SuusinSuriname

Kwakende kikkers op je CV

2008-06-21T09:55:00.000-07:00

Na uren vertraging veilig op Surinaamse bodem geland. Het toestel van SLM stond in Brazilie aan de grond genageld. Na het boarden werden de deuren gesloten en gingen we naar de startbaan. Daar stonden we een uur later nog. Technisch probleem. Weer terug naar de gate en uitstappen. Dat ging zeer moeizaam. De president van Suriname was aan boord en zijn aanwezigheid verliep via allerlei procedures. Uren later vertrokken we. Een ongerust gevoel bekruipt je als de piloot omroept 'dat ze denken dat het probleem is opgelost' en je hoog in de lucht de lichtjes van de stad langzaam onder je ziet verdwijnen.

Eenmaal in Suriname………...roti bij Roopram , fietsend door de enorme hoosbuien, struikelen over de kapotte stoepen, een Parbo-biertje bij Zanzibar, stiekem zwemmen bij Torarica, een wijntje in de warme avondbries met luidkwakende kikkers om je heen, nachtelijke muggenjacht, voeren van arme straathonden, een ijskoffie bij ‘On the run’, broodje bij Krioro, kouseband en tayerblad in de pan, zonnen aan de Suriname rivier……de tijd in Suriname was geweldig, maar de tijd is voorbij.

Nu 2 weken naar Panama en dan terug naar Nederland. In mijn hangmat, tussen wuivende palmen, zit ik met mijn laptop en zoek naar vacatures op het internet. De eerste brieven zijn er al uit…………

De gezichten van Rio

2008-06-15T22:20:00.000-07:00

Uitgestrekt op de drukke stranden in Brazilië, met een verse kokosnoot in de hand, kijkend naar de paraderende badgasten. Eerst in Buzios, een stadje ten noorden van Rio. Ooit ontdekt door Brigitte Bardot, van wie een bronzen exemplaar prijkt op een sokkel aan de haven. Daarna in het grote Rio op Ipanema beach met zijn bekende verkopers. Uitgedost met de verkoopwaar en ondersteunende kleding.
Schreeuwend door de megafoon probeert een man Acaí, een hippe vruchtendrank die iedereen gulzig tot zich neemt vanwege de vermeende anti-oxidanten, te verkopen. De Acaí-man. Ineens komt de geur van gegrilde gamba’s je tegemoet vanuit de plastic bakken van de gamba-man. Een stukje verderop prijst iemand fanatiek zijn waren aan aan een stel nee-schuddende toeristen, de tassen-man. Een oude man slentert voorbij met een grill in zijn hand en een zak met kaas over zijn schouder, de kaas-man. In een wit gewaad en met een koelbox onder zijn arm slalomt hij tussen de vele mensen door, de broodjes-man. Al snel herken je de gezichten van de verkopers, probeer je wat uit en voor je het weet lig je met een volle buik op het strand.
Ipanema is een mooie, dure wijk. Straten vol enorme bomen en pittoreske straatsteentjes. De wijk is bezaaid met dure boetiekjes en verse fruitsap-barren.. Het is niet alleen pracht en praal. Niet ver van Ipanema liggen favella´s, sloppenwijken. Met een tour kun je een aantal bezoeken. Ik had even mijn twijfels, want je wilt niet binnen lopen met het gevoel van ´aapjes kijken´, maar heb het toch gedaan. Het wordt uitgevoerd door een aantal bewoners van deze wijken en met het geld dat ze ermee verdienen, ondersteunen ze projecten binnen de favella. Ook willen ze hiermee het slechte imago van de favella verminderen. Het was erg interessant door de smalle, met huizen volgebouwde, straten te lopen. Alles is bovenop en onder elkaar door gebouwd. De algemene regel qua electriciteit is dat je niet betaalt, maar aftapt bij een ander. Zo ontstaat een wirwar aan draden die door de smalle gangen krioelen. Halverwege de tocht knalt er vuurwerk, een waarschuwingsteken voor de drugsdealers dat de politie op komst is. Na het zien van de waargebeurde film ‘City of God’, is dit een minder geruststellend idee.

Het reizende visje

2008-06-12T19:59:00.000-07:00

Op de hoek van de straat stond ik te wachten op de bus naar het nationaal park Iguazu, een gebied met 275 watervallen op de grens van Argentinië en Brazilië.

Een oude man kwam naast me staan. Hij groette me, keek me aan met zijn scheve bril en lachte breeduit waardoor hij met moeite zijn loszittend kunstgebit binnen kon houden. Hij vroeg beleefd of hij me mocht vergezellen tijdens de rit naar het nationaal park. Geen probleem antwoordde ik. Dat werd het 15 minuten later wel. De bus was vrijwel leeg. Ik stapte in, zette mijn tas demonstratief naast me op de stoel en propte snel de oordopjes van mijn i-pod in mijn oren. In mijn ooghoek zag ik de oude man wild gebaren naar mijn tas. Ik gebaarde terug dat hij ook wel ergens anders kon gaan zitten. Zuchtend pakte hij mijn tas en zette het op een andere stoel en plofte iets te dicht naast me neer. De weinige passagiers in de bus keken me verbaasd aan en ik keek even verbaasd terug. Met zijn loszittende kunstgebit begon hij vele verhalen tegen me te vertellen. Gelukkig reed de chauffeur 3 keer harder dan de toegestane snelheid en kon ik bij aankomst het park inhollen, want hij sprak sneller dan dat hij liep.
Het park is geweldig! Enorme watervallen die met oorverdovende herrie naar beneden razen. Krokodillen in de wateren, kleurrijke vogels in de bomen, wasberen onder de bomen en vlinders tussen de bomen. Na al deze overduidelijk aanwezige fauna was ik niet erg gerust toen ik overal waarschuwingsborden voor slangen zag.

Met een rubberen boot een tour gemaakt. Ik had niet goed gelezen en dacht een pittoreske tour langs de watervallen te maken, maar werd zonder pardon onder de stralen doorgetrokken. Koud, nat en pijnlijk. Terwijl ik mijn best deed de bootsman met mijn mimiek duidelijk te maken dat ik er wel klaar mee was, riepen mijn enthousiaste mede-passagiers 'nog een keer'..... en daar gingen we inderdaad nog een keer.
Druipend heb ik me af laten zetten op een strandje in de buurt. Mezelf uitgespreid op de hete rotsen om maar snel te kunnen opdrogen. Vanaf de rotsen had ik een mooi uitzicht op de watervallen en kon ik de volgende ladingen toeristen bekijken die richting de watervallen werden gevaren.

Terug naar het stadje gereden en een Italiaans restaurant ingedoken. Ik bestelde pasta met tomaat, anjovis, olijven en verse basilicum. Lekker! Na een half uur werd de maaltijd vol trots, met een grote grijns, opgediend. Het smaakte heerlijk, maar iets klopte er niet. Ik keek de ober vragend aan en met gebogen hoofd vertelde hij dat ze geen anjovis, basilicum en olijven hadden. Ze hadden maar wat anders gemaakt. Het smaakte goed, wat maakt het uit. Na 5 minuten kwam de ober terug...hij had een anjovis gevonden. Het reepje vis lag op een groot bord en werd voor me neer gezet. Geen idee waar ze ineens dit eenzame visje vandaan toverden. In het kader van mijn 30-uur durende busreis de volgende de dag leek het me niet verstandig het visje door mijn pasta te roeren. In een onbewaakt moment stiekem het diertje in een servet gerold en in mijn tas gestopt.

Vermoeid in mijn bed geploft in mijn hostel. Het was donker, maar ik zag het zwembad glinsteren in het maanlicht. Dat belooft veel! Om half 7 werd ik met veel liefde wakker gedrild door een boormachine. Ik keek uit het raam en zag een bouwput om me heen. Mijn kamer bleek de enige kamer die klaar was. Dan maar vroeg opstaan. Onder het gefluit van bouwvakkers naar het terras gelopen voor het ontbijt. In Buenos Aires had ik de veelbelovende folder van het hostel gezien. Er werd geadverteerd met 'het meest uitgebreide ontbijt van Argentinië'! Daar zat ik dan aan mijn droge witte boterham en een roestige beker met heet water. Boter was er niet, theezakjes waren toevallig net op en eieren had de jongen niet kunnen vinden.

Ik had nog 3 uur voordat mijn bus naar Brazilië zou vertrekken. Ik kon vast wel op-en-neer naar Paraguay, dat was maar 35 minuten rijden. De beloofde 35 minuten werden helaas niet gehaald. Daarbij werd de douane volledig genegeerd en zo stond ik 1,5 uur later illegaal in Paraguay. Niet echt een land waar je illegaal wilt zijn. Snel de weg overgestoken en de bus terug genomen naar Argentinië. Precies op tijd voor mijn bus! Eenmaal in Brazilië werd het weer tijd mijn tas te reorganiseren. Graaiend voelde ik een stuk papier.....en daar lag ineens het begeerde anjovisje op mijn schoot. Een bijzondere herinnering aan een bijzondere plaats.

Tango in de taxi

2008-06-09T20:15:00.000-07:00

Terug naar Buenos Aires....een busrit van 18 uur. De buschauffeur dekte me persoonlijk toe met een zachte fleece-deken en legde een kussen in mijn nek. Maaltijden werden geserveerd met een glas wijn en in de avond werd champagne aangeboden om de eindeloze rij films die getoond werden door te komen.

Paul, een goede vriend uit Nederland, wachtte me op in Buenos Aires. Het hele weekend samen door de stad gelopen, verkeerde bussen genomen naar dubieuze wijken, marktjes afgestruind en uiteraard restaurants en cafés rijkelijk bezocht.
Het is moeilijk om Buenos Aires te verlaten. Het blijft elke dag weer geweldig om je onder te dompelen in de drukte van deze wereldstad. De 2,8 miljoen mensen die door deze stad gonzen.
De goede restaurants, waar je zonder probleem om middernacht binnen kunt stappen om uitgebreid te eten. Tango-muziek die in sommige wijken op elke straathoek klinkt. Empanadas in vele smaken en vormen die gulzig door de Argentijnen worden opgepeuzeld. Eindeloze rijen voor de bus. Niet voordringen zoals in Nederland. Om met de bus mee te mogen, moet je wel over muntjes beschikken. Zodra je je grote teen op de eerste trede hebt gezet, scheurt de bus al weg. Wankelend loop je de bus in en gooi je je muntjes in de betaalautomaat. Als je geen muntjes hebt, wordt je zonder pardon de bus uitgezet. Bankbiljetten wisselen is ondenkbaar in de ogen van de chauffeur. De stad van de mate…overal en altijd wordt mate gedronken. Een soort thee met blijkbaar veel opwekkende effecten. De mate wordt in een kop geplaatst (vaak gemaakt van kalebas) en wordt overgoten met heet water. Na 2 slokken is het op en wordt er weer nieuw water bijgegoten. Naast de mate-beker dragen de Argentijnen dan ook een thermosfles met heet water.

Mate drink je niet alleen, maar deel je met iedereen om je heen. Zo krijgt de buschauffeur een slokje, de buurvrouw achter je en de oude meneer voor je. Iedereen sabbelt aan hetzelfde rietje.

In een grote stad is veel afval. Buenos Aires heeft er wat op gevonden. Elke avond worden afvalsorterende daklozen met trucks de stad ingereden. Omringd door grote zakken vol vuilnis zitten ze op de stoep en sorteren het afval. Plastic, papier, blik, ijzer en hout wordt gesorteerd. De rest wordt teruggeveegd in vuilniszakken en op straat gezet. In principe een goed idee. De daklozen verdienen geld, er wordt gerecycled en er is minder afval. Maar soms ook een triest aanzien als moeders het afval sorteren en haar kleine kinderen in de nacht tussen het afval dolen.

En de leukste taxi-chauffeurs van de wereld rijden door Buenos Aires! Altijd een lach en een praatje. Nadat Paul zijn foto-tas in de taxi had laten liggen, dacht hij dat het voor altijd zou verdwijnen, maar de taxi-chauffeur kwam hem een paar uur later persoonlijk afleveren!

Op mijn laatste dag had ik nog maar 10 peso op zak en vroeg de taxi-chauffeur te stoppen zodra we de 10 peso bereikten. Hij schudde driftig zijn hoofd. Hij wilde dat ik veilig zou aankomen en dat ik een goede indruk zou krijgen van de Argentijnen. Dat heb ik zeker!!

Vijftien

2008-06-04T07:03:00.000-07:00

Na de extreme koude in Bolivia was de warmte die de woestijn uitstraalde in Chili meer dan welkom. Ik werd afgezet bij San Pedro de Atacama, een dorp met minder dan 5000 inwoners, gebouwd rondom een oase. Een paar keer per week kun je een bus nemen naar Argentinië, maar na aankomst gonsde het al door de straten dat er voorlopig geen bustickets te krijgen waren. Tenzij je had gereserveerd. Tja. Anderen begonnen te liften, ik besloot een paar dagen bij te boeken in mijn hostel.

Mijn tas ondersteboven gehouden, eindelijk tijd om alles te reorganiseren. Ik pak minstens elke dag mijn rugzak opnieuw in, want dat wat ik nodig heb, ligt altijd op de bodem. Veel backpackers trekken tegenwoordig een grote koffer op wieltjes achter zich aan, vol make-up en pumps in alle kleuren, maar ik sjok door de straten met sexy bergschoenen en mijn onhandige rugzak.
Alles uitgespreid op het bed en naar de supermarkt gegaan. Supermarkten zijn top. Dat besef je na Peru en Bolivia waar (vrijwel) geen supermarkten zijn en je je spullen in standjes op straat koopt. Zo zoek je je tampons en shampoo uit met alle mensen die bij het standje staan.

Vervolgens naar het ticket-office gelopen voor een busticket. Ik nam een iets te scherpe bocht en botste tegen een man aan. Na mijn verontschuldigingen snel naar de balie gelopen om een ticket te kopen. Ik vertelde waar ik heen wilde en ineens stond de man weer naast me. Hij bleek de chauffeur. Oeps. Hij vertelde me dat hij die dag nog precies 1 plek had in de bus. 'Ga je mee, we vertrekken over 15 minuten!' riep hij enthousiast. Ik knikte, drukte mijn, net gekochte, ontbijt in zijn handen en holde naar het hostel om mijn tas te halen. Snel alles erin gepropt en met een uitpuilende rugzak terug gestrompeld. Even later zat ik in de bus vol met schoolkinderen. Lang leve de oordoppen.
Salta, Argentinië! Gezellige stad met terrasjes op elke straathoek, de beste wijnvelden van het land en een interessant museum. Hierin wordt de mummie tentoongesteld van het 15-jarige Inca-meisje dat in 1999 op 6730 meter hoogte gevonden op de Llulaillaco-vulkaan in het Andesgebergte. Ze werd waarschijnlijk ergens in de Middeleeuwen geofferd als dank voor een goede maisoogst. Voor het mensenoffer werden de mooiste kinderen uit adellijke families uitgekozen. Ze werden in sierlijke kleren gestoken en naar de top van de berg gebracht. Daar kregen ze maisbier te drinken, om nooit meer wakker te worden. Nadat ze waren achtergelaten op de berg vielen ze in slaap vanwege het koude weer. Ze stierven aan onderkoeling. Wetenschappers menen dat de Inca’s dachten dat de kinderen niet zouden sterven, maar verenigd zouden worden met hun voorouders, om hun dorpen te beschermen.

Na dit culturele gebeuren ben ik weer eens een kapper binnengestapt. Het moet toch een keer goed gaan zou je denken. Hij knikte begrijpend toen ik uitbeelde dat ik maar 1 cm van mijn haar af wilde knippen. Hij gebaarde me te zitten, nam de schaar en kam in zijn hand en nam zijn telefoon op. Met de telefoon tussen schouder en oor ingeklemd, begon hij enthousiast te knippen. Ik zat op de stoel en zag de lange lokken om me heen vallen. Met grote ogen keek ik hem aan, maar hij belde vrolijk verder met zijn vriend. Dit was toch echt 15 cm! Veel kon ik er niet meer aan doen, maar hij zag er hip genoeg uit, dat ik het maar heb ondergaan. En nu heb ik na 15 jaar ineens weer een pony!
Ik liep de zaak uit en hij omhelsde me innig en gaf me een kus. Had hem stiekem willen knijpen, maar hij overdonderde me. In Argentinië koop je een paar goedkope oorbellen waarna je wordt omhelsd en vrolijk wordt uitgezwaaid door de verkoopster.
Vanuit Salta rij je via de ‘Quebrada de Cafayate’ naar het wijngebied Cafayate. De Quebrada is een gebied met roodgekleurde rotsformaties. Een aantal van deze rotsen heeft een bijzondere naam gekregen, zoals ‘The devil’s throat’, ‘The toad’ en ‘Castles’. Geen idee hoe lang de bedenker heeft doorgebracht in een van de vele wijnhuizen in de regio. Ik heb een ruime fantasie, maar kon er niet altijd wat van maken. Een paar uur door het gebied gelopen met liters water en handenvol zonnebrand factor 30.
Wijnvelden genoeg in Cafayate. Meegegaan met een wijntour in de regio. 's Morgens werd ik opgehaald en 15 minuten later stond ik met mijn eerste wijn in de hand. Enorm lekkere wijn. Jammer dat het nog zo vroeg was en dat ik mijn auto niet kon voorrijden. Had de bak zeker volgeladen. De wijn is overheerlijk en kost erg weinig.

Groene tanden

2008-05-27T13:29:00.000-07:00

Rode meren, oranje bergen, witte vlakten, roze flamingo's en een rode neus van de kou. Hoe hoger, hoe kouder. De chauffeur en zijn vrouw propten steeds meer coca-bladeren in hun wang. Om ons risico op hoogteziekte te verkleinen, propten we gezellig mee. Drie kwartier laten inweken en dan vrolijk knabbelen. Je tanden worden er in ieder geval prachtig van. Op deze hoogte zijn kale vlaktes, zand, rotsen met het typische mos kenmerkend voor deze hoogte en een constante gure wind. Het hoogste punt ligt boven de 5000 meter.

Aan het einde van de dag kwamen we aan bij een betonnen schuur........met betonnen bedden. In een gehuurde slaapzak de koude spaghetti opgepeuzeld en met een warme coca-thee naar bed. Mijn hele bed vol kruiken gelegd en uiteindelijk zoveel beesten aangetrokken dat ik lag te woelen van de hitte en de hele nacht bezig was laag voor laag af te pellen.

Om 4 uur in de ochtend kwam onze chauffeur met veel kabaal onze kamer in....'Vamos chicos!' In het licht van de zaklamp zag ik de thermometer een schamele 1 graad aangeven. Een kleine twijfel....Buiten was het pikkedonker en -20 graden (verder gaat mijn thermometer niet). De sterrenhemel was indrukwekkend! Niet her en der wat sterren die door het wolkendek verschijnen, maar volledig omringd door heldere sterren. De geysers in de buurt spoten met geweld het stoom naar buiten.

Verkleumd in de jeep, in het donker, in de stilte, de koude wind die door de gaten in de jeep in je gezicht blaast.....Bij zonsopgang kwamen we bij een meer met thermale baden. Sommigen doken erin om op te warmen, maar onder de 20 graden krijg je mij niet in een bikini. Dan maar springend over het ijs om het gevoel in je tenen weer terug te krijgen. Zelfs mijn twee paar alpaca sokken konden niet verhinderen dat ik mijn tenen niet meer voelde......Mijn jeepgenoten gingen terug naar Uyuni, ik kreeg een lift naar Chili. Spullen overgeladen in een andere jeep en door iedereen uitgezwaaid. We waren net uit zicht, toen de motor stopte. Prrt, prrt, prrt.....stilte.

De chauffeur gooide zijn, met plakband aan elkaar geplakte portier, open en keek moedeloos naar de motorkap. Duidelijk niet zijn specialiteit. Hij tuurde om zich heen, maar je staat toch echt in de woestijn. Wachten op een voorbijganger dan maar. Een vos kwam voorbij gehold en keek even verbaasd als wij.

Na een kwartier verscheen een andere jeep aan de horizon. Onze auto werd aangeslingerd en we reden verder. Vijf minuten lang. Prrt, prrt.......en we stonden stil. Dit gebeurde nog een aantal keer. Met letterlijke horten en stoten arriveerden we eindelijk tot aan de grens met Chili.

Rook op de zoutvlakte

2008-05-22T14:43:00.000-07:00

Uyuni bestaat uit zand, klei, gure wind, een geweldige pizzeria en schandalig veel touroperators. Allen verkopen de tour van 3-4 dagen door de zoutvlakte van Bolivia. Er zitten veel slechte operators tussen, maar het is moeilijk om er enigszins wegwijs te geraken. Met een grote grijns vertellen ze uiteraard allemaal dat ze de beste tour hebben.......maar reizigers vertellen tegenstrijdige verhalen. Uiteindelijk heb ik er een uitgezocht. Met het geld in de hand stond ik voor de deur, maar de agency bleek gesloten te zijn. Geen zin om te wachten en bij de buurman binnen gestapt. Een vijftal Israeli's waren me voor....er was nog 1 plaats over in hun jeep. Grote vraagtekens, maar ze overtuigden me met veel enthousiasme.

In de winkel alles wat harig was aangeschaft. Zelfs de trotse bezitter van een legging en beenwarmers. Kou is natuurlijk helemaal mijn ding. Dat weet iedereen. Veel mensen hebben me bang gemaakt door me te vertellen dat ze het nog nooit zo koud hebben gehad in hun leven. Op de dag van vertrek was ik, gehuld in een twintigtal alpaca´s, klaar voor de barre tocht.

De zoutvlakte ligt op zo'n 4000 meter hoogte.....met niets, alleen maar zout om je heen. Een aantal families werkt op de vlakte en verzamelt het zout in hopen. De oneindige vlakte staat bekend om het maken van creatieve foto's, dus daar lagen we, op het scherpe zout, de foto's uit te meten.

Ineens gebaarde onze chauffeur dat we per direct moesten vertrekken. NU! Hij scheurde weg. Aan de horizon zagen we zwarte rookpluimen. Hij vertelde ons dat twee jeeps waren gecrasht. Hierdoor waren beide ontploft. Vrijwel niemand had het overleefd. Het enthousiaste gelach verstomde in de jeep en werd al snel verdrongen door een stil gepeins na het zien van de twee brandende jeeps. Onwerkelijk dat 2 jeeps op deze immense zoutvlakte kunnen crashen. Later bleek 1 van de chauffeurs dronken te zijn geweest. Ik werd nog stiller toen ik hoorde welke agency het was...inderdaad degene waar ik wilde boeken. De tocht was geweldig, maar dit heeft ons veel beziggehouden. We waren die morgen met z'n allen vertrokken vanuit Uyuni........veel toeristen waren er niet, dus wie zat erin? In stilte verder met de tocht. Via een 'eiland' middenin de zoutvlakte met enorme cactussen (rond de 8 meter) naar het eerste hotel. Een zouthotel waar dan ook echt alles van zout is gemaakt....naast de muren en de vloer waren ook de bedden, stoelen en tafels van zout.

De vrouw van de chauffeur en hun 1-jarig zoontje waren meegekomen op de tocht. Zijn vrouw kookte het eten onderweg, het kind zorgde voor de muzikale begeleiding. Buiten in de ijzige kou stond zijn vrouw, met kind op haar rug, op een gaspitje te koken en steeds kreeg ze het voor elkaar een geweldige maaltijd voor te schotelen.

Vingerpoppetjes

2008-05-15T18:55:00.000-07:00

Via een drijvend dorp kennis gemaakt met het Titicacameer, het hoogst bevaarbare meer ter wereld (ruim 3800 m). Dit volk, de Uros, hebben van het vele riet in het meer, drijvende eilanden gemaakt. Dit was de manier om zich te beschermen tegen de aggressieve andere stammen in de regio. Bijzonder om te zien, maar iets te toeristisch.

Vanuit Peru langs het Titicacameer naar Bolivia. Honderd meter voor de grens trapte de buschauffeur op de rem. De tassen werden op bakfietsen geladen en langzaam de berg opgeduwd door het oudste vrouwtje van het dorp, richting de poort van Bolivia. In de tussentijd gingen wij de grenskantoortjes langs om stempels te verzamelen en teveel papieren in te vullen.

In Copacabana, een dorp aan het meer, is de keuze tussen slapen voor 2 euro in een muffe slaapzaal of voor 4 euro in een echt hotel met uitzicht over zee is te snel gemaakt. Even niet sociaal doen. Na 1,5 maand in stapelbedden is het tijd voor wat luxe. Optimaal genieten en in plaats van uren buiten het hostel rond te hangen, spring ik om 8 uur al in mijn bed. Moet wel wat dode rupsjes uit mijn, in het gras gedroogde, handdoeken peuteren, maar dat heb ik er graag voor over.

Helaas verloopt het begin van Bolivia anders dan gepland en kan ik nog extra genieten van mijn goede hotelbed.....de overheerlijke forel van een dag geleden is niet helemaal goed gevallen. Vol lof prees ik de kok, maar middenin de nacht vervloekte ik hem. Ondanks dat vind ik nog altijd dat het de beste forel is die ik ooit heb gegeten.

Ik blijk de enige gast in het hotel....heel apart. Lange, lege donkere gangen. Men is heel aardig, maar er is een curfew om 11 uur in de avond. De deur gaat dicht, de lichten gaan uit en de familie vertrekt. Erg veilig voel ik me niet alleen in het gebouw, vooral niet als middenin de nacht ineens de tv aanspringt. Zodra ik niet meer wankel op mijn benen, pak ik snel de bus naar La Paz. Een Boliviaanse vrouw komt met haar hele marktkraam naast me zitten en drukt me van mijn stoel. Zuchtend moet ik wederom constateren dat ik het altijd voor elkaar krijg de breedste passagier naast me te krijgen. Starend, met haar bolhoedje en mond vol lokale popcorn, bekijkt ze me de hele reis van top tot teen. Halverwege de tocht kan ik even luchten op de ferry en neem daarna weer glimlachend plaats naast mijn nieuwe aanbidster. La Paz is top! Alles is te koop! De straten zijn gevuld met kleding, tassen, gehandwerkte doeken en vreemde vingerpoppetjes. Een bijzondere witch-market in het centrum waar ze gedroogde lama-embryo´s verkopen. Brrrr. Niet echt het souvenirtje waar ik aan zat te denken.

Ook La Paz is hoog.....hijgend een paar dagen lang de steile wegen met kinderkopjes opgeklauterd. Naar Sucre, een mooi wit stadje, waar ik met een paar bekenden van de Chileense boot heb afgesproken. Samen struinen we de zondagmarkt in een dorp in de buurt af. Heerlijk verse vleeswaren in de felle zon en bergen met fruit. Met de bus naar Potosi welke op 4100 meter hoogte de hoogste stad ter wereld is. De bergen rond de stad zitten propvol goud, zilver, zink en andere mineralen. In de koloniale tijd was dit één van de meest schitterende parels aan de Spaanse kroon. De Spanjaarden hebben zoveel zilver uit de bergen gehaald dat ze er een brug van kunnen maken van Bolivia naar Spanje. Triest genoeg zijn er 8 miljoen slaven gesneuveld tijdens de werkzaamheden.

In deze stad zijn vele actieve mijnen welke je kunt bezoeken. Nu zijn alle stoere mannen die ik ken daar vrijwel met paniekaanvallen uitgetrokken, waardoor ik het maar over heb geslagen. De foto´s en verhalen zeiden genoeg. Enorm heftig deze tocht in 45 graden Celsius, vol stinkende dampen, donkere smalle gangen waar je op je buik doorheen moet kruipen (zie film 'The Devil's Miner'). Als toegift kun je dynamiet kopen voor de mijners welke ze laten ontploffen in je bijzijn. Sowieso had ik letterlijk en figuurlijk niet het meest warme welkom met Potosi, dus wist niet hoe snel ik daar weer weg moest.

De grote lama

2008-04-29T14:12:00.000-07:00

Mijn eerste indruk van Cuzco, toen ik uit de nachtbus kwam gestapt, een paar wolken uitlaatgassen inademde, over en weer werd geduwd door taxichauffeurs, was ronduit slecht. Na veel onderhandelen bij een hostel afgezet en mezelf naar Plaza de Armas gesleept. Niet echt getriggerd om de stad uitgebreid te gaan bekijken, maar toen ik eenmaal aan een enorme beker Manzanilla thee zat, een verse pannekoek met fruit voorgeschoteld kreeg, languit op een zonovergoten balkon uitkijkend over het plein...........stond ik weer te trappelen. Vanuit Cuzco een aantal inca (vanaf 12e eeuw) bouwwerken bezocht. Startende bij Saqsaywamán, welke door de tourist al snel wordt onthouden als ´sexy woman´. Bovenop een berg, uitkijkend over de stad, heeft dit fort een grote rol gespeeld in de geschiedenis van Cuzco, met veel vreselijke veldslagen...met verhalen over zwermen condors die de gesneuvelde mensen hebben opgepeuzeld. Vlakbij prijkt een enorm wit Jezusbeeld boven de stad uit.

Met de tour verder naar Ollantaytambo, de volgende inca-ruine. Blijkbaar zeer indrukwekkend, maar ik ben regelrecht naar het treinstation gelopen om te kijken of ik een kaartje kon kopen naar Aguas Calientes, aan de voet van de berg van Machu Picchu. In Cuzco werd me gezegd dat ik weinig kans zou maken, maar ik wilde toch een poging ondernemen. Afijn, er bleken genoeg kaarten te zijn en een half uur later zat ik in de trein.....vol Chinezen. Een mooie route langs de inca-trail. Dat vonden de Chinezen ook. Zonder schaamte sprongen ze met hun ´Hello Kitty´-tasjes op mijn schoot om een foto te maken.

Aguas Calientes is een erg toeristisch oord vol hotels en restaurants. Maar ergens toch pittoresk aan een rivier en ingeklemd tussen hoge bergen. Met het voornemen om 5 uur in de ochtend aan de poort van Machu Picchu te staan, koop ik alvast de entreekaarten. Om 6 uur ben ik dan eindelijk boven. Vroeg genoeg, want er is vrijwel geen toerist.
Ik huur een gids en heb na 10 min al spijt. Ze spreekt amper Engels en haar verhalen zijn oersaai. Ik probeer haar na een uur af te schudden, maar al mijn pogingen mislukken, ze houdt vol en draait haar ritueel af.Tussendoor de lama´s gefotografeerd, die een nog grotere arrogantie vertonen dan een gewone lama. Je ziet ze denken...´Ik ben een Machu Picchu lama´.
Daarna zelf nog 2 uur rondgestruind langs de bouwwerken, totdat het te druk werd en mijn water op was. Tijd om te relaxen in de hotspring! Met een vergeelde bikini en stinkend naar zwavel kwam ik er een uur later weer uit. Geen succes dit maal.

Gehaktballen

2008-04-24T19:54:00.000-07:00

De grensovergang Chili - Peru heeft de nodige gebruiksaanwijzingen. Vanuit Chili word je met een oude Amerikaanse auto, die harder rammelt dan goed voor hem is, de grens over gezet. De taxichauffeur dirigeert je van het ene kantoor naar het andere.....Streng-ogende mannen in strakke uniformen kijken fronsend van mijn paspoort naar mijn gezicht. Uiteindelijk wordt de stempel gezet en mag ik verder hobbelen met de oude auto. Ik word afgezet bij een bus. Een lokale bus blijkt, wat inhoudt dat er meer mensen inzitten dan dat ooit bedoeld was.
Op elke straathoek stopt de bus en stromen meer mensen de bus in. Omstebeurt houdt een van deze personen een presentatie over een fantastisch product. En niet geheel toevallig verkoopt deze persoon net dat product! Tandenborstels, pennen en boeken passeren de revue. Mijn mede-passagiers laden zich vol met deze geweldige artikelen.

Een ongeschreven regel met reizen in deze wc-loze bussen.........als er een toilet bij de stop is, maak er gebruik van! Je weet nooit hoe lang het duurt voor de volgende stop. Braaf doe ik dat en ook drink ik liters water om hoogteziekte zoveel mogelijk te vermijden.
In Arica is me beloofd dat de busrit 6 uur zou duren, dus met een gerust gevoel sla ik de laatste stop over. Ik heb het geweten! De busrit duurt 11 uur en dit was blijkbaar de laatste stop voor de komende 5 uur. Alle pogingen de chauffeur te overtuigen te stoppen falen. Terwijl de mannen vanuit de deuropening plassen vervloek ik even het feit dat ik een vrouw ben.

Rond middernacht komen we aan in Arequipa, een stad omringd door vulkanen. Ik zoek een hotel en vind een topplek, middenin het centrum vlakbij Santa Catalina, een mooi klooster uit de 16e eeuw, kleurig en groots. Ontzettend lief en behulpzaam personeel en een eigen kamer met ontbijt...voor 4 euro! In Santa Catalina kun je uren rondwandelen. Erg rustgevend en mooi.
Mijn geweldige hotelkamer toch weer snel verlaten voor een tocht naar het dorp Chivay. Een lange tocht door de bergen met verschillende landschappen en dieren, specifiek voor elke hoogte. Knabbelend op een coca-lolly en coca-thee drinkend, stijgen we tot 5000m. Snel buiten adem en duizelig als je je teveel inspant, maar verder gelukkig nergens last van.

Turend naar de mooie uitzichten op besneeuwde vulkaantoppen en de schattige Alpaca´s (soort lama´s) in de open vlaktes, welke 20 min later in de vorm van schattige gehaktballetjes op mijn bord liggen tijdens de lunch.

Chivay ligt middenin een vallei. De route is spectaculair met mooie uitzichten. Vanaf de top van de berg heb je een mooi uitzicht over het uitgestrekte dorp in de groene velden.
De kou bestrijden in een hotspring waar schandalige toeristen ervoor hebben gezorgd dat de locals en toeristen nu apart moeten baden. De nacht is koud ondanks al mijn kleren, 8 dekens en een eigengemaakte kruik.
Volgende dag condors spotten in de canyon. De 100 km lange Colca Canyon is met zijn ruim 3000 m diep een van de diepste canyons ter wereld. Geweldige uitzichten en het geluk van vele condors die suizend over je hoofd vliegen.

Bulten in de woestijn

2008-04-21T16:34:00.000-07:00

Vliegend over de Andes. Stuiterend in de lucht vanwege de enorme turbulentie. Mijn buurman start het verhaal over de schokkende film ´Alive´, waarin een Zuid-Amerikaans rugby team neerstort in het Andes gebergte. Op grote hoogte en in erbarmelijke kou moeten ze zien te overleven. Doe mij nog zo´n verhaal op 8 km hoogte.
Veilig geland en het landschap bestaat uit zand. Zand voor zover je kunt kijken! Met de stad Iquique, in het midden. Een stad bestaande uit zand, beton en 5 bomen. In elke straat staan Tsunami vluchtroutes aangegeven.....ai.
Met mijn Canadese reisgenote een auto gehuurd. De auto kraakte en piepte en zat vol deuken. Even een twijfelmoment, maar aangezien we beiden onze eigen oude auto´s koesteren, vonden we dat we de auto een kans moesten geven. Genoeg water ingeslagen en klaar voor de tocht door de woestijn. Over hoge bergen, door de droge zandvlaktes, naar de bekende hieroglyven. We waren de enigen.......heel bijzonder, in de stilte, in de hitte tussen de bergen vol hieroglyven. Dat nodigde uit tot het maken van te veel foto´s.

Onderweg begon ineens vanalles te kriebelen. Gedurende de dag kwamen steeds meer bulten opzetten....felrood en gezwollen. We konden de schuld niet meer aan een mug geven....conclusie: BED BUGS. Kleine roodbruine torretjes die ´s nachts aan je komen knagen. Mijn ´geluk´ was dat ze vooral op mijn gezicht hadden gelopen. Uiteraard zijn hier geen foto´s van.

Na een paar uur woestijn zagen we ineens een groene vlek...oase Pica. Een dorp vol fruitbomen en waterpoeltjes. Bijkomen met een vers fruitsapje in de schaduw van een aantal citroenbomen. De hotspring in, eens kijken hoe sterk de helende krachten zijn.

Terug in Iquique de discussie aangegaan met het hostel. We kregen een nieuw bed, maar verder was het ons probleem. Bikini aan en alles naar de stomerij, inclusief rugzak. Op het strand de bugs van ons af laten branden in de zon. De zee was veel te koud om te zwemmen. Maar erg vermakelijk om vanaf het strand de zeeleeuwen te zien spelen in de golven. De pelikanen vlogen nieuwsgierig erboven, wachtend totdat ze een vis konden spotten. En die grote vis moet dan door de smalle nek......

In het water zijn de zeeleeuwen ontzettend schattig. Totdat ze op het land komen en beginnen te bulderen met ontblote tanden. Erg lichtgeraakt proberen ze elkaar, zonder schaamte, steeds van de rots te duwen.

Honden verzamelen

2008-04-16T10:33:00.000-07:00

Het schip verlaten na een omhelzing van de zorgzame bootslui en met een groep van de Navimag naar Pucon gereden om de zeebenen van ons af te schudden. Een levendig dorpje aan de voet van vulkaan Villarrica (2871m) vol outdoor-activiteiten. En genoeg opties om uit te hijgen na je uitputtende trip. Op het terras met de befaamde ´latte caramel´, weken in een van de vele hotsprings, zonnen aan het glinsterende meer of het verzamelen van honden. De vele straathonden kijken je hoopvol aan als je langsloopt. Als je wat tegen ze zegt, komen ze kwispelend naar je toe en volgen je op de voet. Een andere straathond ziet dat, denkt dat er wat te halen valt en sluit aan...en zo loop je binnen een paar minuten in een zwerm van straathonden door de straten. Helaas was ik nog niet fit genoeg voor het beklimmen van de vulkaan. Maar als goed alternatief met een paard de velden en bossen rondom de vulkaan verkend. Galopperend door het vulkanische zand langs de rivieroevers, klimmend door de bergen en sjokkend door de dichte bossen. ´s Avonds de pijnlijke spieren in een hotspring laten bijkomen. In het stikdonker in een diepe vallei in het dampende water....met een paar lichtjes om je heen.

Na een paar dagen klaar voor de nachtbus naar Santiago. Mijn plannen veranderen elke dag. Tevreden bekijk ik steeds mijn nieuwe reisschema om het vervolgens binnen enkele dagen door te krassen. Overal ontmoet je backpackers met nieuwe ideeën. Door hun enthousiasme kun je bijna niet weigeren en voor je het weet zit je weer in de bus naar de volgende bestemming.
En zo beland ik dus in Santiago. Een grote drukke stad met mooie pleinen, volle parken, vrolijk geverfde muren, vismarkten en verse fruitsappen! En mijn eerste museumbezoek is een feit.In Valparaiso, een stad vlakbij Santiago, mijn leven gewaagd in de treintjes. De stad is gebouwd op vele heuvels. Om verdere spierpijn te voorkomen, kun je met houten treintjes naar boven en naar beneden. De twijfel aan de veiligheid is groot als tijdens de steile rit de cabine luid kraakt, alle kanten op beweegt en je door de halfrotte houten vloer de rails kunt zien. Echt iets voor mij.

Zeekoeien

2008-04-14T17:05:00.000-07:00

Met een oude ferry terug naar het noorden van Patagonië. Door de fjorden van Chili: van Puerto Natales naar Puerto Montt. 4 nachten en 3 dagen. Vanwege het slechte weer werd de reis een dag uitgesteld, maar de witte schuimkoppen stonden nog dreigend op het water toen we een dag later aan boord stapten.

De kapitein probeerde ons gerust te stellen....de wateren waren kalm.... alleen de nacht dat we de oceaan op zouden gaan, zou onrustig zijn. Nu gaan er veel verhalen rond over deze nacht op zee...meer dan de helft van de passagiers schijnt ziek te worden. Een prettig vooruitzicht.

Vol vertrouwen doken we onze bedstee in peinzend over de vele verhalen.

Op youtube zijn veel filmpjes van de Navimag (kopieer de volgende link: http://www.youtube.com/watch?v=GfBQ_OBBzOM)

Terwijl we nietsvermoedend sliepen, werd een hele boerderij ingeladen. Met luid geloei werden we in de ochtend wakker. Het geluid kwam uit containers met op elkaar gepropte koeien. Vier dagen lang waren ze erg aanwezig, door geluid en geur. Na deze vier dagen werd iedereen spontaan vegetarisch. De uitzichten vanaf de boot waren wederom geweldig. Bergen, gletsjers, eilanden, watervallen. Zeeleeuwen, pinguïns en dolfijnen zwommen geregeld met ons mee. In de verte de sproeiers van walvissen. In de nachten heldere sterrenhemels met het zuiderkruis en de melkweg duidelijk zichtbaar.
Onderweg het eiland Puerto Eden bezocht. Afgesloten van de rest van de wereld is de Navimag voor de inwoners de enige manier van transport van en naar het vaste land. Terwijl het schip goederen voor hen uitlaadde, kwamen lokale vissersbootjs ons halen. De gevangen vissen spartelden nog op de gammele houten bankjes waarop we plaats moesten nemen.
De 3e avond gingen we de beruchte oceaan op. Ruim vantevoren werden reistabletten en plastic zakken uitgedeeld. In het begin was het gedein erg vermakend, vooral als je probeerde de trap op en af te gaan. Maar langzamerhand werd het heftiger. De wind nam in sterkte toe, de deuren aan bakboord werden gesloten en we ploften met het ijzeren gevaarte op de golven. Zodra het donker werd en ik de horizon niet meer kon onderscheiden, zat ik groen op het dek zakken te vullen.

De bootslui ontfermden zich over me en liefdevol werden dekens, kussens en jassen over me heen gelegd. Ondanks hevige protesten mijnerzijds hebben ze me op een gegeven moment in mijn bed gelegd. Door de zure lucht in het slaapgedeelte en het sterk heen-en-weer wiegen voelde ik me niet echt beter, maar wonderlijk genoeg ben ik uiteindelijk, onder luid geloei, in slaap gevallen.

Torres del Paine

2008-04-07T19:39:00.000-07:00

Met de bus terug naar Chili. Royaal twee stoelen voor mezelf. Onderweg stapt een dikke man in. Hij kijkt op zijn ticket en lacht naar mij.....het is mijn buurman. Hij wurmt zich in de stoel. Zijn armen strak om zijn buik gespannen, ellebogen porrend in mijn zij. Zijn nieuwe leren jas kraakt bij elke beweging en de neplederen lucht is bedwelmend.
Met mijn neus tegen het raam gedrukt, kan ik me beter vergapen aan het geweldige uitzicht.....Een rit door bergen met sneeuwbedekte toppen, flamingo´s vissend in de meren, hazen springend door de velden, wilde paarden hollend in de verte, roofvogels hangend in de lucht. De bus toetert en een nandu kijkt verschrikt naar het voorbij razen van de bus. Het hele ritueel van voren af aan. Argentinië uit en Chili in.....Bij de grens beginnen fanatieke Labradors wild aan je te snuffelen. Dit keer keek ik grijnzend toe hoe mijn medepassagiers, onder toezicht van de strenge douaniers, proberen in recordtijd hun hele fruitvoorraad op te eten.In Puerto Natales uitgestapt. Vanuit daar ga ik met de boot door de fjorden van Chili. Vanwege het slechte weer is de tocht uitgesteld....en heb ik een dag extra om te genieten van nationaal park ´Torres del Paine´. Een park van ruim 224.000 hectare groot. Men zegt het mooiste park van Patagonië....inderdaad! Helaas geen tijd voor een trektocht door het natuurgebied, maar moet ik met mijn vertrouwde bus.

Mijn medepassagiers bestaan onder andere uit een Spaanse familie. We halen hen op bij een duur hotel. Klaar voor hun dagje natuurpark staan ze in de lobby.....Suède schoenen, gestreken polo, een bijpassende sweater losjes over de schouders gedrapeerd en glinsterende parels in de oren. Een gouden handtasje om de outfit compleet te maken. Terwijl de rest de wind en zon trotseert, genieten zij van het natuurpark vanuit de airco-bus met de tele-lens van pa.

Voor het park moet je entree betalen. Een buitenlander betaalt meer dan een Chileen. De buschauffeur vindt het onzin. Hij meet me een nieuw paspoort aan. Een aantal nummers worden doorgekrast, een aantal toegevoegd en mijn naam en woonplaats worden veranderd. De rest van de dag ben ik Susana uit regio IV.

Het park is geweldig. Allerlei mooie uitzichten van bergen met besneeuwde toppen, groene meren, puntige rotsen. Watervallen, gletsjers, ijsmeren. Veel wilde dieren. Slapende vossen onder de struiken, groepen lama´s grazend in de valleien.

Bij binnenkomst in het park zit een groep condors hoog op de rotsen. Later zien we hele groepen vliegen in de vallei, zoekend naar aas. Enorme beesten met een spanwijdte van 3 meter.

End of the world!

2008-03-28T11:51:00.000-07:00

Ushuaia.....de zuidelijkste stad ter wereld. Vanuit de haven varen grote cruiseschepen en ijsbrekers naar Antarctica. Veelal zijn de schepen gevuld met gepensioneerde Amerikanen die het luttele bedrag van 5000 dollar neerleggen voor deze bijzondere reis van 10 dagen. Ook een aantal backpackers kan zich niet beheersen en telt trillend de vele biljetten die de touroperators gretig in ontvangst nemen. De overige bezoekers in Ushuaia kijken mijmerend toe en beloven op een dag terug te komen om deze trip te maken.

Ushuaia ligt op de rand van het nationale park ´Tierra del Fuego´. Vuurland. De naam is aan het gebied gegeven door de eerste zeereizigers die vanuit Europa door het Beagle-kanaal voeren en enorme kampvuren van de Indianen zagen. Op eerste paasdag heb ik een wandeling gemaakt door het park. Aangezien mijn ouders dit jaar geen paaseieren voor me konden verstoppen, heb ik mezelf getrakteerd op een paashaas. De hele wandeling heeft hij in mijn rugzak meegedeind. Na de wandeling uitgepuft op een rots en de haas opengepeld bij de oren. Een grote hap genomen en ter plekke uitgespuugd. Duidelijk waarom hij in de aanbieding was!
Door de constante wind verandert het weer constant en zuchten de inwoners diep als elke toerist vraagt wat de weersvoorspelling is. Het is simpelweg niet te voorspellen. De luchten zijn bijzonder. Dreigende wolken, afgewisseld door een strakblauwe hemel, kletterende hagel gevolgd door een regenboog. Four seasons in one day.

Vanuit het Nationaal Park naar het einde van Route N3 gelopen, waar de weg van 3079 km door Argentinië eindigt.Terwijl bussen Amerikanen en Japanners me inhaalden, besloot ik de laatste kilometers te lopen. Ondanks de vele toeristen is het een bijzondere plaats om te zien. Velen eindigen op dit punt hun lange reis....op de motor door Zuid-Amerika, het bezoeken van het laatste continent Antarctica, fietsend door de wereld. Bijzondere mensen met bijzondere verhalen.

Het park is een ruig gebied met heldere meren en rivieren, dichte wouden, gletsjers en met sneeuw bedekte ijstoppen. Het is het eerste Nationale Park van het land dat aan de kust ligt en is 63.000 hectare groot. Het park strekt zich uit van het Beagle kanaal in het zuiden tot aan de Chileense grens in het noorden.

De volgende dag naar de Husky-fokkerij geweest. De fokkerij bestond uit een dertighal honden aan palen gebonden, sommigen liggend in hun eigen ontlasting. Druk kwispelend, blaffend en rollend op hun rug met hun voorpoten in de lucht trappelend om aandacht. Felblauwe of diepbruine ogen, sommigen een combinatie hiervan, een blauw en een bruin oog. Zelden zo´n indrukwekkende en lieve honden gezien. Wat kan ik zeggen....ik wil nu ook een Husky!

Donderende gletsjers

2008-03-28T10:13:00.000-07:00

De gletsjer Perito Moreno is een van de bekendste van Argentinië. Hij is 14 km lang en eindigt in een fjord waar het ijs 55 m dik en 5 km breed is. Per dag schuift de ijsmassa 1 tot 2 meter verder. Dit kan waargenomen worden door het gekraak van de over elkaar schuivende ijsbrokken enerzijds, anderzijds breken op regelmatige tijdstippen grote ijsbrokken van de gletsjer af die met donderend geraas in het blauwe Argentinomeer vallen.

Spectaculair om mee te maken als er een brok in het meer dondert en langzaam verdwijnt. Ik herinner me dat ik ooit Floortje Dessing heb gezien bij deze gletsjer, met tranen in haar ogen. Ik kreeg vooral tranen in mijn ogen omdat ik heel erg moest plassen.....

Volgende dag door naar Ushuaia...18 uur met de bus. Maar ondertussen stelt alles onder de 20 uur niet veel meer voor. ´Even naar de volgende stad´.

Om in Ushuaia te komen moet je even de grens met Chili over. En Chili is streng! Geen fruit of groenten, geen dairy foods mogen het land binnen worden gebracht. Zat ik daar, eindelijk eens goed voorbereid op mijn busreis, met een halve fruitstal en een pak kaas. Ik kreeg een half uur de tijd om alles op te eten.....of weg te gooien. Met een buik vol bananen, appels en pruimen, afgedekt met een laagje kaas stond ik voor de Chileense douanebeambte. Burp. In totaal 4 keer de bus in en uit...Argentinië uit, Chili in, Chili uit, Argentinië in......en mijn paspoort weer gevuld met een berg prachtige stempels.

Croissants in paradise

2008-03-24T19:51:00.000-07:00

Door mijn ervaring met de vorige bus boekte ik zonder schroom een busreis van 36 uur naar het zuiden van Argentinië. Met een appel en wat crackers liep ik naar de bus.....schrik! Een simpele bus. Geen goede stoel! Geen eten! 36 uur! Aan 1 stuk! Na twee uur irriteerde de stoel met de korte zit me al. Maar alles went blijkbaar, want na 10 uur vond ik de stoel heerlijk zitten en heb goed geslapen. Twee nachten. Geen glad asfalt, maar een dirt road....bonkend over de keien.
Dwars door Patagonië. Een geweldige route! Wilde paarden, nandu´s, flamingo´s, hazen, roofvogels, vossen en zelfs een stinkdier holde over de weg.
Onderweg mijn route veranderd.... besloten een dorp eerder uit te stappen. ´Paradise on earth´ beloofde mijn reisboek en andere reizigers.

Dat was wel het laatste wat ik dacht toen ik om 6 uur in de ochtend de kou instapte. Pikkedonker, verlaten straten en een gure wind. Ik probeerde twee hostels, maar ze waren vol. Alles bleek vol te zijn voor het hele paasweekend. Snel liep ik weer naar de plaats waar de bus me had afgezet, maar het laatste wat ik zag waren twee rode lampen die langzaam verdwenen in de verte.
Ineens zag ik twee andere personen op de stoep staan. Een Frans koppel. Ook zij leken reddeloos. Samen met hen door de straten gestruind. In het donker over de zandpaden met de helaas toch zwaar geworden backpack. Na een half uur zagen we een hostel. De deur was open, het licht aan en de kachel brandde. We gingen voor de kachel zitten en warmden onszelf op, totdat de eigenaar boos binnen stormde en ons zonder pardon de donkere nacht ingooide.

Het dorp is enorm klein, maar we zijn er 10 keer doorheen gelopen. Overal werden we afgesnauwd. Moedeloos stonden we tegen een berg zand aangeleund toen we ineens de geur van vers brood roken. Een bakkertje opende zijn deuren en ontfermde zich over ons. We werden voor de kachel gezet en kregen koffie met croissants. Denk dat je een Fransman niet gelukkiger had kunnen maken.
De zon kwam langzaam op en de meest geweldige berg torende rood boven het dorp uit. Elke paar minuten veranderde hij van kleur...de magische Fitz Roy! Het door ons gehate dorp ontwaakte en we begonnen de charmes te herkennen waar iedereen over sprak.

´s Middags een wandeling gemaakt door de bergen naar het meer bij Fitz Roy. Door de heidevelden met indrukwekkende uitzichten. Op de achtergrond alleen het geluid van het razen van de rivier in de vallei. Een strak blauwe lucht met hier en daar een bijzondere wolk. Op de terugweg had ik het liefst achterstevoren gelopen. Had ik net zo goed kunnen doen, want ook vooruit struikelde ik maar al te vaak over boomstronken en keien. Die zes uren door de bergen waren toch wat veel na 2 nachten in een bus. Maar het was het waard!

Een helm op sokken

2008-03-19T16:01:00.000-07:00

Bariloche staat bekend om het goede raften. White water raften, level III en IV. Moet je gedaan hebben. Na een autorit van 2 uur door de bergen kwamen we middenin het bos aan bij het startpunt. Een koudere dag had ik niet kunnen uitzoeken. Eerst opwarmen en ontbijten bij het knetterende haardvuur. Vervolgens mezelf in een uiterst charmante wetsuit gehesen. In de surfsokjes gesprongen, zwemvest aangesnoerd en helm opgezet. Na de nodige uitleg en oefeiningen in een aantal kleine stroomversnellingen namen we de toegewezen positie in op de boot. Na elke stroomversnelling was er even tijd om te herstellen en de instructies te krijgen voor de volgende. Leuk al die instructies, maar je bent vooral bezig met in de boot blijven zitten. ´Hi left´...iedereen moet naar links springen. En als degene tegenover je even weg zit te dromen, kom je elkaar in het midden tegen. Lang leve de helm.

Na 20 km in Chili geëindigd. De berg omhoog geklauterd met de surfsokjes....al een prestatie op zich. Iedereen was verkleumd. Mijn handen hadden volledig aangepast aan de kleur van de helm. Na een barbeque bij het haardvuur en een goed glas wijn werden mijn vingers weer langzaam roze.

Bariloche met Bernard en Patrick

2008-03-16T23:38:00.000-07:00

Buenos Aires heb ik binnen 3 dagen weer verlaten. Ik kom nog terug, want veel heb ik niet van de stad gezien, aangezien ik vooral bezig was met de weg kwijt raken en het zoeken naar warme kleding voor het zuiden. Geen rokjes en slippers, maar woeste bergschoenen, winddichte truien en dikke ijsmutsen. Kilometers gelopen en mezelf op zijn tijd in een overvolle bus of metro gepropt. Of een gezellige rit met de taxi gemaakt. Zodra duidelijk is dat ik een toerist ben, begint de chauffeur te stralen en wil hij alles weten. Druk pratend en meer achterstevoren zittend dan anticiperend op de chaos op straat. Hij praat en vult mijn gebrekkige Spaans aan, ik kijk en vul zijn gebrekkig rijgedrag aan. Vrolijk word ik uitgezwaaid....´Gracias linda.´

Vanuit Buenos Aires de eerste stap naar het zuiden gemaakt......met de bus naar Bariloche. Een onderneming van 22 uur. Maar de bussen zijn zo luxe dat het geen straf is. Enorme zetels, maaltijden, films en een warm dekentje.

Eenmaal de drukke ringweg van Buenos Aires verlaten, reden we door uitgestrekte pampa´s waar de beroemde Argentijnse steaks grazen, paarden galopperen en mooie landhuizen staan.

Ik had een plek voorin de dubbeldekker bemachtigd. Een geweldig uitzicht wat na een aantal uren enigszins werd vertroebeld door de fauna die we onderweg hadden geschept.

In de ochtend wordt het landschap van de groene vlaktes verruild door een kaal droog landschap, de steppe, omringd door bergen. Tussen de bergen glinsterende meren, boven de vlaktes bidden grote roofvogels. En nog altijd die oneindige eenbaansweg.

Bariloche is een mooi stadje in de bergen. In de winter is het een beroemde wintersportplaats. Het bulkt er van de chocoladewinkels en Sint Bernard honden en in elke combinatie. Vanuit de stad heb je een mooi uitzicht over een meer. Op een zonnige dag heb ik de hele dag aan het meer doorgebracht. Niet geheel toevallig na Sint Patrick´s Day. Energie was weer opgeladen aan het einde van de dag. Bij het wachten op de bus terug lazen we het bordje dat het meer is gebruikt voor atoomproeven in de jaren ´40. Zucht.

Grote zonnebrillen

2008-03-13T19:40:00.000-07:00

Mijn trip naar Argentinië begon met horten en stoten. Het systeem van SLM lag er dagen uit, waardoor ik geen ticket kon kopen. Uiteindelijk heb ik mijn ticket bemachtigd. Enthousiast liep ik naar buiten, gleed uit en viel met ticket en al in een grote modderpoel.....

De vlucht stond gepland voor zondag. Gehaast kwam ik de vertrekhal binnen gerend. Helaas! Het enige toestel van SLM stond nog op Curaçao. Er was iets kapot. Meer informatie kon men niet geven. Het zou een week kunnen duren. Of een dag. De enige zekerheid was dat ik mijn connectie in Belem zou missen. De volgende dag kreeg ik het goede nieuws dat het toestel was gerepareerd. Met een ´gerustgesteld´ gevoel ben ik uiteindelijk naar Belem vertrokken.

In de tien uur dat ik in Belem moest wachten, heb ik me menigmaal vergaapt aan de immer geweldige slippers van Havaianas. Wetende dat ik alles wat ik nu koop wekenlang moet dragen, heb ik me ingehouden. Mijn rugzak weegt momenteel 8,5 kg....hopelijk houd ik dat even vol.

Uiteindelijk aangekomen in Buenos Aires. Een immens grote stad. De hoofdweg door de stad is een 8-baans weg, om een idee te geven. Er wonen ruim 13 miljoen mensen. Hippe mensen. Met de grootste zonnebrillen, de nieuwste telefoons, schoenen in het vet en de haren gestyled.

De nasi met kip in tl-verlichte restaurants heb ik ingeruild voor sfeervolle restaurantjes met vriendelijke obers die je met een lach een enorme salade met gecarameliseerde uien en pesto van artisjokken voorschotelen op een creatief gedecodeerd bord. En dat voor 2,5 euro. Ben nog niet aan de beroemde steak toegekomen. Eerst genieten van de vele groenten die na Suriname ineens goddelijk smaken en het heerlijke stokbrood met duizenden soorten beleg.

In de avond onder het genot van een cocktail bewonderd toekijken hoe de Tango-dansers hun kunsten vertonen. Buenos Aires rocks!

Strakke planning

2008-03-09T08:07:00.000-07:00

Mijn verblijfsvergunning is binnen! De minister heeft mijn spoedaanvraag gehonoreerd. Leuk detail is dat ik vandaag naar Argentinië vertrek. Maar nu kan ik tenminste het land in en uit zonder allerlei visa. Het heeft veel energie gekost. Nadat ik 12 formulieren in had gevuld, her en der wat pasfoto’s had verspreid, 10 liter vocht had verloren, pijn in mijn kaken had van de fake smile “to keep them moving’, een dagsalaris had besteed aan taxi en bus was ik 6 uur later de trotse eigenaar van 5 stempels in mijn paspoort….Waarom het er 5 zijn? Daarom!

Ook hard gestreden voor mijn salaris. Tijdens mijn verlof hadden ze me van de payroll gehaald. En nu konden ze mijn gegevens niet meer vinden. Alles gaat hier met kaartenbakken, schriftjes en kladblokken. En mijn gegevens lagen ergens in een van de vele stapels. Na veel praten en dreigen heb ik uiteindelijk het grootste deel ontvangen.

De laatste weken een paar keer naar het binnenland geweest. Relaxen en varen op het Brokopondo meer, zwemmen in Babunhol en de jungle bestormen en genieten van het uitzicht op Brownsberg.

Nu op naar Argentinië! Ik vlieg eerst naar Belem in Brazilië. Na een nacht op het vliegveld vlieg ik heel Brazilië door en zal uiteindelijk in Buenos Aires landen. Mijn plan is dat ik geen plan heb. Ik heb de LP en een dosis avontuurlijk vermogen, dus gaat goed komen.

Knallend einde

2008-03-07T06:31:00.000-08:00

Mijn laatste dienst in het ziekenhuis eindigde met een sisser!

Een drukke avond. De afdeling vol met patiënten. Alle bedden en stoelen waren bezet. Tegen het einde van de dienst kwam een vrouw binnen met pijn op haar borst. Helaas was ECG-bed bezet en moest ze even wachten voor een hartfilmpje. Pijn op de borst wordt altijd serieus genomen. We probeerden een bed of stoel vrij te maken. Dat gaat als volgt. Je checkt alle patiënten en de minst zieke wordt uit zijn bed of van zijn stoel gehaald en naar buiten gestuurd. De vrijgekomen stoel werd aan mevrouw aangeboden.

Ik was bezig een injectie klaar te maken en in mijn ooghoek zag ik haar op de aangewezen stoel plaatsnemen. Iets te ruw plofte ze neer. De zuurstofcilinder (50 liter cilinder) achter haar begon te wankelen. Ineens een knal! De metalen cilinder vloog door een glazen ruit en begon zijn druk te ontladen. Het ding stuiterde in het rond. Een enorme herrie en een nog grotere chaos. Iedereen begon tegelijk de SEH uit te rennen, roepend ‘de bom ontploft!’ Patiënten die beweerden niet te kunnen lopen, sprongen uit bed en renden met infuus en al naar buiten.

In principe mogen deze grote cilinders niet naast het bed van de patiënt staan en al helemaal niet los. Hier staan ze wel los naast het bed. Regelmatig stoten we ze, maar kun je ze nog net opvangen. De dingen zijn zwaar en groot. Kans op een ongeluk is constant aanwezig.

Buiten ben ik op zoek gegaan naar de verdwenen patiënten. Ik kon er nog 1 terugvinden, de bewuste mevrouw met pijn op haar borst. Ze was niet ver gekomen. Binnen was het een ravage. Infusen waren eruit gerukt, waardoor overal bloed lag, bedden en stoelen stonden dwars in de ruimte en overal glas. En iedereen gillend van het lachen. Lachen na de spanning en je eigen paniekreactie. En opluchting dat er niets ergs is gebeurd.
Daarna nog lang bezig geweest de patiënten te zoeken, gerust te stellen, infuusnaalden opnieuw in te brengen en de bijgekomen wonden te verzorgen.

Mijn pak uitgetrokken en grinnikend de afdeling verlaten in mijn gewone kleding.
Had geen knallender einde kunnen zijn!

Paar blogs eerder foto's van mijn huis geplaatst.

Zwart-wit

2008-02-24T19:16:00.000-08:00

Het besluit is genomen. Na een aantal gebeurtenissen is het laatste restje twijfel uit me geslopen. Mijn grenzen zijn afgelopen maanden menigmaal overschreden en de laatste keer te ver.

Ik ben naar de hoofdzuster gestapt en heb mijn ontslag ingediend. Een stilte volgde. Drie kwartier heb ik mijn verhaal gedaan….niet geheel zonder emotie. Deels is bekend, deels heb ik voor verrassingen gezorgd. Degenen die voor me weg zijn gegaan, hebben nooit een reden gegeven. Daarna ging de week snel. Diverse keren bij de directie geroepen. Ze wilden specifieke info, maar het is niet aan mij schuldigen aan te wijzen. Dat is ook niet waar het om gaat.

Opluchting, maar ook verdriet. Opgelucht dat ik klaar ben. Blij dat ik de frustraties achter me kan laten. Dat ik geen wasbakken hoef te schrobben, bedden hoef te soppen, rolstoelen met ontbrekende wielen door de gangen hoef te duwen. De tochten naar het lab om in de bakjes de resultaten te zoeken en vervolgens de medewerkers het woord 'cito' uit te leggen.

Maar ook blij omdat ik zo enorm veel heb geleerd in de maanden op de SEH. Denk dat ik vrijwel nergens zoveel had kunnen leren. Het heeft ontzettend veel indruk op me gemaakt. Heb de meest uiteenlopende ervaringen opgedaan.

Ik ga het werk oprecht missen. Ik heb zoveel lieve en interessante mensen ontmoet, spannende dingen meegemaakt, enge dingen waardoor ik stond te wankelen op mijn benen, gekke dingen die ik zelf nog amper geloof. De ritten op de ambulance met de praatgrage chauffeurs. De honden bij de liften en de andere dieren in het ziekenhuis. Mijn hoofd zit vol verhalen.

Maar ik heb ook zoveel momenten oprecht een hekel gehad aan het hele gebeuren. De vervelende collega’s, de organisatie, de gebrekkige spullen, de tijdrovende onlogische regels. Veel gelachen, veel gevloekt. Een traan hier, een traan daar. Mijn motivatie en gevoel gingen op-en-neer en heen-en-weer. De ene dag hield ik ervan, de dag erna was ik volledig uit het veld geslagen.

In tegenstelling tot anderen heb ik de keuze te vertrekken. Dat werd me deze week meer dan duidelijk. Uiteraard is het niet zwart-wit. Er lopen geweldige artsen en zusters rond van wie ik veel heb geleerd. Maar essentiële dingen mis ik. Er is veel gebeurd afgelopen maanden. Niet alles kan ik op papier zetten of uitleggen aan mensen die niet in Suriname hebben gewerkt. Het zou ook niet fair zijn ten opzichte van een aantal mensen die ik enorm waardeer om wat ze doen.

Het is de meest bijzondere baan die ik ooit heb gehad. Bedankt iedereen voor de lieve opbeurende woorden! Maar de keuze is gemaakt. Ik stop per 1 maart. En dit keer is mijn besluit resoluut. Met pijn in mijn hart. Toch wel.

Als je haar maar goed zit

2008-02-12T07:26:00.000-08:00

Met een liter cola sleep ik me door mijn eerste nachtdienst. Lang en vermoeiend. Twaalf uren paraat.

De patiënten stromen binnen. Iedereen wordt geprikt. De buisjes met bloed stapelen zich op. Even tussendoor breng ik het naar het lab. Onderweg naar het lab overdenk ik mijn werk. Het is een drukke, maar geweldige nacht met goede collega’s. Het loopt gesmeerd. Zo zou ik er nog 100 kunnen draaien.
Maar ik weet dat dit gevoel weer snel wordt overspoeld als de hoofdzuster en de werkschuwe collega’s in de ochtend de afdeling opstormen. Dan moet je weer op je tenen lopen om vervolgens de nodige kritiek te incasseren. Proberen je vak uit te oefenen onder constant gesnauw maakt dat je motivatie snel wegsijpelt. Die negativiteit is frustrerend. Ik merk aan mijn collega’s dat ze er immuun voor geworden zijn. ‘Vergeet ze. Doe het voor de patiënt! Onze collega’s verdienen het woord collega niet’, riep een broeder. Maar ik maak me er wel druk om. De constante worsteling tussen mijn passie en de wijze waarop ik moet werken. Ik weet dat ik mijn draai weer kan vinden, maar moet tegen die blinde muur van zusters omhoog klauteren. En soms wil je gewoon even niet meer klauteren.

De afgelopen weken veel dramatische gevallen meegemaakt, wat me steeds dieper begint te raken. De dingen die gebeuren kan ik handelen, maar de attitude van bepaalde collega’s is slopend. We zijn een team en samen verantwoordelijk. Onze prioriteiten verschillen. Men windt zich op over het feit dat mijn haren niet strak genoeg in een staart zitten en ik weiger olie in mijn haar te doen, terwijl achter me een patiënt eenzaam vecht voor zijn leven.

Tijdens een dienst werd een oude man door zijn zoon en kleinkind binnengebracht. De man was enorm benauwd. Zonder hem een blik waardig te gunnen werd hij naar de wachtkamer gestuurd. De man zag er slecht uit, de gezichten van de begeleiders stonden strak van angst. Ik vroeg of ze niet even konden kijken, dan kon ik vast starten met het beleid. Hij moest maar wachten. Tien minuten later lag hij dood in de wachtkamer. Op zo’n momenten springen de tranen in mijn ogen. Tranen van woede en machteloosheid. Het liefste zou ik het ziekenhuis uitrennen. Had ik meer kunnen doen, meer op mijn strepen moeten staan? Ik denk het niet.

Terwijl de zon langzaam opkomt, check ik nogmaals de infusen op de afdeling. Ik loop een donkere kamer in. Iedereen slaapt. Ik sta bij een patiënte en verwissel haar infuus. Ze wordt wakker en fluistert slaperig ‘Goede morgen zuster’. Ik rommel nog wat en ze pakt mijn hand en zegt ‘Bedankt voor alles mi gudu’ en toont een brede lach. Ik slik mijn frustratie weg en weet even weer waarvoor ik het doe.

Majoor Slachttand

2008-01-28T17:27:00.001-08:00

Veilig geland en weer in het Surinaamse leven. Wat inhoudt dat ik veel energie verlies aan het feit dat ik hier minder energie moet hebben. Ik moet de versnelling verlagen en weer wennen aan het Surinaamse ritme. Niet altijd even gemakkelijk, vooral niet op de SEH, waar ik vind dat je toch net iets sneller moet lopen dan tijdens een koopzondag.

Naar horen zeggen een aantal keren de krant gehaald en zelfs in het nieuws op televisie gekomen. Geen leuke beelden als hulpverlener bij zware ongelukken. Nog altijd een rare gewaarwording als je aan komt rijden bij een ongeval waar tientallen mensen zich achter de linten van de politie hebben verzameld en jij knielt bij het slachtoffer en trillend met je stethoscoop tevergeefs naar een hartslag zoekt. De camera's draaien, de verslaggever ondersteunt je handelingen met woorden. De emoties lopen op en iedereen kijkt naar jou..........'gaat hij het redden?'

Vorige week kreeg ik een telefoontje van Majoor Slachttand van de Vreemdelingenpolitie. Een dag later moest ik me melden voor een interview ivm mijn verblijfsvergunning. Stipt om 2 uur zat ik voor zijn kantoor met de gevraagde papieren. Stipt een half uur later kwam hij binnen lopen. Afgezien van de standaard vragen over hoe lang ik hier wilde blijven, kreeg ik bijzondere vragen op me afgevuurd waar uitgebreid notitie van werd gemaakt......zoals of mijn huis van steen was en hoeveel kamers het had. Als alles wordt goedgekeurd, kan ik mijn verblijfsvergunning binnenkort ophalen.

Ik woon nu bij een vriend in huis. Een stenen huis. Verder uit de stad, maar meer luxe dan ooit. Warm water uit de kraan, een jacuzzi en een koelkast met ijsblokjes!

Dag poppie!

2007-11-29T13:09:00.000-08:00

Terwijl ik me onderdompel in de bureaucratie en van het ene kantoor naar het andere wordt gesnauwd, wachtend op een verblijfsvergunning, geniet ik van elk moment dat ik in Sur ben. Wat is hier nu zo leuk??? Hmm, goede vraag. Een vraag die wij elkaar ook regelmatig stellen. Het ene moment raak je gefrustreerd, maar juist die kleine dingen maken me zo blij. Als ik in de reggae bus naar huis rijd, als de papegaaien met veel gekrijs vechten om het beste plekje in de palmbomen rond het ziekenhuis, de brandende zon op je huid en de verlossende regenbuien daarna, de gesprekken met allerlei mensen op straat. Zo liep ik vandaag een gebouw binnen om te schuilen voor de regen. Een oude portier zat te wiebelen op zijn stoel en begon tegen me aan te praten. De man had veel interessante dingen te vertellen en toen het droog was stond ik nog altijd met hem te praten. Ik denk dat hij het goed omschreef. In Suriname kun je ademen. Je mag rommelen, er zijn niet te veel strikte regels. Ik denk dat het zoiets moet zijn…..het is een gevoel. Een goed gevoel.

Ik ga mijn vrienden hier enorm missen, de maatjes die je elke dag ziet en met wie je een band opbouwt. Vrienden afkomstig uit de hele wereld. Vrijwel iedereen zit hier alleen en daardoor word je snel elkaars familie. Je leven draait om elkaar. Een tijdelijke relatie, maar wel een hele hechte. Ik zal het ´he poppie´ missen, waarmee mijn Surinaamse vrienden me vrolijk begroeten.
Een bosje bloemen siert mijn kamer, gekregen van mijn lieve huisgenoot. Gepropt in een lege pot Wippy pindakaas. Als dank voor de leuke tijd samen. De tweede keer Suriname is zowaar nog beter bevallen dan de eerste keer. Er gaan weer tranen rollen bij mijn zoveelste vertrek.
Inmiddels word ik tweetalig bijgeschoold door mijn Surinaams en Spaans sprekende vrienden. Dat leidt uiteraard vaak tot hilariteit. Zo vroeg een Surinaamse vriend onlangs of hij ons kon bonken. We keken hem vol verbazing aan en stamelden…’nou nee’. Maar hier betekent het of men je even thuis af moet zetten. Een T-shirt heet een trui, een hemdje een okselmouw, een trui een blouse, deodorant een okselstick. Een streetparty bestaat uit een groep jongeren die in de kofferbak van een auto zitten met enorme luidsprekers en bier in literflessen. Een verborgen ei is een ei met een deeglaagje eromheen. Een onderbroek is weer een ouderwetse directoir. Hier ga je voor vakantie naar het binnenland ipv naar het buitenland. Het buitenland is hier Nederland.

And just some words in English. I will miss you guys!! You have been a great part of my life in Suriname. Don’t know if we will see eachother again some day, but I will always think about the time we spent in Paramaribo. The evenings in Zanzibar, chatting the time away with Borgoe and Parbo, dancing in ZsaZsaZsu, Salsa moves at Havana Lounge, the rides in your oversized cars, the fancy dinners, the language issues we had…..I am glad we finally achieved to be in the newspaper! Thanx for the memories!

En nu op naar Aruba…….een paar dagen ´bijkomen´ aan een mooi wit strand, de eerste stap terug richting Nederland. Tot gauw! x

Opgedroogde tranen

2007-11-28T14:12:00.000-08:00

Mijn laatste dag gehad op de SEH. Een raar gevoel na 4 intensieve maanden. Nog steeds wisselen de dagen zich in rap tempo af. Word ik af en toe echt gek van het geschreeuw van de hoofdzuster, de mentaliteit van mijn collega’s, vervloek ik de haperende apparatuur, de bedden zonder matrassen, de regen die binnen komt druppelen……het zijn ook weer net deze dingen die het hier zo interessant maken. Je wordt je bewust van de luxe die je in NL hebt. Zo denk ik wel even na hoeveel gaasjes ik gebruik, omdat ik ze zelf eerst moet knippen en vouwen. De paar rollen verband moet je zuinig gebruiken. Glucosestrips om bloedsuiker te meten komen op de bon. Elk stripje moet verantwoord worden in een schriftje met handtekeningen van de arts. En soms zijn ze er gewoon niet.

Maar als een opa dan zijn bibberende hand uitsteekt om me te bedanken voor het weghalen van zijn pijn. Als een kind de behandelkamer uitloopt en zich nog even omdraait en ik een lach zie verschijnen in zijn betraande gezichtje, ik naar hem zwaai en hij met zijn kartonnen spalk probeert terug te zwaaien. Als ik na een zware dienst door het lege ziekenhuis loop, de straathonden ontwijkend, en de brandende zon instap...........krijg ik zelf de kriebels! Ik heb enorm moeten ploeteren, maar ik heb het gered! En ik zal het gaan missen.

Paar weken geleden heb ik een trauma-cursus gevolgd, Primary Trauma Care. Een belangrijke cursus voor traumazorg in ontwikkelingslanden, waar weinig tot geen middelen zijn. Geweldig interessant en meteen duidelijk dat ik hier wel op mijn plek zit.

Organisatorisch zijn er veel problemen op de afdeling. De doorstroming naar de verpleegafdelingen stagneert, waardoor de patiënten te lang op de SEH blijven. Soms weken. Als de bedden vol zijn en we krijgen een groot trauma binnen, moeten we kijken wie we uit zijn bed kunnen halen. Middenin de nacht moeten mensen hun bed uit en op een stoel of buiten verder suffen. Gewoon niet genoeg ruimte en personeel om alles te kunnen doen. En dan is onlangs het dak van het Diakonessen, een ander ziekenhuis, eraf gewaaid, waardoor we ook deze patiënten erbij kregen. Duidelijk niet ingesteld op een crisissituatie.

Pas zijn we om deze reden in staking gegaan. Met de artsen en verpleegkundigen van de SEH zijn we naar het kantoor van de directeur getogen. Boos en gefrustreerd door de onwerkbare situatie. Te veel patiënten stromen binnen op de toch al te volle afdeling. Het is tijd voor verandering. Mijn collega’s waren strijdlustig en het leek een goed plan, maar een uur later liepen we met de staart tussen de benen het kantoor weer uit. Verbaal compleet uit het veld geslagen door de directeur.

Ik heb een jaarcontract. Vanaf eind november krijg ik een aantal weken verlof. In december ben ik weer in Nederland. Begin januari moet ik me weer melden in mijn groene outfit…….of niet…..

Mooi oranje

2007-11-28T13:48:00.000-08:00

Een trots gevoel toen ik Yvonne ophaalde van het vliegveld en haar kon laten zien waar ik het laatste jaar heb doorgebracht.....de mooie natuur als je van het vliegveld rijdt, de chaos op straat, het drinken van zuurzaksap in het zonnetje, op slippers door de straten slenteren, de sfeervolle reggaemuziek in de bussen, mijn lieve vrienden, mijn werk, mijn houten kamertje met de gele luiken en hangmat voor de deur.

Maar een strak schema heeft ervoor gezorgd dat ze er precies 1 avond van heeft kunnen genieten. De dag na aankomst zijn we meteen het binnenland ingetrokken. Met het openbaar vervoer naar Brownsberg…een brak busje met doorgezakte stoelen en ramen die niet helemaal dicht gingen. Het uitzicht maakt veel goed…..….. het groen dat oprijst aan de zijkant van de oranje stofweg. Nederlands koningsgezind kwamen we aan……oranje van top tot teen.

De douche te koud, de vogelspin in de douche te groot……..dan maar oranje de nacht in. In de hangmat…..bibberen van de kou maar genieten van de nacht in de jungle. Wakker worden van de schreeuwende apen die boven je hoofd van de een naar de andere boom springen, na het ontbijt naar een verlaten uitkijkpunt, starend naar de jungle, eten wat de pot schaft (wat resulteert in kip met rijst) in het kleine restaurantje bovenop de berg terwijl exotische vogels ongestoord voorbij kakelen.

Volgende dag bij het benzinestation onderaan de berg hoopvol op een lift gewacht naar Atjoni…..even geduld, maar uiteindelijk konden we onszelf nog in een volle bus proppen. Een zwetend kind op mijn schoot, een zak groenten onder mijn voeten en zo hobbelden we 2,5 lang over de zandweg. Met oranje stof in elke porie, opgedroogde ogen, en plakkend van de hitte kwamen we eindelijk aan in Atjoni.

Kennis gemaakt met bootsman Blankie, een aparte naam voor een pikzwarte man, en in 2 uur tijd stroomopwaarts door de jungle naar Botopasi gevaren. De dorpjes aan de oevers waren weer betoverend……de hutjes middenin de jungle, de wassende vrouwen, de spelende kids.

Ondanks wat relationele toestanden in het hotel, was Botopasi vooral relaxen aan de rivier. Een grote stroomversnelling voor de deur waar wij overdag in zwommen en waar ’s nachts de kaaimannen in kropen. Kokkin Ottolien maakte heerlijke gerechten en bootsman Joshua kon masseren als de beste. Door een misstap op Brownsberg had ik een spier in mijn nek verrekt. Gruwelijk veel pijn, maar onder handen genomen door Joshua, de zoon van de medicijnman, die naar eigen zeggen speciale krachten had. Na wat goddelijke teksten nam hij me onder handen en was ik snel weer pijnvrij. Nog een dagje met naar Ladoani gevaren, naar de lieve Broeder Ahrend. Dit blijft voor mij toch wel het mooiste dorpje in Suriname, maar waarschijnlijk door de mooie herinneringen die ik eraan heb overgehouden.

Het is in ieder geval weer bewezen dat het binnenland geweldig is! Binnenkort kan ik het mijn ouders laten zien!

Gevulde wieg

2007-11-21T10:08:00.000-08:00

Leven en dood. Enorm zichtbaar op de SEH. Het ene moment breng je een patiënt naar de IC, een paar minuten later sta je met een kersverse baby in je armen.

De laatste tijd lijkt de SEH meer op een grote verloskamer. Het Academisch Ziekenhuis heeft 2 verloskamers……..Duidelijk niet genoeg. De twee bedden zijn non-stop bezet, waarna men naar de SEH wordt verwezen. En wij hebben maar liefst 1 verlosbed. Dit leidt vaak tot stressvolle situaties, vooral in de avonden en nachten als er weinig personeel is.

Zwetend kom je de verloskamer uit, verlossend kijk je de wachtkamer in en zuchtend tel je 5 nieuwe dikke buiken. Improviseren…..stoelen worden verlosbedden, de spoelruimte een verloskamer. Productie draaien. Zodra de vrouw bevallen is, moet ze het bed vrij maken voor de volgende. Het blijft altijd moeilijk in te schatten hoe snel het gaat verlopen. Soms duurt het uren, soms een paar seconden. Vorige week riep een vrouw vanuit de wachtkamer ’de baby komt’ en 1 seconde later gleed het onder de stoel door en doken we op onze knieën om de baby onder de stoel vandaan te vissen.

Op drukke dagen wordt het enige wiegje op de afdeling in een mum van tijd gevuld met kleine hummels: Chinese, Creoolse en Hindoestaanse kindjes liggen gemoedelijk tegen elkaar aan. De wijze waarop de vrouwen bevallen is opvallend. Over het algemeen zingen Creoolse vrouwen zich door de weeën heen, Hindoestanen schreeuwen en kreunen dramatisch, Indiaanse en Chinese vrouwen bijten hard op hun kiezen en kermen zachtjes.

Hoe de baby gaat heten is niet altijd duidelijk. In Nederland roept men meteen de naam, hier heeft men nog niet altijd een naam. Of men kent het nog niet uit het hoofd en moet een briefje uit de tas halen. Onlangs vertelde een vrouw wel de naam van haar baby waarop mijn collega uiterst eerlijk riep ‘wat een lelijke naam!’

Na een lange drukke dag ga ik even een sapje drinken bij mijn Sneesie, zoals de Surinamers de Chinezen ‘liefkozend’ noemen. Ik kom te weinig en wordt iedere keer streng toegesproken. Pas kreeg ik, nadat ik de toespraak had overleefd, een zijden zakje overhandigd met een hangertje erin. Voor goed geluk. De hele familie keek me stralend aan terwijl ik het foeilelijke ding uitpakte en dankbaar in ontvangst nam. Ik besefte me dat ik het gouden hangertje op een dag om moest hangen..........voor goed geluk dan wel uit goed fatsoen.

Surinaamse kids

2007-11-06T18:40:00.000-08:00

Mijn woorden zijn even op, maar sommige beelden behoeven geen tekst….

Nieuwsgierig komen ze uit allerlei hoeken gerend als het vliegtuig in de jungle landt. Met hun blote billen hollen ze door het binnenland van Suriname. Stoer kijken ze in mijn camera om daarna wild lachend naar het resultaat te komen kijken.

Fanatiek borstelen ze de pannen totdat het pijn doet aan je ogen, vissen ze het avondmaal bij elkaar, springen over de rotsen naar de rivier en kijken je vanuit het water uitdagend aan….’kom je baden?’ waarna ik voorzichtig op handen en voeten achter ze aan klauter.

Ze pakken je hand vast en staren je eindeloos aan, vallen in slaap in je hangmat, proberen je haren netjes te vlechten met een enorme klittenbol als resultaat.

Schalen, potten en pannen balanceren ze op hun hoofd, hun kleine zusjes en broertjes meetrekkend over de zandpaden in het dorp.

Ik kniel op de grond om wat te pakken en binnen een seconde klamt een klein jochie zich aan me vast en geeft me een enorme kus op mijn oor. Even klappert mijn trommelvlies, maar voel me vereerd.

Afijn, toch weer te veel woorden….de kids van Suriname…ze verdienen een ere-plaatsje op mijn blog….bij deze.

Goed fietsweer

2007-10-17T18:20:00.000-07:00

Laatste dag van Anne….op de fiets naar plantage Frederiksdorp. De nacht ervoor nog goede voornemens, maar ’s morgens volgens verwachting te laat opgestaan. Eerst uitgebreid ontbijten en door naar het fietsverhuurbedrijf. De fietsverhuurder keek ons verbaasd aan. Het is elf uur en jullie willen nog starten? ‘Ja’, zeiden we volmondig. 'Het is maar 40 km. En we zijn tenslotte Nederlanders'. Veel keuze in fietsen hadden ze niet meer, maar we waren tevreden. Spullen achterop gebonden en klaar voor vertrek. Toch niet. We hadden geen legitimatie. Ik bleef als onderpand achter en Anne fietste naar huis om haar paspoort te halen. Half twaalf waren we dan zover. Toch niet. Eerst nog door Paramaribo crossen om de gewilde foto’s te maken en inkopen te doen. Verhit stapten we een uur later in de boot naar de overkant. Eindelijk klaar voor de tocht.
Vrolijk keuvelend stapten we aan wal. ‘Fantastisch fietsweer’, riepen we. ‘Geen wind en lekker zonnetje.’ Waarom zouden we vroeg beginnen? Een mooie route langs fruitkraampjes en houten huisjes aan het water. Uit het niets ineens een stand met pannen. Tientallen glimmende aluminium wokken, bungelend in de wind.
Totdat na anderhalf uur de zon begon te irriteren. Heet, heet, heet!!! De glimlach op ons gezicht verdween en met verbeten gezichten trapten we verder. Elke honderd meter stoppen en zonnebrand erbij smeren. Alles door elkaar, in dikke lagen. Na een tijdje kon de zonnebrand ons niet meer helpen, we voelden de zon op onze huid branden. Het hete asfalt, geen schaduw van bomen……en nog een lange weg te gaan. Gelukkig hadden we allebei een geweldig badlaken bij ons en als echte moslima’s hebben we de fietstocht dapper hervat.
Na een paar uur was daar eindelijk Mariënburg. Met de boot verder gevaren naar de oude plantage Frederiksdorp. Wow. Dat was het wel weer waard. Lunchen op de mooie plantage, verse fruitsappen drinken, vogels en vlinders die om je heen fladderen, padden onder de tafel en lieve puppies die je smekend aankijken, hopend op een stukje kip.
We waren ons al psychisch aan het voorbereiden op de barre terugweg, maar daar zat zowaar de KLM-crew te lunchen. Zij hadden het beter geregeld. Ze hadden een privé-boot en we werden uitgenodigd mee terug te varen naar Paramaribo. Voeten in het water, een verfrissend windje in je gezicht..........en een koelbox vol koud bier en frisdrank……….Geluk dwing je af, toch?

Zomaar een nacht

2007-10-08T19:21:00.000-07:00

Ik heb nachtdienst. Rond negen uur stap ik de SEH binnen en kan meteen aan de slag. Een co-assistent, een arts en een aantal zusters zijn bezig met een reanimatie. Er zijn geen infuusstandaarden meer en ik word ingezet als standaard. Hectiek. De co raakt in paniek, de arts duwt haar weg en neemt over. Een voor een worden de zusters weggeroepen. Er zijn veel patiënten. Ik blijf achter en koppel steeds nieuwe infusen aan en probeer de arts zo goed mogelijk te assisteren. Zenuwachtig. Het is mijn eerste keer, maar het is nu of nooit. Het zweet parelt op ons voorhoofd……We lijken succes te hebben, maar we rekken het onvermijdelijke maar een paar uur. We gaan de nacht in.

Tranen in mijn ogen bij het arriveren van een ambulance. Een jongen van 22 met schotwonden. Overvallen. Stabiliseren en met de brancard naar de röntgen. Een jonge chirurg bekijkt de foto’s. ‘Shit’ mompelt hij. Dat is ook het enige wat ik kan denken. Die ene kogel is precies door zijn ruggenmerg gegaan waardoor hij verlamd zal zijn.
Terug naar de afdeling. Het is te laat, morgen kijken ze verder. De jongen kermt van de pijn. Mijn naam heeft hij onthouden en huilend roept hij de hele nacht mijn naam. Ik krimp ineen als hij me vraagt waarom hij zijn benen niet meer voelt. Zelf denkt hij dat hij door een verdovingspistool is geschoten, maar ik weet beter en mag en kan het hem niet zeggen. Reddeloos zit zijn vader in de wachtkamer en hij wordt keer op keer weggestuurd. Keer op keer laat ik de man weer bij zijn zoon. De jongen smeekt me wat voor hem te doen. Ik voel me radeloos en machteloos. Ik beloof hem te doen wat ik kan. De hele nacht dep ik zijn voorhoofd en praat ik met hem. Hij zegt dat ze hem zo toch niet de hele nacht kunnen laten liggen. Ik ontwijk zijn blik en denk bij mezelf ‘dat kan wel.‘

Een rustig uurtje tussendoor. Knikkebollend zit ik op een stoel. Vanuit het niets stroomt de SEH ineens weer vol…….de weinige bedden zijn bezet. Zieke mensen moeten op een stoel of op de grond. Nog 6 uur te gaan…..

Een oude man klampt me aan. Hij heeft pijn op de borst. In opdracht van de arts draai ik een ECG. Hartafwijking. Ik leg hem aan de bewakingsapparatuur. Ik vraag de zusters me te helpen het alarm in te schakelen, zodat we horen als er wat mis is. Gerust loop ik weg. Als ik later bij hem ga kijken, zie ik een horizontale streep. Het alarm werkt niet. In paniek pak ik hem vast en zie zijn hartslag weer opkomen…..Hij opent zijn ogen en kijkt me verward aan. Hij voelt zijn wegrakingen aankomen en zegt dan heel rustig ‘ik ga weer even naar de duisternis’. De man raakt me. De rust en het vertrouwen in zijn ogen. Ik neem bloed bij hem af en breng het naar het lab. Cito. De deur is op slot en ik moet mijn best doen de mensen van het lab wakker te bonken. SPOED!!! Ooit van gehoord?

Samen met een van de zusters ben ik de hele nacht bezig, terwijl de anderen de een na de andere opdracht op ons afvuren vanuit hun slaapstoel. Ik vraag de arts of we deze twee patiënten niet moeten verplaatsen naar IC. Ze overweegt het. Een paar uur later is er nog niets gebeurd. Iedereen slaapt, inclusief mijn collega’s.

Een voor een komen de collega's van de dagdienst binnen geschuifeld. Mijn dienst zit erop. Ik neem afscheid van de jongen en de oude man. Ik druk mijn collega’s op het hart goed voor hen te zorgen. Ze knikken.

Ik pak de bus naar huis. De hele weg denk ik aan de jongen en de oude man. Het was een extreme nacht. De diensten kunnen rustig zijn, maar ook zwaar als deze.
Thuis duik ik in mijn bed, maar sta na een uur weer op. Ik word gefrituurd. Mijn houten kamer met de gele luikjes is schattig, maar bloedheet. De ventilator verplaatst alleen het stof en de hitte. Ik probeer de hangmat op het balkon, maar ook daar lukt het niet. Gefrustreerd hobbel ik naar Torarica, een duur hotel in de buurt. Onverstoorbaar loop ik langs de receptie, duik in het bad om vervolgens illegaal op een houten strandstoel te kruipen. Het is voor een goed doel. Ik val in slaap......Vannacht weer een nacht.

Een stukje paradijs!

2007-10-01T07:09:00.000-07:00

Na een heftige sessie nachtdiensten besluit ik de stad weer eens te verlaten. Dit keer is de bestemming Ladoani, een dorp in het binnenland waar mijn huisgenoot Anne als arts voor de Medische Zending werkt. Vanuit mijn nachtdienst doe ik inkopen en rijd door naar het vliegveld. Op goed geluk, want ik heb nog geen vlucht kunnen boeken. Er blijkt nog precies 1 stoel over te zijn op de vlucht. Dat is geen toeval. That’s mine!

Na de gebruikelijke vertraging de kont van de Antonov ingekropen. Het toestel wiegt me onmiddellijk in slaap na ruim vijftig uur wakker te zijn geweest. Met een harde bons schrik ik een uur later wakker….ik ben in Ladoani! Met moeite vis ik mijn backpack onder de zakken rijst vandaan. Ik ben de enige die uitstapt. Omringd door de jungle snuif ik de warme boslucht op, zie de kleien hutjes aan de overkant, een halve Surinaamse vlag prijkt op het vliegveld, glanzende kraaloogjes staren me nieuwsgierig aan en even voel ik me de gelukkigste mens op aarde. Wat is het hier mooi! Anne haalt me op van het vliegveld en samen slepen we mijn backpack vol vers fruit, groenten, crackers en bevroren zuurzaksap naar het doktershuis.

Het doktershuis is een huis op palen met een enorme veranda vanwaar je een geweldig uitzicht hebt over de rivier. Het huis wordt beheerst door dieren. Overdag de mieren. Heel veel mieren. Ze bezitten het talent zich overal doorheen te boren. Zelfs uit voorverpakte etenswaren moet je de zwarte diertjes pulken.
Wij slapen op het balkon. In de gekoesterde hangmat bungelen we een stukje boven de grond. Gelukkig, want ’s nachts razen muizen en ratten met grote snelheden onder je door. De geluiden van de jungle komen genadeloos op je af als de generator om 11 uur zijn gebulder staakt. Vanuit je hangmat kijk je naar de pikzwarte hemel vol sterren terwijl de krekels om het hardst schreeuwen om gehoord te worden. In de verte licht de hemel op door een naderende onweersbui. Het silhouet van het bos maakt je nog meer bewust van het feit dat je in het oerwoud slaapt. In de struiken hoor je geritsel. Het is te donker om te zien wat het is en je fantasie doet zijn werk. Welkom in de jungle.

’s Morgens word je wakker onder dezelfde hemel waar het waterige zonnetje langzaam boven de rivier klautert. Ik wil niet opstaan, maar langer genieten van dit moment. De geluiden van de dag dringen zich langzaam weer aan je op. Vrouwen lopen voorbij met manden en emmers op het hoofd en starten met de rituelen. Kinderen rennen wild langs ze heen en duiken met de nodige salto’s het water in. Even kunnen ze spelen en dan is het tijd vissen te vangen. Met een stokje en rijstkorrels hengelen ze behendig de een na de andere vis uit het water.
Nog even genieten van het uitzicht vanuit mijn hangmat. Opwarmen in de zon totdat je fleecetrui uit kan. Wegdoezelend hoor ik op de achtergrond ineens de klanken van de godsliederen die in het ziekenhuis uit volle borst worden gezongen.

Tijd voor mij om op te staan en aan mijn rituelen te beginnen. Bij gebrek aan een douche, baad ik in de rivier. Emmers water sjouw ik vanuit de rivier naar boven voor het doorspoelen van het toilet. Vanuit de regenton vul ik lege flessen met water om deze vervolgens te koken en tot drinkwater om te toveren. Even is water uit de kraan niet meer vanzelfsprekend.

Hierna begin ik aan mijn wandeling door het dorp. Kinderen rennen zigzaggend om me heen. Vrouwen zitten voor hun huis en verpulveren kalebassen met hun stampers, pellen noten, persen cassavebrood, koken op kleine vuurtjes. Mannen bouwen huizen, varen hun korjaal en genieten van een Parbo in de schaduw van het kleien hutje. Overal hoor ik mijn naam, de bakra is snel gespot in het dorp. Tijdens de hete middaguren plons ik in de koude kreek die door het dorp loopt. Kinderen bekijken me ongegeneerd, de boenende vrouwen lachen breeduit.

Dr Anne werkt op de polikliniek. Ze ziet de patiënten van het dorp en iedereen vertrouwt blindelings op haar kunnen. Mooi om te zien. Een drukke week met veel bijzondere patiënten: een vrouw die beweert 12 maanden zwanger te zijn, een denderende hernia, een vrouw met een vishaak in het oog, meisje met doorgesneden vingers en veel patiënten met braak- en diarreeklachten. De zware gevallen worden zo snel mogelijk naar de stad gevlogen. De rest wordt opgelost met een sloot antibiotica en vitaminepillen. Zolang men pillen krijgt, lijkt men tevreden.

’s Avonds wandel ik met Anne het dorp in. Op zoek naar de plaatselijke bakker. Het schemert en als we de bakker vinden is het donker. Op de terugweg raken we de weg kwijt. De zandpaden en huisjes lijken allemaal op elkaar. Goed voorbereid als we zijn lopen we op onze slippers en zonder zaklamp over de paden. Goed stampen is het motto, dan gaan de beesten vanzelf wel weg. We worden door een aardige jongen weer op het juiste pad gebracht en snellen naar huis om de nog warme broodjes vol te smeren met pindakaas. We genieten van de laatste avond onder de prachtige sterrenhemel en herhalen alsmaar hoe gaaf het wel niet is dat we hier zitten…..

Ladoani, je bent mooi!

Een aanzoek!

2007-09-20T17:57:00.000-07:00

“Jeetje Rob, een aanzoek!!” Dit was een deel van de tekst die ik heb ingesproken voor een commercial van Becel.

Als echte boterliefhebber was ik vereerd met deze taak en riep ik meteen ‘ja’ toen ik werd gevraagd mee te werken aan een radiocommercial. Uiteraard heb ik ook ‘ja’ gezegd op het aanzoek van Rob, een rol die werd vervuld door Marcel.
Met dit gebeuren heb ik binnen tien minuten evenveel verdiend als wat ik op de SEH binnen een week bij elkaar sprokkel. Dus wederom een volmondig 'ja' op de vraag of ik dit vaker wilde doen. Echt heel makkelijk vond ik het niet, want je moet elke zin weer op een bepaalde manier zeggen....giechelend, verbaasd, zuchtend, puffend....

Het was erg interessant om een opnamestudio eens van binnen te zien. De enorme microfoons, de honderden knopjes en schuifjes maakten indruk.

De commercial wordt nu in Brazilië voorzien van achtergrond muziek en zal dan binnenkort te horen zijn in het Nederlands sprekende gebied van de Caribbean: St Maarten, Aruba, Bonaire, Curaçao en Suriname.

Soes in the house

2007-09-11T13:12:00.000-07:00

Mijn kennis van Sranantongo (Surinaamse taal) is verre van indrukwekkend. Ondertussen kan ik redelijk wat verstaan, maar kom zelf nog niet veel verder dan een aantal standaardzinnen. Deze rollen er dan wel weer vlot uit……..zoals het veelgebruikte ‘meki wan kofoe’ om de patiënt aan te sporen een vuist te maken voor het prikken van een venflonnaald. ‘Pe joe agi skin hati’ om te vragen waar het pijn doet. Als een patiënt vervolgens verrast opkijkt en terug praat in het Sranan roep ik heel snel ‘mi no versta’ (ik versta het niet) of ‘mi no sabi’ (ik weet het niet). Maar met gebaren en wat losse woorden kom je ook al een heel eind: luku (kijken), siki (ziek) en wasi (wassen).

Het Sranan is ontstaan als taal van de uit Afrika aangevoerde slaven op de plantages tijdens de Nederlandse koloniale overheersing. Het draagt de sporen van Engels, Nederlands, Spaans, Portugees en Afrikaanse talen. Het Sranan staat bekend om zijn dubbelzinnigheid. Een woord kan zeer veel verschillende betekenissen en dubbele bodems hebben. De woordenschat is beperkt, dus als men voor een begrip geen Sranantongo-woord kent, gooit men er gewoon een woordje Nederlands doorheen.

Inmiddels ben ik bevorderd tot zuster Soes. Ik heb een heel traject afgelegd….van volledig negeren naar het vleiende ‘dinges’ en nu dan ‘Soes’. Sinds een paar weken lijkt er wat te zijn veranderd. Nadat ik een werkontduikende collega had aangesproken op haar gedrag, is het iedereen duidelijk dat ook ik grenzen heb. Bij een werkoverleg heb ik nogmaals het gebrek aan collegialiteit naar voren gebracht. Zenuwachtig toen ik het woord kreeg, maar na een bemoedigende knipoog van de hoofdzuster heb ik mijn mening gegeven. Het risico dat ik zou terugvallen naar de negeer-status, maar ergens had ik toch niet veel te verliezen. Er kwam een pittige discussie op gang en meer collega's bleken deze frustratie te hebben.
Nog steeds wordt er veel werk in mijn schoenen geschoven, vooral ook door de artsen die soms alleen mijn naam lijken te roepen. Maar het voordeel is dat ik de interessante dingen ook mee kan pikken. Er zijn nu 4 lieve kleine stagiaires die de hele dag achter me aan hobbelen. Zodra ik een kamer binnenloop, roepen ze meteen ‘zocht je mij?’ Ik maak er dankbaar gebruik van ………zo werkt het blijkbaar. Na verloop van tijd verwerf je status, kies je zelf je werkzaamheden en de nieuwe aanwinsten borstelen fanatiek de wasbakken.

Ik ga regelmatig mee op de ambulance en vind het nog altijd interessant. Met de broeders deel ik met gemak de bijrijdersstoel, maar soms rij ik uit met een echte Surinaamse zuster….Dan zit ik op mijn knieën gehurkt tussen de twee stoelen terwijl we door de straten racen.
Ik word nu wel eens herkend op straat door patiënten of hun familie. Ik hoor dan ineens ‘He zuster’ en ik zwaai maar enthousiast terug. Paramaribo is klein, soms te klein. Maar het heeft ook voordelen. Zo mag ik na sluitingstijd zwemmen. Als de zoemer gaat, moet iedereen het bad verlaten, maar ‘de zuster’ mag nog even zwemmen, want ze heeft zo hard gewerkt…..

Passagiers gezocht!

2007-09-06T19:09:00.000-07:00

Vorige week is Hilke op bezoek geweest. Helaas maar 1 week, dankzij het communicatieve hoogstandje van SLM om de vluchtdag te veranderen zonder de passagiers in te lichten......beetje jammer als je met al je bagage op de luchthaven staat. Maar het is gelukt en bijna was de club van de Kwattaweg compleet.

Met Hilke eenmaal terug op Surinaamse bodem hebben we weer fanatiek de favoriete tentjes bezocht…..lunchen bij Zus en zo, eten bij Blauwgrond, een Caipirinha bij Zanzibar, een Parbo bij Millennium en salsadansen bij Boonoonoonoo’s. De hele week met een internationale groep zeer opvallende figuren door Paramaribo getrokken. En zo sta je dan ineens in een disco met onder andere een uitbundig dansende Mexicaan, een Jamaicaan van 2 bij 2 meter, de kleinste Filippino en een onverstaanbare Trinidiaan.

Naar White Beach gereden met de lokale bus. Altijd weer een belevenis. Na een uur rijden stopte de bus abrupt bij een rivier…..de brug was weg! Omstebeurt de bus uitklauteren en je spullen via een gare loopbrug naar de overkant sjouwen. Daar stond zowaar een andere bus klaar en zonder veel oponthoud konden we het zandpad verder afhobbelen naar de eindbestemming. De terugweg verliep zoals altijd minder gesmeerd. Bustijden zijn er niet, dus vol goede moed aan de kant van de weg gaan zitten. Afijn, na anderhalf uur in de gutsende hitte met iets te veel dorst, hebben we de hoop opgegeven. Tijd om actie te ondernemen voordat het donker zou worden. Met de duim omhoog langs de kant van de weg. We hadden geluk en werden opgepikt door een kleine truck. Dankbaar plaats genomen op de met bauxiet bestofte stoelen en sneller dan verwacht stonden we weer veilig middenin Paramaribo.
De bussen zijn hier een apart fenomeen. Er zijn geen vaste tijden, maar hij vertrekt als hij vol is. Soms moet hard gezocht worden naar passagiers en rijd je toeterend een aantal rondjes over het busstation om te kijken of er echt niemand meer mee wil. Het zijn kleine busjes waar in principe 20 mensen in passen. In Suriname kunnen er altijd meer in. De gangpaden zijn volgepropt met klapstoelen waardoor iedereen tegen elkaar zit geperst. Je kunt in- en uitstappen waar je maar wilt. Kwestie van een keer met je arm zwaaien of op de toeter drukken. Wel kost elke stop weer een hoop energie. Aangezien er geen gangpaden zijn, moet vrijwel iedereen opstaan of de bus uit om iemand in- of uit te laten stappen. En uiteraard zit degene die uit wil stappen altijd helemaal achterin de bus. Maar het is ontzettend sfeervol en gezellig met de reggaemuziek op de achtergrond, het uitzicht, de grappige gesprekken met de kleurrijke passagiers en de bijzondere versiering van de bus.

Vreemde loempia

2007-08-28T19:53:00.000-07:00

De Chinees krijgt hier een andere betekenis. Als je in Nederland zegt dat je naar ‘de Chinees’ gaat, verwacht iedereen minimaal dat je terug komt met nasi en een loempia. In Suriname ga je eigenlijk voor alles ‘even naar de Chinees’. Fietsbanden, wasmiddel, brood, kleding………Vrijwel alle winkels zijn in handen van Chinezen. Over het algemeen spreekt men geen Nederlands, maar je pakt wat je nodig hebt, rekent af en verlaat het pand met evenveel spullen als plastic tasjes.

Ik heb zo mijn favoriete Chinees. Als ik vanuit het ziekenhuis naar huis rijd, passeer ik de supermarkt met de weinig Chinese naam Chyco. Van oorsprong een goud- en zilversmid, maar nu een supermarkt. Uitbundig staat de hele familie elke dag te zwaaien als ik voorbij fiets. Aangezien de regenbuien vaak losbarsten als ik naar huis ga, schuil ik onderweg even bij ‘mijn’ Chinees. Compleet met fiets storm ik de winkel binnen en word warm onthaald. De oude man achter de kassa staat abrupt op en schuift de kassastoel in één beweging onder me door. Ik krijg een handdoek toegeworpen, mag een snoepje uit de trommel pakken en wordt uitgebreid ondervraagd over mijn werkdag.

Bij de Chinees verkopen ze alles wat in blikken, dozen of zakken is verpakt. Geen verse producten als groente en fruit. Daarvoor moet je naar een andere markt. Ik woon vlakbij zo’n markt, de Combé-markt. Het sleutelwoord om daar heelhuids met een berg boodschappen naar buiten te komen is ‘geduld’.

Het krioelt er vaak van de mensen met karren vol kip en rijst. Het is al een prestatie om de oude winkelwagens met halve wielen recht door de krappe gangen te rijden zonder mensen te verwonden of de producttorens omver te duwen.
De markt is ingedeeld in verschillende secties. Voor de meest uiteenlopende producten heb je een aparte sectie: zuivelproducten, inpakpapier, tandpasta, cosmetica, kruiden, snoep etc. Bij elke sectie moet je apart afrekenen en daar zakt de moed al in je schoenen.
Nadat je hebt aangewezen wat je precies wilt hebben, worden de producten uit de schappen gehaald en bij de kassa gelegd. Een volgend persoon noteert de producten op een bonnetje en geeft dit bonnetje aan degene die afrekent. Wisselgeld is vaak lastig. Het is me al eens gebeurd dat ze geen kleingeld hadden en ik als compensatie een hand met snoepjes kreeg. Als je eindelijk hebt betaald, wordt het hoofd van de kassa gezocht om het bonnetje te controleren. Het hoofd telt de spullen, vergelijkt dit met het bonnetje en zet er een handtekening op. Dan gaat dit ter goedkeuring naar het hoofd van het hoofd van de kassa. Deze bestudeert de handtekening, bekijkt de spullen nogmaals en zet er een handtekening bij. Dit is hét teken voor de inpakker om aan de slag te gaan. Zorgvuldig worden de spullen in zoveel mogelijk plastic zakken gepakt. Het bonnetje verplicht aan een van de tassen geniet met de meestal onvindbare nietmachine en dan mag je eindelijk de markt verlaten.

Duidelijk mag zijn dat ik vaak halverwege het proces mijn geduld al verlies en besluit toch maar weer ‘even naar de Chinees’ te rijden.

Lange secondes

2007-08-19T22:40:00.000-07:00

Mijn eerste ritten op de ambulance zijn een feit. Ik ga mee om te assisteren en zit voorin op de koelbox of deel de bijrijderstoel met mijn collega. Nog altijd krijg ik kippenvel als we uitrukken. Je weet nooit wat je precies aan gaat treffen. Echt hard kun je niet crossen. De straten en het verkeer laten het niet toe hard te rijden. Allereerst zijn de wegen niet al te best, maar ook realiseert het overige verkeer zich pas laat dat het misschien aan de kant moet. (foto's uit de krant)

Elke seconde telt is nog niet helemaal ingeburgerd. Na een melding van de politie komt het naar mijn mening te langzaam op gang. Als 113 wordt gebeld, gaat de telefoon over op onze afdeling. Met verbazing bekijk ik het ritueel. De telefoon rinkelt, maar wordt zelden opgenomen. Meestal staart iedereen naar de telefoon totdat hij ophoudt met rinkelen. Nu is het wel vaak loos alarm , wat niet al te motiverend werkt, maar toch moet er worden opgenomen. Deze telefoon wordt ook dagelijks door de poetsvrouwen gebruikt om uitgebreid naar huis te bellen. Gelukkig is meestal de politie eerder ter plaatse en zij kunnen via de portofoon de melding de SEH binnen schreeuwen.
Als er eenmaal een melding is, moet eerst de bon worden geschreven, een chauffeur worden gezocht en wordt er uitgebreid gediscussieerd wie moet uitrijden. Fluorescerend hesje uit de kast pakken, lading handschoenen in de broekzak proppen en de ambulance in. Een paar minuten verder. Vervolgens stapt de chauffeur weer uit om toch even op de kaart te kijken waar hij moet zijn. En de klok tikt door. Als je dan met de ambulance terug komt rijden, stop je voor de deur en kunt dan niet binnen. We zijn afhankelijk van de patienten in de wachtruimte om de schuifdeur voor ons open te maken. Snel moeten we iemand wenken die dan strompelend richting de sensor loopt zodat de deur opent. En weer een paar seconden verloren.

Op een van mijn eerste ritten heb ik meteen een ernstig ongeluk meegemaakt. Een vrouw was met haar auto te water geraakt. Toen we eindelijk aankwamen waren omstanders al bezig de vrouw op de kant te trekken. Haar man kwam aanrennen, identificeerde zijn vrouw en vroeg in paniek waar het kind was. Even later trok een takelwagen de auto uit de sloot en kwam het kind boven. Beiden verdronken. Eng en vreemd om hier bij te zijn. Omringd door de politie, nieuwsgierige omstanders en de pers stonden mijn collega en ik bij de lichamen. Wij zijn namelijk verantwoordelijk totdat de arts ter plaatse is om de dood officieel vast te stellen. Na anderhalf uur konden we eindelijk vertrekken en zwijgend, verdoofd door de indrukken, reden we met een lege ambulance terug naar het ziekenhuis. Onderweg kregen we een nieuwe melding. Een slachtoffer, een EH (Eerste Hulp) zoals dat heet, werd aangemeld. Een ongeluk met een bromfiets. We waren in de buurt, maar de chauffeur weigerde te gaan. Hij had namelijk honger. Ik wist niet wat ik hoorde, ging in discussie, maar hij weigerde pertinent. Hij is diabeet en het was tijd om te eten. Mijn collega leek het te accepteren alsof het de normaalste zaak van de wereld was, ik was met stomheid geslagen. Terug in het ziekenhuis werd de hoofdzuster laaiend toen ze ons zag binnen rijden zonder de EH. Gelukkig, maar daarmee was het niet opgelost, want het slachtoffer lag nog steeds op het hete asfalt te wachten.

Dit frustreert. Ik kan weinig begrip opbrengen voor deze mentaliteit. Soms lijkt het alsof een mensenleven hier minder waard is. Met een ongepaste langzame tred worden patiënten geholpen. Ook moet ik nog steeds wennen aan de regels en nog steeds vind ik ze even belachelijk. Toen ik pas snel een glas water ging halen voor een patiënt die bijna lag te stikken in zijn bed, werd ik snauwend teruggestuurd omdat ik een glas altijd op een dienblad moet vervoeren en niet los in mijn hand.
Met de artsen kan ik prima samenwerken en ze weten me nu ook wel te vinden. Terwijl de zusters achterover leunend op een stoel de een na de andere opdracht op me afvuren, loop ik de benen onder mijn kont vandaan. Ik vind het niet erg, want het werk is prachtig en ik leer alles wat er te leren valt, maar merk dat mijn lontje krimpt…..

Regendans

2007-08-14T18:38:00.000-07:00

Inmiddels ben ik weer verhuisd, maak er een soort hobby van. Het adres blijft hetzelfde, maar ik woon nu in een andere kamer in het huis. Het is zo mogelijk nog schattiger….een houten optrekje met gele louvre-luiken. Uiteraard komt er wel extra fauna bij kijken, maar onder mijn gekoesterde klamboe ben ik veilig en val ik als een blok in slaap na de lange werkdagen. Mijn hangmat op het balkon voor mijn kamer….wat wil je nog meer.
Afgelopen maand mijn Salsa en Merengue passen mogen tonen aan de jury.........en ik ben geslaagd. Trots Hilke? Nu ben ik bezig met de vervolgcursus: Salsa voor semi-gevorderden. Compleet met lady styling. De locatie op de hete zolder is verplaatst naar een podium op de Surinamerivier. Ook dat is natuurlijk geweldig. En de sexy moves gaan als een trein uiteraard.

Vorige week was het weer eens feest in Paramaribo. Toch leuk dat hier zoveel verschillende volkeren wonen, want alles wordt uitbundig gevierd. Dit keer was het de beurt aan de Indianen. Gedurende de hele week veroverden de Indianen de Palmentuin in Paramaribo. Ze komen van ver uit het binnenland en hebben vaak geen geld om onderdak te betalen, dus hebben ze in de Palmentuin geslapen. Mooie mensen en overal muziek, dans en eetkraampjes met vlerk en bloedworst. Echt op z’n Surinaams.Voor de kinderen was de draaimolen in het park weer erg in trek. Echt een geweldig oude draaimolen met houten paardjes.

De Indianendans heb ik nog niet helemaal onder controle. Terwijl ik naar een optreden stond te kijken, zie ik ineens ene Desi B. naast me staan hossen in een Indianenpak. Hij kende de moves blijkbaar wel. Vond het frappant om hem ineens in het echt te zien. Heel onwerkelijk.

Kapmessen en koperdieven

2007-08-12T18:34:00.000-07:00

De patiëntenpopulatie op de SEH is divers. De meest uiteenlopende gevallen worden binnengebracht of opgehaald door de ambulance.

Veel verkeersslachtoffers, die meestal tijdens het spitsuur binnenstromen door de veelvoud aan bromfietsers hier. Over het algemeen blijft het beperkt tot fracturen aan de benen en wat schaafwonden, maar natuurlijk ook de zwaardere gevallen. Erg genoeg zijn er vaak kinderen bij betrokken die in hun groen-wit geruite bloesjes op weg waren van of naar school.
Opvallend is dat er zoveel mensen met intoxicaties komen. Meestal zijn het Hindoestanen. Jonge meiden, maar ook mannen die pillen of giftige dranken innemen in een poging tot zelfdoding. Zo is er een favoriet onkruidbestrijdingsmiddel, Gramoxone, waarvoor zelfs een protocol ligt op de afdeling. De reden waarom men dit inneemt, ligt vrijwel altijd in de relatiesfeer….verlaten door vriend, ruzie met vrouw…..Tijdens bezoekuur wordt er boven het bed van de patiënt verder ruzie gemaakt. Niet echt bevorderlijk voor de hele toestand en dus moeten wij er dan voor zorgen dat het bezoek snel het pand verlaat.

Gedetineerden (uit het cellenhuis zoals ze het hier noemen) met allerlei klachten worden naar binnen geduwd door een aantal agenten. Bij opname worden ze aan het bed vastgemaakt met boeien en zit een wakende politieagent op een houten kruk ernaast. Ondanks deze maatregelen ontsnappen ze geregeld. Als de agent even in slaap sukkelt, spurt de dief weg en verdwijnt via het raampje in de badkamer.

Zwangere vrouwen die komen om te bevallen of omdat er een miskraam dreigt. Een eventuele foetus wordt in een nierbekken in de spoelkeuken gelegd. De eerste keer schrok ik behoorlijk toen ik onwetend een nierbekken optilde en daar een onvoldragen kind in zag liggen. Afgelopen dienst hadden we een foetus gevonden in de wasbak. Herkomst onbekend. Absurd verhaal. Placenta’s worden verzameld in een emmer en eenmaal per dag naar het mortuarium gebracht.

Verder uiteraard mensen die een CVA hebben gehad, hartklachten hebben, astma- of cara exacerbaties….Mensen die mishandeld zijn tijdens een gevecht op straat, maar ook uitzonderlijke gevallen: een vrouw die een aantal keren in haar heup was geschoten door haar man, een buschauffeur die door zijn collega in elkaar was getimmerd, een man die tijdens een roofoverval in zijn penis was geschoten, een oma van in de tachtig die door de nóg oudere buurvrouw met een kapmes op haar hoofd was geslagen, een meisje dat een aantal keren was gestoken en met het mes in haar nek de afdeling binnen werd gebracht.

Vreselijke brandwonden. Dat is altijd heel naar. Mensen schreeuwen het uit van de pijn. Zo hadden we onlangs een man die had geprobeerd koper te stelen van een hoogspanningskabel. Met zijn kettingzaag probeerde hij het uitstekende stuk af te zagen. Niet handig en schreeuwend werd hij even later binnen gebracht door de ambulance.

Tijdens een dienst kwam er een jongen met een slangenbeet. Per jaar worden er ongeveer 100 personen met een slangenbeet binnengebracht. Er schijnen er minimaal 3 keer zoveel te zijn, maar het meerendeel gaat naar traditionele genezers. Op mijn vraag waar ze anti-gif bewaren, werd gezegd dat men dat niet gebruikt, aangezien de meeste slangen niet dodelijk zijn. Je bent dus mooi het bokje als nét die dodelijke slang zijn tanden in je zet. De complicaties worden behandeld en daarna gaan ze naar de afdeling Chirurgie, want soms is een amputatie de enige oplossing. Het verbaast me, want er valt weinig te snijden als het gif door je lichaam raast.

Ontzettend afwisselend en spannend.......... en soms iets te spannend!

Natte voeten

2007-08-08T09:36:00.000-07:00

Het regenseizoen loopt ten einde, maar het gebeurt regelmatig dat we op een eiland belanden. Ons huis blijft droog, maar het water op het erf staat tot boven de knie. Vanuit je hangmat zie je ineens enorme slakken, padden en wormen voorbij drijven. Hopelijk gaat onze Dengue-swamp geen hoogtij vieren, aangezien de muggen zich goed kunnen voortplanten in de verschillende poelen die ontstaan. Ook in het ziekenhuis blijft het niet droog tijdens een stortbui. Binnen een kwartier staat de afdeling blank. Uit alle putjes in de vloer komt rioolwater langzaam omhoog borrelen en uit de wasbakken spuit het water eruit. Vanuit de plafonds druppelt de regen naar binnen. Het stinkt vreselijk naar rotte eieren. Niets aan te doen en gewoon doorwerken...... alle spullen op de bedden en dan door het zwarte water waden. Het ziekenhuis kon ik na mijn dienst niet meer normaal verlaten, omdat het water zo hoog stond in de straten.
Door de enorme hoosbui komen veel beesten binnen schuilen. Nu lopen er sowieso al straathonden door de gangen van het ziekenhuis, maar als het regent komt alles binnen gekropen. Honden, katten en hagedissen lopen over de gangen, vogels schuilen in de kantine en vorige week stond er ineens een 2 meter lange leguaan voor me. Mooi beest, maar niet echt iets wat je verwacht bij de röntgen. Gezapig keek hij me aan, maar gelukkig maakte ik genoeg indruk waardoor hij besloot even aan de kant te gaan.

De standaard werkzaamheden heb ik nu wel onder de knie: het maken van ECG’s, inbrengen van maagsondes en catheters, vaccineren, inbrengen van infuusnaalden, bloedafname en uiteraard de artsen assisteren bij bevallingen, hechten en algemeen onderzoek. De steriliteit moet je soms wel loslaten. Voor de vorm worden nog wel eens steriele handschoenen aangetrokken, waarna gerust allerlei onsteriele dingen worden aangeraakt. Ook is het veel improviseren. Zo maak ik nu erg creatieve spalken. In het berghok zoek ik een kartonnen doos. Hieruit snij ik een reep van de gewenste lengte welke ik omwikkel met watten en verband. Dit is dan de spalk die bij de patiënt wordt geplaatst. Vaak is zoiets afdoende, maar vorige week kwam een man binnen lopen die was mishandeld met een kapmes. Zijn onderarm bungelde aan het vel van zijn elleboog....of een kartonnetje dan helpt?

Glimmende wasbakken

2007-08-01T11:46:00.000-07:00

Een paar zware weken achter de rug. Veel ups en downs. Het ene moment vind ik het echt geweldig. Het werk op de SEH is namelijk interessant en zeer leerzaam. Er worden veel verschillende (meestal complexe) patiënten binnen gebracht en er zijn erg veel vaardigheden die hier mogen worden uitgevoerd door een verpleegkundige.
Het andere moment heb ik het helemaal gehad. De houding en oncollegialiteit van veel zusters trek ik soms slecht. Zonder begeleiding werk ik op de afdeling en moet het allemaal zelf maar uitzoeken. Als ik dan iets niet weet of kan vinden, wordt er heel hard gezucht en met de ogen gerold.
Er zijn ongeveer 10.000 regels, waarvan ik de meeste onlogisch en soms zelfs belachelijk vind. Naar mijn mening veel uiterlijke schijn waarbij de patiënt zelf wordt vergeten. Als de wasbakken maar glimmen zeg maar. Dat breekt me nog wel eens op. Onbewust overtreed ik ook alle regels bij elke stap die ik zet. En het constant worden gecorrigeerd vermoeit ontzettend en maakt je onzeker over eigen handelen. Afijn, degenen die hier hebben gewerkt, weten hoe het gaat.

Na een aanvaring met een poortarts vorige week was ik even uit het veld geslagen. Op kantoor van de hoofdzuster moest ik mijn verhaal komen doen. Aansluitend hierop werd de arts binnen geroepen en bij het verlaten van de ruimte kon ik nog nét horen hoe ze de toch al kleine arts nog een kopje kleiner maakte. Toch heeft het voor mij nog de hele week gesudderd en aan het einde van de week moest ik me weer bij de hoofdzuster melden. Ze keek me strak en serieus aan. Even zakte de moed in mijn schoenen, maar ze wilde me alleen vertellen dat ze in me geloofde.....De juiste stimulans voor een goed weekend en stiekem huppelend verliet ik het ziekenhuis om te gaan genieten van een welverdiende vrije dag!!

De afdeling bestaat uit 3 zalen en een aantal aparte kamers. Sommige patiënten liggen langere tijd op de afdeling wegens gebrek aan ruimte op de verpleegafdelingen. Erg vervelend aangezien er weinig echte bedden zijn. Dagenlang liggen ze op een brakke brancard of opgekruld op een kindermatras van 80 cm lang. Daarnaast zijn de liften van het ziekenhuis vrijwel elke dag buiten werking en kan er ook niemand worden vervoerd. Ik probeer zoveel mogelijk mee te werken en in de rustige uurtjes moet je compressen vouwen of de befaamde wattenbollen draaien.

Inmiddels heb ik de structuur van de dag door en doe ook ik mijn best om de wasbakken te laten glimmen, zij het met een grandioze Franse slag. Het is dé manier om te worden gezien als een hardwerkende goede zuster. Maar de patiënt staat voor mij nog altijd centraal en ik hoop dat ik dat niet ga verliezen.

Soms zie je ineens wel de samenwerking boven komen. Toen gisteren een zwaargewond verkeersslachtoffer werd binnengebracht, stond ik met grote ogen naar mijn collega’s te kijken terwijl ze met z'n allen op het bed doken om het leven van de patiënt te redden. Op zo'n moment kan ik me niet voorstellen dat ik daar misschien ook ooit sta. Dat motiveert, want ik wil het vak echt leren!

Iedereen bedankt voor de lieve woorden op mijn site, per post of per mail....het helpt!

Een nieuwe start!

2007-07-21T18:00:00.000-07:00

Na 3 weken afscheid genomen van mijn huis aan de Kersstraat en de lieve mevr Boekhoudt. Ze omhelsde me bij het afscheid en vertelde me dat ik altijd welkom ben in haar huis. Ik moest het maar zien als een thuis in Suriname. Met tranen in mijn ogen snel de auto ingesprongen, op naar de zoveelste locatie in Paramaribo. Ik ga er nooit goed in worden. Mijn nieuwe huis aan de Hofstede Crulllaan (met 3 ellen) is geweldig. Een jungle middenin het centrum: grote tuin met bamboe, amandel-, palm- en bananenbomen. Genoeg plaats om te relaxen na een dag hard werken. Je hangmat kan overal worden opgehangen en er staat een lounge-bank in de tuin. Naast de miljoen muggen en gekko's lopen er grote landschildpadden door de tuin, een aantal katten en twee herdershonden om ons te beschermen tegen de junkies die hier ronddwalen. Verder behoort het cybercafé tot de verleden tijd aangezien ik nu de luxe van ADSL heb. Een grote markt, Combé, ligt op loopafstand van mijn huis met groenten en fruit in overvloed. Helaas zaten de laatst gekochte ananassen vol maden, dus daar ben ik van genezen voorlopig.

Eindelijk dan ook gestart met werken. Ik moet iedere ochtend in het wit aantreden en daar wordt streng toezicht op gehouden. Eenmaal binnen kleed ik me om in het groene SEH-pak. Er liggen helaas vooral Surinaamse maten in de kast, dus dat is meestal een XL voor mij. Aangezien het alarmnummer van Suriname, 113, in grote cijfers op mijn rug staat geprint, lijkt het net een gevangenispak. Niet echt charmant, vooral met die grote zware schoenen eronder. Maar intens blij dat ik dit groene pak mag dragen, want als ik in het wit ga werken, moet ik een kartonnen kapje op mijn hoofd spelden. Dat heb ik de eerste dag gehad en dat nooit meer. Het is niet wegens hygiëne, maar omdat het netjes staat. De netheid is daarentegen ver te zoeken, want sommigen hebben het ding opgeleukt met stickertjes. Zo heeft de hoofdzuster een kuiken achterop haar kapje geplakt. Je koopt het als een A4 die je op de stippellijnen moet vouwen en dan met paperclips in je haar moet steken. Na 1 dag lag de mijne al in puin. De meesten plastificeren het geval ook om er langer mee te kunnen doen.

Het werk is ontzettend interessant. Veel verschillende patiënten worden binnengebracht, variërend van verkeersongevallen, pogingen tot zelfdoding, miskramen, mishandelingen, hartaanvallen en alles daar tussenin. Bekaf kom ik van mijn werk. Van de indrukken, de strenge hoofdzuster, de nieuwe werkwijze, maar ook van de zware kolossen aan mijn voeten. Zit vol verhalen, maar moet het eerst even laten bezinken. Het is in ieder geval heftig en erg leerzaam. Ik heb het idee dat dit mijn ding is. Deze maand word ik ingewerkt en heb ik dagdiensten. Wel ben ik meteen voor 12 dagen achter elkaar ingepland, voor het geval ik nog niet moe genoeg was. Volgende week ga ik beginnen op de ambulance om die routine ook onder de knie te krijgen. De start is gemaakt!

De draai

2007-07-11T10:16:00.000-07:00

In tegenstelling tot de stempel is mijn draai wel terecht. Vanuit de drukke stad reed ik naar huis en bedacht me dat ik nergens anders zou willen zijn op het moment. In een waterig zonnetje fietste ik, met een verse roti in mijn fietsmand, door de straten van Paramaribo. Mensen zaten op hun erf op houten bankjes te kletsen, kinderen en honden renden er spelend tussendoor, een enorme regenboog toornde uit boven de palmbomen, de vogels vlogen schreeuwend over mijn hoofd op weg naar hun nachtverblijf in een enorme mangoboom. Onderweg moest ik stoppen om de schroeven van mijn fiets weer aan te draaien die lostrillen op de hobbelige wegen en om bij een fruitkraampje langs de kant van de weg de verkoper uit zijn hangmat te lokken om een ananas te kunnen kopen. Even doortrappen in de beginnende schemering om vervolgens thuis in mijn hangmat te kruipen en te genieten van de stilte die langzaam over de stad neerdaalt.
Mijn lieve huisbazin moedigt me elke dag aan met ‘succes, mi gudu’ en aan het einde van de dag evalueren we de gebeurtenissen. Door de vele gesprekken die ik met haar heb, leert ze me hoe dingen in Suriname werken. De problemen waar ik tegenaan loop, hebben uiteraard een verleden. Er ligt veel frustratie, angst en onzekerheid aan ten grondslag. Ook de Surinamers zelf ondervinden deze problemen geregeld. Daarbij is het niet altijd makkelijk dat het een kleine gemeenschap is waar verschillende politieke verhoudingen kriskras door elkaar heen lopen. Ik blijf de bureaucratie waar ik steeds tegenaan bots paradoxaal vinden als je ziet hoe de rest functioneert.

Eindelijk heeft het dans-virus ook mij te pakken. Ik volg nu gemiddeld 5 uur per week dansles (Salsa en Merengue) op een stikhete zolder aan de waterkant, uitkijkend over de Surinamerivier. Echt super. Daarnaast ga ik geregeld naar salsa-avonden in Paramaribo. Geweldig als je een goede partner hebt die je alle kanten opdraait op de dansvloer, minder als je de moves van je partner niet helemaal kunt volgen. Dan duren de liedjes eindeloos.

Vanmorgen wederom een gesprek gehad met de directrice van het ziekenhuis. Vooralsnog mag ik maandag beginnen. Eerst op zoek naar zwarte veiligheidsschoenen die ik verplicht moet dragen onder mijn groene SEH-pak. Wel werd snel nog medegedeeld dat het beloofde salaris wordt teruggeschroefd. Ik heb het zwart-op-wit staan, maar heb geen zin in nog meer oponthoud.

Ik heb geen spijt van mijn keuze om terug naar Suriname te gaan. Ondanks dat het niet allemaal mee zit, heb ik mijn draai gevonden en deins ik langzaam weer mee op het Surinaamse ritme. Ik voel me goed en gelukkig en geniet van de mooie dingen van het land.

Vrijpostig

2007-07-10T08:45:00.000-07:00

Mijn papieren zijn gearriveerd in Suriname! Vol goede moed naar het Ministerie van Volksgezondheid gefietst. Daar weer hindernissen moeten nemen om die begeerde stempel te bemachtigen waarmee ik een aantal jaren in de Caribbean mag werken. De eerste hindernis was mijn pasfoto. Deze was té bloot! Er was namelijk een stukje schouder zichtbaar, want zelfs ik loop met 35 graden niet met een coltrui aan. Daarnaast zorgde de geïmproviseerde puntenlijst van mijn opleiding voor vraagtekens, aangezien ze niet werken met een puntensysteem van 1-10. Toen moest ik ineens een geboorteakte overleggen. Lastig, aangezien ik in Spanje ben geboren en dat niet even kan opvragen bij de gemeente. Hopelijk gaat het lukken met het uittreksel uit het bevolkingsregister. Vervolgens 150 SRD betalen. Waarom weet niemand, maar het is een onderdeel van de, inmiddels door mij gehate, nieuwe wet.
Als laatste wilden ze nog een kopie van mijn paspoort. Toen ik mijn paspoort overhandigde werd er diep gezucht. Ze hadden nét het kopieerapparaat uitgezet en waren niet van plan deze nog op te starten. Slikken, zuchten, tot tien tellen en snel vriendelijk stamelen dat je morgen graag nog een keer terugkomt om vervolgens buiten grommend op je fiets te stappen en kei-hard tegen het verkeer in te racen naar het zwembad om af te koelen.

Vorig jaar heb ik een wijze les geleerd. Toen ik bij de verpleegkundig directrice een keer om de reden vroeg van haar besluit over iets totaal onbenulligs, werd me bits toegesnauwd dat ik geen recht had op een reden. Verbaasd vroeg ik waarom niet. Dat had ik beter niet kunnen doen. Tijdens de scheldkanonnade ben ik het kantoor uitgevlucht. Verslagen kwam ik terug op de afdeling en vertelde het verhaal aan een aantal collega's. Ze keken me met grote ogen aan. Zoiets mag je blijkbaar niet vragen, maar moet je accepteren. En via een omweg proberen het alsnog te regelen. Geen discussies openen, dan word je bestempeld als 'vrijpostig', een woord dat te pas en te onpas wordt gebruikt.

Ik heb inmiddels engelengeduld en lach meestal om de bizarre dingen die ik mee maak, maar soms gaat het té ver. Nadat ik vandaag braaf een kopie van mijn paspoort had ingeleverd, vroeg ik wanneer ik de stempel kon verwachten. Er werd me medegedeeld dat degene die de stempel moet zetten een paar weken in het buitenland is en niemand durft verder die 'grote' verantwoordelijkheid aan. Het wordt echt te belachelijk voor woorden! Ik vergat ook onmiddellijk mijn wijze les. Na mijn tirade werd me gezegd dat ze zouden kijken wat ze konden doen, maar inmiddels weet ik dat zodra ik het pand verlaat, men onderuitzakt op zijn stoel......onderwijl klagend dat de Nederlanders zo vrijpostig zijn. Maar ik ben weer een stapje dichterbij!

To be continued........

Keti Koti

2007-07-06T11:42:00.000-07:00

De dag voor Keti Koti de hele nacht met blote voeten staan dansen op het strand van White Beach. Een goed feest! We kregen een lift van een zuster uit het ziekenhuis. Haar auto was bijzonder. De binnenbekleding was helemaal verdwenen, de stoelen konden alleen in ligstand en de lichten van het dashboard deden het niet. Tijdens het rijden moest de bijrijder met een zaklamp bijschijnen. De highway in Suriname is niet bepaald rustgevend. Het is grotendeels niet verlicht, zit vol met gaten en er staan geen strepen op de weg. Iedereen probeert zoveel mogelijk in het midden van de weg te rijden, omdat daar de minste gaten zitten.
Vroeg in de ochtend terug gereden naar Paramaribo. Onderweg werden we aangehouden door de politie. Of de chauffeur even uit wilde stappen met zijn keuringsdocumenten. Het uitstappen zorgde al voor een probleem want de deur ging niet meer open. Dan maar via het raam. En uiteraard een bekeuring rijker, want de auto bleek niet gekeurd te zijn. Verrassend! Na veel praten en het betalen van een boete mochten we met het brakke barrel uiteindelijk naar huis rijden.

Keti Koti (=verbreken van de ketenen) zelf was prachtig. Door de straten van Paramaribo liepen vrouwen en kinderen in hun mooiste koto’s, een traditionele jurk, en een hoofddoek, de angisa. Het hele centrum swingde door alle feestelijke muziek en was mistig van alle barbeques in de Palmentuin.

Van oorsprong is de koto is een ontwerp van blanke vrouwen die de vormen van de schaars geklede slavinnen zoveel mogelijk wilden bedekken. De vele lagen stof deden de vrouwen dikker lijken.
Via de angisa wordt gecommuniceerd. De manier waarop de hoofddoek is gevouwen, drukt een bepaalde emotie uit. De uiteinden kunnen in allerlei manieren worden gevouwen met de meest uiteenlopende betekenissen. Als de punten van de hoofddoeken naar binnen zijn gestopt, is dat een teken van verdriet. Als het op een andere manier is gevouwen, kan het betekenen dat men ‘het druk heeft en geen tijd heeft om gestoord te worden’, ‘dat men een afspraak heeft op de hoek’ etc.

Keti Koti in getallen

550.000: In totaal zijn er meer dan een half miljoen slaven naar Suriname gebracht. Suriname stond wereldwijd bekend als het land van de meest wrede en slechte slavenmeesters. Jaarlijks werden er in Suriname veel nieuwe slaven aangevoerd, omdat het sterftecijfer onder de slaven in Suriname hoog lag.

22.000: In 1863 waren er nog ongeveer 22.000 slaven in leven.

10.000: Slavenhouders gaven hun slaven niet alleen Nederlandse, Afrikaanse, bijbelse en geografische namen, maar ook namen van dagen en maanden, van bepaalde persoonlijke kenmerken en bizarre namen. Voorbeelden zijn Kofi voor een jongetje geboren op vrijdag en namen als Leeuwarden, Cairo, Kreupel, Sukkel, Pummel, Champagne, Matras, Mooi Weer en Onkruid. Rond de afschaffing van de slavernij in 1863 waren nieuwe familienamen nodig. Een oplossing was toen omgekeerde namen te verzinnen zoals Madretsma, Rellum en Reteig.

1863: Het jaar dat de slavernij werd afgeschaft. Deze duurde van 1600 tot 1863. Het zware werk op de plantages moesten de slaven echter nog tien jaar blijven doen, tegen een kleine vergoeding.

300: De Nederlandse regering betaalde een schadevergoeding van 300 gulden per slaaf aan de eigenaar. Ter compensatie voor het verloren eigendom. Dit maakte de afschaffing des te wranger, omdat slavenhouders vlak voor de afschaffing extra jacht gingen maken op weglopers om zoveel mogelijk compensatiegeld op te strijken.

30: De dag voor Keti Koti, 30 juni, worden de slachtoffers en doden van de slavernij herdacht. De meeste vrouwen dragen dan een witte koto aangezien wit de officiële rouwkleur is.

21: Op 1 juli 1863 klonken 21 kanonschoten in Paramaribo en werden de slaven vrije mensen.

1: Op 1 juli is het groot feest. De koto's hebben alle kleuren en de punten van de hoofddoeken staan naar buiten en naar boven, in feeststemming!

Goedgekeurd!!

2007-07-03T08:50:00.000-07:00

Vanmorgen de uitslagen gehad, gevolgd door een spannend algemeen medisch onderzoek. Drie keer kuchen, lengte, gewicht en bloeddruk..........en ik kreeg de stempel dat ik ben GOEDGEKEURD! Enthousiast met mijn stempel naar boven gerend, naar de verpleegkundig directrice, maar weer problemen met de documenten. Zucht! Leve de bureaucratie!
Maar Maartje komt dit weekend naar Suriname met mijn papieren, dan kan ik weer vooruit. En heel misschien mag ik deze week toch starten als stagiaire. Laten we het hopen!

Lotjeshuis

2007-06-30T12:12:00.000-07:00

Afgelopen week in het Lotjeshuis gewerkt, een kindertehuis in Paramaribo. In totaal wonen er 32 kinderen, variërend van 3 maanden tot 10 jaar. Ze wonen er omdat ze uit huis zijn geplaatst wegens ondervoeding, mishandeling of verwaarlozing.
Overal het algemeen zijn ze heel vrolijk en enthousiast, maar er zitten een aantal zielige gevallen bij. Een jongetje van 4 dat zo sterk ondervoed is, dat hij wel van gummie lijkt. Hij heeft te weinig kracht om te kunnen lopen of te kunnen spelen. Een meisje van 5 dat jarenlang is opgesloten. Ze praat niet, heeft geen verfijnde motoriek. In het begin was ze heel bang van mensen, nu toont ze affectie door iedereen kei-hard te bijten.

Ik heb nu een aantal tehuizen in Suriname gezien en vind dit een prettig huis. De sfeer is goed, de kids zijn enthousiast, personeel is begaan met de kinderen en het is er redelijk schoon....soms hoor je verhalen van andere huizen..... Ik moest in het begin wel wennen aan het feit dat er tegen de kinderen wordt geschreeuwd, maar schijnt soms de enige oplossing te zijn. De kids schreeuwen zelf letterlijk om aandacht, negatieve aandacht is tenslotte ook aandacht. Ze doen er alles aan om gezien te worden en willen je het liefst voor zichzelf. Als je binnen loopt, hangen er meteen een aantal kinderen aan elk been. Zodra je gaat zitten, proberen ze allemaal tegelijk op je schoot te kruipen. Dat draait altijd uit op huilen, want ze ontzien elkaar niet en bijten, duwen en trappen om maar vooraan te kunnen staan. Je zou ze graag op willen pakken en met ze knuffelen, vooral als ze je aankijken met hun grote glimmende ogen, maar dat gaat en mag helaas niet. In de ochtend, als je de kinderen omstebeurt baadt, probeer je ze wel even de persoonlijke aandacht te geven. Dat wordt dan ook meteen beloond met de grootst mogelijk stralende lach.

Deze week werden 5 nieuwe kinderen naar het tehuis gebracht. Met grote angstige ogen zaten ze rillend op de stoep te wachten. Krak zegt je hart. Ze mochten niet meteen bij de andere kinderen, maar moesten eerst van top tot teen worden geïnspecteerd en geschrobt. De oudsten konden we redelijk snel kalmeren, maar de jongste van anderhalf was ontroostbaar. Ik heb uren met het schreeuwende kind in mijn armen gezeten voordat ze uiteindelijk van vermoeidheid in slaap viel.

Mocht iemand een tijdje vrijwilligerswerk willen doen………….ze hebben je hulp hard nodig en dit is een unieke kans.

En van het ene uiterste naar het andere uiterste.......dit weekend is het bigi vissa!! De hele stad staat op zijn kop. Er wordt namelijk Keti Koti gevierd, de dag dat de slavernij werd afgeschaft. Ik ga vannacht naar een groot feest op White Beach. Hopelijk blijft het droog, want het regent de laatste dagen enorm hard. Half Paramaribo komt dan onder water te staan. Op de een of andere manier krijg ik het altijd voor elkaar om dan nét mijn was buiten te hebben hangen.

Waar is de koekoek?

2007-06-24T15:43:00.000-07:00

Voor het eerst in mijn leven gehoopt dat ik zou worden beroofd. Had graag het gezicht van de rover willen zien bij het openen van mijn tas met de twee ingrediënten voor mijn medische keuring. Got ya!

De keuring startte bij het lab. Een volgnummer van een spijker af peuteren en aansluiten in de rij om bloed te laten prikken. Vervolgens naar de oogpoli. De patiënten zaten naast elkaar op een houten bank. Elke tien minuten kwam een zuster naar buiten met een flesje verdovende druppels. Iedereen legde braaf zijn hoofd in zijn nek en de zuster druppelde de hele rij af. Ik heb vriendelijk bedankt. De testen zelf stelden niet veel voor.
Tegenover de bank was het toilet van de poli. De toiletjuffrouw zat verveeld onderuit toiletpapier te vouwen. Boven de deur hing een bordje met de volgende tekst: ‘Toilet 1 SRD, poepen 1.50 SRD’. Of je even duidelijk wilt aangeven wat je plannen zijn.
Alles staat nu op kweek, het is wachten op de uitslag. Hopelijk start ik 2 juli op de SEH. Tot die tijd ga ik in de ochtenden in het kindertehuis werken en de middagen wijden aan mijn strakke trainingsschema in het zwembad.

Dagen heb ik door de stad geslenterd, op zoek naar woonruimte, met het plaatselijke krantje onder mijn arm……….De advertenties beloofden veel, maar bij aankomst was het of te duur, of te smerig, of te ver uit de stad of alledrie. Mijn oude huis aan de Kwattaweg is inmiddels gevuld met Braziliaanse prostituees, ook geen optie.
Maar nu heb ik dan eindelijk woonruimte gevonden! Tijdelijk, want over paar weken verhuis ik terug naar het centrum. Ik woon in een schattig huisje achterin de tuin bij een oudere mevrouw. Het is gezellig huiselijk ingericht. Heb zelfs een koekoeksklok (zonder koekoek overigens). Voel me er helemaal thuis, alleen jammer dat de waterdruk zo laag is dat ik me moet douchen met een emmer water en een halve kalebas. Maar een eigen plekje met badkamer voelt al heel goed. Bedankt voor de hulp vanuit Nederland! Foto's van mijn voordeur met enorme bel, bed en het terras.

Mijn dieet bestaat vooralsnog uit kip met rijst. Daarbij 3 bonen en 1 schijfje komkommer. Hoopvol vraag ik steeds om extra groenten. Men kijkt verbaasd en stopt dan vertwijfeld een extra boon in mijn bakje. Na herhaling van mijn vraag wordt er nog een schijfje komkommer bijgepropt. De meeste groenten hier moeten worden gekookt en dat is lastig zonder fornuis. Maar gelukkig is er in dit seizoen ontzettend veel fruit, zoals ananas en pompelmoes…..deze laatste vrucht is alleen al zo lekker omdat het eindeloos duurt hem te pellen.

Voel me weliswaar thuis in Paramaribo, maar heb toch nog niet helemaal mijn draai gevonden. Ik wist dat het niet makkelijk zou worden, maar soms is het moeilijk positief te blijven als je steeds tegen een muur aanloopt. Je probeert dingen geregeld te krijgen, maar het word je soms onmogelijk gemaakt. Maar de aanhouder wint vast ook deze keer dus ik ga door en probeer me te focussen op de leuke dingen. In de hangmat met een boek en een flesje zuurzaksap genietend van de kolibri’s die om je heen zoeven, zwemmen in het olympisch bad met de swingende Surinaamse hits snoeihard op de achtergrond……zo erg is dat nog niet.

Engelen

2007-06-15T10:36:00.000-07:00

En nét op het moment dat je het niet meer ziet zitten, loop je iemand tegen het lijf.......de engel.
Op al mijn reizen is dit gebeurd. Net wanneer je met je ziel onder je arm op een overvol, stinkend marktplein zit, na een rit van 12 uur door de bergen die je staand in een brakke bus hebt overleefd, waar je wordt belaagd door muggen en mensen die vanalles van je willen, je geen stap verder komt omdat je de taal niet spreekt en te moe bent om nogmaals met gebaren uit te leggen wat je wilt, je je niet veilig kunt verplaatsen met al je bagage en het al begint te schemeren……….hoor je ineens een verlegen stem achter je zeggen: “Can I help you?” Je kunt dan nog net een flauwe glimlach eruit persen. En voor je het weet, zit je fris gedoucht op een veranda aan overheerlijke nasi en zie je de wereld weer door een roze bril.

Zo ook nu. Na wat vervelende dagen gaat het vandaag een stuk beter. Gesprek geregeld in het Academisch Ziekenhuis. De verpleegkundig directrice (engel 1) maakte er gelijk werk van. Ik mag starten op de SEH en die papieren komen later wel. Ik kreeg bijzondere vragen tijdens mijn sollicitatie: Welke boeken lees je? Welke krant lees je? Hoeveel keren ben je blijven zitten? Wat doet je vader, wat doet je moeder? Heb je vaak ruzie met collega’s?
Na een uur stond ik met een keuringsaanvraag buiten. Ik word medisch eerst helemaal doorgelicht. Urine, faeces, bloedonderzoek, X-thorax, Mantoux, naar de oogpoli en algemeen lichamelijk onderzoek.

Daarnaast botste ik in het hostel tegen een man aan (engel 2). We raakten in gesprek. Hij hoorde mijn verhaal en vertelde me dat hij toevallig die avond had afgesproken met een jeugdvriend, een bekende arts in Suriname. Deze arts is tevens directeur van het BOG, Bureau voor Openbare Gezondheidszorg. Ze houden zich vooral bezig met de uitbraak van epidemieën in Suriname. Ik werd uitgenodigd voor die avond, misschien dat hij iets voor me kon betekenen.
De arts (engel 3) in kwestie was inderdaad op zoek naar verpleegkundigen. Hij gaat kijken wat hij voor me kan doen. Ik zou kunnen werken als research nurse en ga dan het hele land door om mee te helpen bij het in kaart brengen en het voorkomen van uitbraken van vooral tropische infectieziekten. Klinkt allemaal erg interessant! De sollicitatieprocedure duurt wel lang. Mijn gegevens moeten eerst ter goedkeuring naar de vice-president…….kom ik daar ook nog eens. Maar het kan vast opgestart zijn en ondertussen kan ik die SEH ervaring meepikken.

Zal wel de zusterflat moeten verlaten, maar dat is geen straf. Weinig te beleven. Om je een idee te geven: mijn onderbuurvrouw is 91 jaar. Ze is wel ontzettend lief en loopt in haar stijfgestreken zusteroutfit en te grote bril door de gangen van het ziekenhuis. Verder wonen er enkele Surinaamse zusters, maar ze zijn erg op zichzelf. Kijken of er morgen een engel voorbij komt met woonruimte.

God, je zou bijna gaan denken dat ik gelovig was……..

Leve de bureaucratie!

2007-06-13T11:45:00.000-07:00

Soms zit het mee en soms zit het verschrikkelijk tegen!! Ik ben nog steeds aan het wachten totdat ik mag starten in het ziekenhuis. Vanuit Nederland heb ik gesolliciteerd in Suriname. Uiteindelijk met een ziekenhuis in onderhandeling gegaan. Op mijn vragen wat ik allemaal nodig had om te starten, kwam altijd een simpel antwoord. Je diploma en een MRSA-vrije verklaring. Opeens kreeg ik 2 dagen voor vertrek een lijst toegestuurd met documenten die ik mee moest nemen, aangezien de wetten waren veranderd.

Na aankomst in Suriname ben ik direct naar het ziekenhuis gegaan en heb de documenten overlegd. Het leek goed te komen en ik ben naar het binnenland vertrokken.
Vol enthousiasme liep ik maandagochtend de afdeling op in mijn witte outfit (detail: je moet hier een hoofdkapje op). Binnen tien minuten stond ik verslagen weer buiten. Ik mocht niet werken, want mijn papieren bleken niet in orde te zijn.
Twee dagen bleef alles een beetje onduidelijk. Vandaag ben ik zelf op onderzoek uitgegaan. Strijdlustig naar het Diakonessenhuis getogen, het ziekenhuis waar ik vorig jaar stage heb gelopen. Ze waren verrast me weer te zien, hadden personeelstekort en ik zou direct aan de slag kunnen op mijn eigen afdeling, alleen die papieren. De Inspectie van de Gezondheidszorg heeft de regels onlangs aangescherpt en ze kunnen daar nu niet omheen. Degenen die een paar maanden geleden zijn begonnen, hoefden hun diploma niet eens te laten zien. En ik moet de meest onzinnige papieren overleggen! Papieren die in Nederland bij elkaar verzonnen moeten gaan worden.

Maar ik was op oorlogspad en ben zelf naar het Ministerie van Volksgezondheid gegaan. Ze waren er opvallend aardig, wat op zich uniek is voor een ambtelijk apparaat in Sur. Maar zelfde conclusie.....Ik mag niet werken zonder die documenten...punt! Ze gaven me ook nog een extra lijst mee waarop allerlei stukken staan die ik nodig heb voor mijn registratie als verpleegkundige. Het ziekenhuis had die info voor het gemak achterwege gelaten. Met tranen in mijn ogen het pand verlaten. Tja, en wat nu? Ik heb het naar mijn zin in Suriname, maar sta onderhand te springen om aan de slag te mogen. Kan natuurlijk altijd in een kindertehuis gaan werken. Gisteren toevallig bij een kindertehuis geweest en het is dankbaar werk waar je ook veel energie van krijgt. Maar ben onderhand uitgesnabbeld en mijn hart ligt bij het werken in een ziekenhuis. Waar dat is maakt me onderhand niet meer uit.

Het is moeilijk, want wil niet meer wachten, maar heb geen optie vrees ik. Ze hebben me niet goed ingelicht. De mails heb ik als bewijs, maar boos worden heeft geen zin, dan gaan ze helemaal niet meer meewerken. Zo werkt dat hier. Accepteren en doorgaan. We houden de moed erin.......

Palumeu

2007-06-12T06:28:00.000-07:00

Met de bekende piloot Otto naar Palumeu gevlogen. Helaas dit keer niet zelf mogen vliegen, maar toch blijft het bijzonder. Je vliegt relatief laag dus je hebt geweldig mooi uitzicht over de jungle. De zwaar ronkende motoren die alles overstemmen en met je knieën in de nek van de piloot. En dan land je ineens middenin die jungle op een klein grasveld.
Palumeu is een indianendorp in het zuiden van Suriname waar de Trio en de Wajana indianen wonen. In totaal wonen er 17.000 indianen in Suriname. De indianen in Palumeu zijn een vriendelijk volk, maar heel anders dan de marrons. Waar bij de marrons binnen een half uur 10 kinderen op je schoot kruipen en de volwassenen nieuwsgierig naar je staren, hebben we de eerste dagen de indianen alleen op afstand gezien. Het ijs moest echt breken en na een paar dagen kregen we meer contact met de mensen en voerden we gesprekken met handen en voeten.

We sliepen in een hut aan de rivier, ontzettend mooi. Zo ontzettend stil, alleen de geluiden van de jungle om je heen. De eerste middag stroomopwaarts gevaren en daar met een zwemvest in het water gesprongen om ons daarna, samen met de piranha’s, met de stroom mee te laten voeren. Geweldig om zwemmend de hutten van het dorp voorbij te gaan. De kids speelden in het water en toonden meteen hun meest stoere salto's vanuit de bomen langs het water. De rest van de dagen gaan wandelen en hebben we Potihill beklommen, van waar je een mooi uitzicht had over de jungle en de gebergten aan de Braziliaanse grens. Verder relaxt vakantie gevierd: varen in de korjaal, zwemmen in de rivier, in de hangmat liggen en vooral heel veel gegeten. Erg lekkere groenten en uiteraard veel kip in allerlei gedaantes.

Bij een rondleiding in het dorp nog gezien hoe de indianen allerlei dingen maken, zoals gevlochten manden en matten, sisaltouw en sieraden. Een diner aangeboden gekregen van soep, cassavebrood en een of ander roze drankje dat naar modder smaakte. Ontzettend lief, maar het was even bikkelen om op te eten/drinken. Je zag ieders gezicht vertrekken tijdens het nuttigen en ondertussen proberend een smile te behouden.

Laatste dag naar de plaatselijke lagere school geweest. De kids hingen meer buiten het lokaal dan dat ze braaf op de stoelen zaten. Er waren maar 3 leraressen voor de 6 verschillende klassen. Opgelost met een hekje tussen lokalen en dan maar steeds op-en-neer lopen.

Van de hoofdindiaan pijl en boog leren schieten, wat nog wel moeilijk bleek te zijn. De indianen schoten strakke pijlen mijlen ver en wij konden de schietschijf wat op 10 meter afstand stond nog nauwelijks raken. De pijl vloog er vaak al uit voordat je het had opgespannen. Oefening baart kunst zeg maar dus daarom heb ik maar een pijl en boog meegenomen. Kan ik straks mijn eigen maaltijd vanuit de zusterflat bij elkaar scharrelen.

Gedurende de nacht kwam er vanalles tot leven. Door, onder of over de hut kroop en vloog vanalles. Vleermuizen, spinnen, padden, hagedissen, brulapen en de meest vreemde vogels. Spannend zonder electriciteit. Even een lampje aanklikken is er niet bij, dan maar met de olielamp een grondige inspectie van je bed.

De jas van opa

2007-06-11T06:43:00.000-07:00

Vorig weekend naar Galibi gegaan, een strand in het oosten van Suriname waar zeeschildpadden op het land komen om eieren te leggen. Aangezien een georganiseerde tour erg duur is, zijn we het zelf gaan proberen.
Vanuit Paramaribo moesten we een bus naar Albina nemen. Vanuit Albina stap je op de boot richting Galibi. Veertig taxichauffeurs doken letterlijk op ons om de rit te kunnen bemachtigen. Met bruut geweld de mannen van ons af moeten schudden. Na lang onderhandelen hadden we eindelijk een bus gevonden en een paar uur later stonden we in Albina. Daar volgde hetzelfde ritueel, maar nu met de bootsmannen.

Uiteindelijk met een indianenvrouw in zee gegaan. Na 10 minuten varen begon het te stortregenen. Geen gezellig Nederlands regenbuitje, maar een tropische bui. Ik had geen regenjas, niet al te verstandig in de regentijd, en kreeg de jas van opa aangeboden. Voelde me bezwaard want opa zat in zijn korte broek en probeerde met een plastic zak de bui te trotseren. Het was het meest stinkende vissersjasje ooit. Dankbaar als ik was drapeerde ik het gele geval lichtjes om me heen om maar zo min mogelijk contactpunten te hebben. Maar daar nam hij geen genoegen mee en hij trok de jas strak om me heen. Hij was behoorlijk dronken en zat op een plastic tuinstoel voorop de boot. Regelmatig wankelde hij en tot vier keer toe konden we net behoeden dat hij overboord zou vallen. Met als resultaat dat hij bovenop ons viel en wij hem weer zo goed mogelijk op zijn stoel hesen.
Een paar keer vroegen we hoe ver het nog was, waarop hij antwoordde dat het nog een kwartier was. Afijn....2,5 uur later kwamen we doorweekt aan in het indianendorp Langamankondre. Frank had nog een droge rechtervoet. Zelfs dat had ik niet meer. Alles uittrekken dan maar en te drogen hangen in de hut.
Heerlijk kip met rijst gegeten met een beetje rum om warm te worden en daarna in de hangmat gekropen. Middenin de nacht zijn we per korjaal naar een eiland in de buurt gevaren om de schildpadden te zien. Wow, wat een grote beesten! We hebben er veel kunnen spotten, maar weet niet of het helemaal legaal is, want we zaten pal naast de gravende schildpadden. Zo dichtbij dat geregeld een schep zand tegen ons werd aangegooid. Het was erg indrukwekkend. Ondertussen werden we belaagd door zwermen bloeddorstige muggen. Vooral mijn oogleden waren in trek, waardoor mijn oog zo dik werd dat hij niet meer open ging. Charming!

De muggen hebben uiteindelijk gewonnen. Na een anderhalf uur hebben we de strijd opgegeven en zijn terug gegaan om vanuit de hangmat de zon te zien opkomen. Toch wel heel gaaf!

Na een ochtendwandeling door het dorp zijn we begonnen aan de terugtocht naar Albina. Heerlijk in het zonnetje en met een snelle boot waren we er binnen een uur…..Zo kan het dus ook. Even voet aan wal gezet in Frans-Guyana en daarna met de bus terug naar Paramaribo.

Mi a e go bun

2007-06-08T11:49:00.000-07:00

Net terug uit het binnenland. Kon niet eerder wat op site zetten, maar alles is goed (mi a e go bun). Aan ene kant gek om hier te zijn, maar ook wel heel vertrouwd. Alles is nog hetzelfde. Lekker zonnig, enorm veel muggen (en nog meer muggenbulten), de roti smaakt weer goed, Fernandes is nog steeds niet te drinken, Caipirinha wel, dezelfde hits schallen uit de verschillende bussen. Inmiddels ook veel oude bekenden gezien, zoals piloot Otto die ons naar het binnenland vloog, bekende tourguides, barmannen en oude huisgenoten.

Afgelopen week vooral tussen de Indianen in het binnenland vertoefd. De sterke verhalen en foto's ga ik morgen op de site zetten. Nu even wat dingen organiseren en een leuke laatste avond met Frank. Vanaf morgen ben ik alleen en heb ik alle tijd! Alhoewel, maandag begin ik met werken en ik rol langzaam in het leven hier en zal me voorlopig niet vervelen.......

Daar gaat ze weer!

2007-05-21T07:57:00.000-07:00

Het is bijna zover........terug naar Suriname. Na lang wikken en wegen besloten de stap te wagen en in Paramaribo te gaan werken. Meest gehoorde reactie tot nu toe: "Kind, wat ga je daar toch doen?" Tja, wist ik het zelf maar! Het klimaat, de manier van leven en bovenal het contact met de patiënten zijn toch wel mijn drijfveren om terug te gaan. Je kunt er zoveel betekenen voor de patiënten en dat ik 200 euro per maand verdien.......dat is dan maar even bijzaak.

Ik had de keuze uit twee opties. Een baan in het Academisch Ziekenhuis op de Spoedeisende Eerste Hulp (SEH) en een baan in het St Vincentius ziekenhuis op de afdeling Interne Geneeskunde. Mijn eerste keuze was de SEH, maar er waren te veel onduidelijkheden wat betreft mijn verantwoordelijkheden. Vanuit Nederland kan ik dit niet inschatten en antwoord op mijn 15 e-mails heb ik helaas nooit gekregen.

Het is dus het St Vincentius ziekenhuis geworden, dat ook wel bekend staat als het RKZ. Het is een rooms-katholiek ziekenhuis, ben benieuwd of ik nu weer elke ochtend zingend over de afdelingen ga zoals in het Diak. Hoe lang ik precies ga blijven, is nog niet bekend. Allerlei factoren spelen mee, maar uiteraard is het belangrijkste dat ik goede ervaring op kan doen in het ziekenhuis en me niet de hele dag hoef bezig te houden met het draaien van wattenbollen of het soppen van de bedden.

Maar eerst vakantie vieren! Een vriend van me gaat de eerste twee weken mee naar Suriname, dus dat moet goed komen!

Sranang, mi e mis ju

2007-01-28T13:56:00.000-08:00

De laatste dagen in Suriname gingen uiteraard veel te snel voorbij. Waar je eerst nog maanden hebt om alles te doen, worden het op een gegeven moment weken, dagen en daarna zelfs uren.

En nu is het dan voorbij! Er is nog genoeg over Suriname te schrijven. Ik zou nog tig verhalen kunnen typen, maar de tijd zit erop en het is misschien ook tijd om dingen af te sluiten. Ik heb een toptijd gehad, kijk terug op een heel bijzonder half jaar........mooie momenten maar ook minder mooie momenten. Maar het gevoel dat je echt leeft staat voorop!

Terug in het koude en grauwe Nederland. Uiteraard leuk om iedereen weer te zien, maar toch ben ik voor mijn gevoel nog niet helemaal terug.
Het afscheid was moeilijk....van de meiden en de mannen, het appartement, het weer, het zwembad, de roti, Pombeest, de stapavonden........... Maar om te spreken met de magische woorden van Bob: 'Don't worry about a thing. Cause every little thing is gonna be all right!' En daar gaan we maar vanuit.

De 100% controle op Schiphol duurde wel even. Vanuit Schiphol snel naar huis en door naar mijn diploma-uitreiking. Kwam precies op het juiste moment binnen hollen en kon meteen 'de belofte' afleggen en mijn diploma in ontvangst nemen! I did it!!

Nu zit ik hier in de koude serre aan de pc, een donkergrijze lucht trekt over me heen. Ik probeer nog een beetje Suriname binnen te halen door het opzetten van mijn favoriete cd vol met de laatste hits uit Suriname. Top! Maar het klinkt toch anders met 2 koltruien aan en de verwarming vol open.....dan in een open bus waar je tevergeefs uit het raam probeert te hangen om nog wat af te kunnen koelen.

Bedankt iedereen voor alles! Ik zal jullie allemaal ontzettend gaan missen! Het waren geweldige maanden. Meiden van Kwattaweg....dat hebben we toch mooi gesjeft met z'n 4-en! En uiteraard ook superherinneringen aan de tijd in de zusterflat! Annelies, Annette, Bas, Clifton, Hilke, Jan, John, Karin, Kwami, Maart, Mario, Marlon, Marlon Chinees, Michel, Murghel, Niek, Pieter, Raf, Roland.......Jullie hebben allemaal veel voor me betekend in mijn Suriname-tijd. THANX!
En iedereen die mijn site heeft gelezen, comments, mails en post heeft gestuurd, ook bedankt! Vond het super om te horen dat jullie genoten van mijn verhalen.

Nu volgt een tijd van het zoeken naar een baan en woonruimte, maar belangrijker nog....wordt het Nederland en zo ja, waar in Nederland, of vertrek ik toch weer naar het buitenland? Zoals een goede vriend zei: "Waar een wil is, is een weg. En waar geen weg is, daar is Suuz!"

White beach

2007-01-28T13:55:00.000-08:00

Heb de laatste dag in Suriname met Murghel een auto gehuurd en we zijn naar White Beach gereden. Heerlijk om weer eens te rijden en helemaal top om nog even op een strandje in de zon te liggen....tis nu een kwestie van de laatste uren in het zonnetje. Aangezien men aan de linkerkant rijdt en het stuur van deze geïmporteerde auto toevallig ook links zat, had ik wel mijn bijrijder nodig om te kunnen kijken wanneer ik kon inhalen als ik achter een truck reed.

Op White Beach hebben ze een afrastering in het water gemaakt om het 'strandgedeelte' piranha-vrij te houden. Tja, en waar heb ik al die maanden zonder afrastering gezwommen? We waren vrijwel de enigen daar, relaxter kan haast niet.

Laatste avond naar Millennium gegaan, een disco die vanaf 2 uur pas levendig wordt, en dat op een woensdagavond. Genoten van de laatste klanken van de Surinaamse hits, de laatste Parbo en de laatste danspassen....au!

Peperpot

2007-01-27T06:39:00.000-08:00

Onder leiding van Murghel zijn Hilke, Kwami en ik naar Peperpot gefietst, een voormalige plantage in het district Commewijne. Je fietst voornamelijk over zandpaden en aangezien het de laatste tijd regelmatig heeft geregend, zijn het vooral modderpaden. Ook vandaag regende het, dus we kwamen onder de modder thuis met zo mogelijk nóg meer muggenbulten.

Peperpot is een van de laatste plantages die nog in een deels oorspronkelijke staat te bezichtigen zijn. De ruim 1600 ha. land werd bewerkt door Javaanse contractarbeiders. In 1998 zijn alle werkzaamheden gestaakt wegens onvoldoende rendement.

Op de plantage is nog een koffie- en cacao-aanplant en vindt men nog de directeurswoning, een oude loods en fabriek met diverse oude werktuigen om koffie en cacao te bewerken.

Vervolgens zijn we door de plantage zelf gaan fietsen, door het groen waar we nog cacao hebben geproeft en apen hebben gezien.

's Avonds terug met de boot. Tijdens het wachten op de boot nog dolfijnen in de Surinamerivier gezien in de gloed van de ondergaande zon.

Een superdag, al was de afloop anders dan gepland. Geen groots feest maar afgepeigerd in mijn bed op de laatste zaterdagavond en gedroomd van de beloofde ratelslangen die ik helaas niet heb gezien tijdens de tour.

Fietsende zwerver

2007-01-18T17:00:00.000-08:00

Terug in Suriname en begonnen aan mijn laatste week hier.
Het is een beetje karig in ons ooit zo luxe appartementje in Parbo. Terwijl ik in Brazilie was is er geroofd. De fietsen, de apparatuur in de keuken, kleding van de waslijn en alle chocolade-producten in huis, zoals hagelslag en de gekoesterde chocolade pepernoten van Hilke. De laatste in hun soort in Paramaribo.

Ook zijn de extra's er niet meer. Geen ontbijt, geen fruit, geen kranten. De huisbaas nooit meer gezien. Bijkomend voordeel..........dan kost het ook niets.
Deze week hebben we al de hele week geen water. De pomp schijnt kapot te zijn. Uit gewoonte draai ik 20 keer per dag de kraan open, dan merk je pas hoe vaak en hoeveel water je wel niet gebruikt. Goed voor de bewustwording, maar wel enorm lastig. Soms is er ineens weer water en dan moet je snel onder de douche springen. Maar het is vaak ook een kwestie van jezelf wassen met flessen water. Of even naar het zwembad of de sportschool.

Twee van de drie fietsen zijn inmiddels teruggevonden. Ze zijn onder de kont van een zwerver uit getrokken. Helaas zitten er geen trappers meer op, zit het stuur er dwars op en hangt het mandje er half aan, maar we kunnen erop vooruit komen.

Nu nog genieten van de laatste dagen hier en het hopelijk afsluiten met een goed gevoel!

Wazige snorkel

2007-01-17T08:26:00.000-08:00

De zon is uiteindelijk gearriveerd op Tobago! Een warm welkom. En daar wordt het eiland inderdaad een stuk leuker en mooier van. De stranden kleuren wit en de zee blauwgroen, de barretjes zitten vol, de boten varen volop. Meteen een snorkeltocht geboekt. De zee was nog wat ruig. In principe goed voor de conditie, maar daardoor was het af en toe nog wel wat troebel. Maar toch de nodige vissen en koraal kunnen zien.

Hilke en ik hebben nog een dag een puppy gehad. We liepen door het dorp en zagen mensen een puppy in de berm gooien. Hij was nog erg klein en heel angstig. We keken elkaar aan en hebben het beest opgepakt en hem meegesmokkeld naar de hotelkamer. Daar hebben we een mand gemaakt van een doos en een oud laken. Hij lag ineengedoken en kneep zijn ogen dicht bij elke aanraking. We hebben hem even laten rusten en zijn daarna met hem naar het strand gegaan om een nieuwe baas te zoeken. Zo grappig, om dat kleine beestje achter je aan te zien hobbelen. Iedereen reageerde natuurlijk op hem, maar helaas geen nieuwe baas. 's Avonds maar toegewijd naar de lokale afhaaltent gegaan en samen met het puppy op de hotelkamer gegeten.

Na een halve kip lag het beest knock-out in zijn mand en zijn wij naar een feest gegaan, Sunday school. Elke zondag is het groot feest in een bepaald dorp. Een steelband, bestaande uit bejaarde mannen, speelt op ijzeren tonnen en iedereen danst er om heen. We waren met Jay, een man die we tijdens het liften hadden leren kennen. Op Tobago is liften een normale manier van transport. Zo worden de auto's goed benut en kun je makkelijk van de ene plek naar de andere reizen voor zeer weinig geld.
Het was een gezellig feest, daarna naar huis en daar stond een compleet ander puppy op ons te wachten! Hij was uit de doos gekropen en stond druk kwispelend, springend en blaffend bij de deur te wachten. Bij binnenkomst ging hij meteen met onze slippers aan de haal en 's nachts ben ik nog een paar keer uit bed gekropen om het dribbelende beestje weer terug in zijn doos te zetten. Klein momentje van spijt.

De volgende ochtend belde Jay met het goede nieuws dat hij iemand had gevonden die een pup wilde. Met gemengde gevoelens hebben we de pup daar persoonlijk afgezet.

Rest van de dagen veel met Jay opgetrokken. Op de dag van vertrek heeft hij ons naar het vliegveld gebracht. We hebben ingecheckt waarna hij ons weer terug naar het strand heeft gereden voor de laatste zonsondergang op Tobago onder het genot van een biertje. Echt vakantiegevoel!

Een iets te strakke planning, want na het laatste slokje keken we op de klok en zagen dat onze vlucht al binnen 10 minuten zou vertrekken. Oeps. Gelukkig maken we ons allebei niet zo druk, maar toch als een dolle terug naar het vliegveld, ingestapt en wederom is het gelukt om in een vlucht van 20 minuten in slaap te vallen.

Zonloos T&T

2007-01-14T12:53:00.000-08:00

Momenteel zit ik op een prachtig bounty-eiland in de Caribbean..........maar zonder de zon. Vanuit Paramaribo naar Trinidad gevlogen en de landing baarde al zorgen. Het vliegtuig kon niet landen door de zware regenval. We waren al in duikvlucht, maar vlak boven de grond werd direct weer opgetrokken. Het was onmogelijk. En zo cirkelden we weer boven het eiland. Er werd een tweede poging ondernomen, mocht dat niet lukken, zouden we doorvliegen naar Curacao. Maar de tweede poging lukte en zo stonden we op het vliegveld in de stromende regen.
Op Trinidad een vlucht geregeld naar Tobago. Een vlucht van 20 minuten in een klein propellorvliegtuig. In Tobago regende het zowaar nog harder. Sprintje getrokken van het vliegtuig naar de terminal, een afstand van 20 meter, en toch nog doorweekt zijn. Indrukwekkend.
Enige tijd met een taxi rondgetourd over het eiland om op zoek te gaan naar een betaalbaar en schoon hotel. Een unieke combinatie bleek, want het was onvindbaar. De keuze tussen een duurder hotel MET zwembad of een goedkoop hotel MET vlooienbed was snel gemaakt.

Tobago is een mooi groen, heuvelachtig eiland met veel witte stranden. Volgens Jacques Cousteau is het rif, Buccoo Reef, het mooiste op aarde. Dat willen we uiteraard graag zien, maar het weer laat het nu niet toe te gaan snorkelen. Hopelijk morgen. We blijven positief en denken steeds weer ergens een stukje blauw aan de hemel te zien verschijnen. Wat helaas vaak wordt afgestraft met een enorme hoosbui.

Gisteren een auto gehuurd en een dag over het eiland gereden. Na de eerste stop bleek de auto niet meer te starten. Een losse verbinding onder de motorkap. Toevallig kwamen we erachter dat als de een de achterklep dichtgooit en een ander tijdens de klap de sleutel omdraait, de motor toch startte. Kwestie van veel fantasie en goede timing, maar het werkte.

Maartje is vanmorgen weer terug gegaan naar Parbo, Hilke en ik zullen morgen ook de tocht terug proberen te maken. De weersvoorspelling voor de komende dagen is bar slecht. Het is hier prima, maar ik heb wel geleerd dat er naast een bikini nog een ander essentieel ingrediënt is om je op een eiland te vermaken..........ZON! Die is dan wel geel maar helaas niet te koop.

52 bulten

2007-01-09T17:01:00.000-08:00

Weer terug in Suriname! Met tranen in mijn ogen Brazilië verlaten. Afscheid nemen is sowieso niet mijn sterkste kant, maar ik had serieus moeite met het verlaten van Brazilië. Niet voor niets heb ik mijn reis steeds verlengd. Het was echt een topmaand. Het land is geweldig: de mensen, de heerlijke verse fruitsappen, de stranden, de steden, de Caipirinha's, de warme douche, de kokosnoten op het strand, de muziek, de andere backpackers die ik heb ontmoet. Alleen jammer dat ze in geheimtaal praten. Maar ik ga zeker terug!

De eerste dagen in Suriname waren enorm wennen. De hoeveelheid muggen zijn vreselijk nu in de regentijd. Ze hebben me duidelijk gemist, want na 2 dagen heb ik alweer 52 muggenbulten bij elkaar gesprokkeld. De hele dag word ik belaagd, zelfs de beste DEET kan hier niet tegenop. Ook de mannen die je de hele dag naroepen vond ik weer hoogst irritant. En de snauwende reacties die je vaak krijgt op een doodgewone vraag.

Maar ben weer fanatiek begonnen met zwemmen. Elke dag minimaal een kilometer in het Olympisch bad. Op vrijdag naar Boonoonoo's, zaterdag naar Starzz, roti eten bij Roopram, met de meiden thee drinken. Heeft ook allemaal wel wat.
Gisteren mijn Surinaamse pak opgehaald. Eindelijk een echte outfit voor carnaval! Alhoewel hij er eigenlijk te mooi voor is. De maakster, Alma, is een ontzettend lieve vrouw die mijn hart heeft gestolen en me weer doet geloven dat ook hier erg warme mensen zijn.

Zo heb ik inmiddels mijn draai weer gevonden en weet dat ik ook hier weer met tranen weg zal gaan..........the story of my life! Heb ook echt een fantastische tijd gehad in Suriname en zal ook allemaal weer erg gaan missen.

Vannacht vertrek ik naar Trinidad & Tobago........nog even een weekje het perfecte eiland opzoeken, daarna weekje Suriname om vervolgens het koude, vertrouwde Nederland weer binnen te komen.

Ik land vrijdag 26 januari en diezelfde middag is de diploma-uitreiking.........een perfecte afsluiting van een mooie tijd! Alhoewel ik wel op zoek ga naar een baan in het buitenland.........het bevalt me goed!

Waanzinnig 2007

2007-01-06T14:13:00.000-08:00

Op het strand met een paar miljoen mensen, iedereen in een wit feestpak, aftellend naar 12 uur, verlichte cruise-schepen voor de kust, een enorm concert en een erg gemoedelijke sfeer............Dé ingrediënten voor een waanzinnig feest!!

Om 12 uur vloog de hele menigte elkaar om de nek, flessen drank werden tevoorschijn gehaald en opengerukt. We waren met een hele groep backpackers begonnen, maar waren elkaar uiteraard direct al verloren. Lastig zo'n witte massa!
Uiteindelijk met z'n 2-en overgebleven en liefdevol geadopteerd door een grote groep Braziliaanse jongeren. Ze vonden het geweldig om met ons te gaan feesten en we werden overal mee naar toe gesleept. We moesten alles zien en proberen. We werden steeds helemaal door ze omringd, zodat ons niets kon gebeuren. Helaas konden ze niet voorkomen dat ik met mijn knie een betonnen paaltje heb geramd.......

Met de hele groep naar Ipanema beach gelopen. Dat duurde wel even om met zoveel mensen tegelijk te lopen. Maar het was het waard! Met mijn voeten springend in de oceaan geluisterd naar het concert van de Black Eyed Peas. GOED!

De rest van de nacht op straat doorgebracht. Uren op straat staan dansen (in de stromende regen) en daarna doorweekt, met allerlei nieuwe kledingstukken, op zoek gegaan naar het hostel. 'Waar was die ook alweer?' Ik was met een piloot zonder richtingsgevoel (handige combi). Na lang dwalen eindelijk ons hostel, dat toch echt middenin Copacabana lag, gevonden. En moe maar voldaan in mijn stapelbed geploft.

Ik ben geen fan van Oud & Nieuw feesten, maar deze MOET toch echt een keer herhaald worden! Na dit fantastisch goede begin wens ik iedereen een geweldig 2007! We gaan ervoor!

Pão....ofzo

2006-12-30T17:14:00.000-08:00

Het feesteiland na drie dagen verlaten en terug naar Salvador gevaren met de klotsende catamaran.
Het eiland bestond weer alleen uit zand. Overdag zonnend met een kokosnoot en elke avond feest op het strand. De dansvloer werd afgebakend door tientallen stalletjes met een varieteit aan vers exotisch fruit. Superdrankjes werden ervan gemaakt, voor de liefhebber met wodka erin.

Geweldige dagen gehad en bijzondere mensen ontmoet. Als je alleen reist ontmoet je veel mensen, maar het betekent ook veel afscheid nemen van bijzondere mensen. Je trekt intensief met iemand op en dan komt er een dag dat je afscheid moet nemen. Af en toe is dat toch wel moeilijk, omdat je weet dat het in principe forever is.

Nog een belangrijke les geleerd op het eiland. Ik schijn al een maand met een stalen gezicht en heel overtuigd 'een penis met kaas' te bestellen, denkende dat ik 'een broodje met kaas' bestel. Pijnlijk! Ik krijg de uitspraak van het woord 'pão' maar niet onder controle, dus voortaan mompel ik maar wat.

Morgen de grote dag! Dan vlieg ik naar Rio de Janeiro. Het wordt een decadent kort bezoek, want zal er precies 1 dag zijn! Ik vlieg er even heen voor het Oud & Nieuw feest en dan vertrek ik weer. Maar het was de goedkoopste optie en het lijkt me waanzinnig speciaal! Een klein detail die roet in het eten kan gooien: we vliegen in de avond, dus mogen geen vertraging hebben, anders wordt het een triest feest op het vliegveld.
Ik ken inmiddels veel mensen die ook in Rio zullen zijn. We hebben nog de illusie dat we met z´n allen gaan, maar of we elkaar kunnen vinden tussen 2 miljoen mensen...........

Bruine billen

2006-12-27T18:10:00.000-08:00

Inmiddels Salvador verlaten en met een enorme catamaran naar Morro de Sao Paulo, een eiland voor de kust, gevaren, Een tocht van drie uur die bekend staat als ´heftig´ aangezien de zee onrustig kan zijn. Na een kwartier op de boot kreeg ik al een beetje spijt van mijn keuze. Ik was omringd door dikke oude Duitsers die heel veel bier dronken, ziek werden en daarna reistabletten wegklokten met het resterende bier. En daar zat ik tussenin met het idee naar een rustig eiland te gaan. De zee was inderdaad heftig, want ook ik begon langzamerhand wat groen te worden, terwijl ik er eigenlijk nooit last van heb.

Helaas is mijn bikini niet meegekomen naar het eiland. Had hem te drogen gehangen in de pousada en ik denk dat hij daar nu nog hangt. En op een eiland is een bikini toch een van de eerste levensbehoeften. Dus dan maar een nieuwe aanschaffen! Degenen die weten hoe de bikini´s in Brazilië eruit zien, weten dat dit een regelrechte ramp is! Ik kan het geen bikini´s meer noemen, maar ze worden wel onder deze naam verkocht. Denk dat Barbie ze wel past. Maar geen andere keuze, niet te kieskeurig zijn en kopen wat je enigszins past....ook als het kanariegeel is. En dat is het. Maar mijn billen worden in ieder geval bruin, dat is zeker!

Mijn zwangere zandvlo is wel meegekomen naar het eiland. Hij vergezelt me al de hele trip. Heb er eerlijk gezegd niet veel last van, maar soms jeukt het ineens erg. Zal het weer laten onderzoeken als ik terug ben in Parbo.

Qua geld is het nog steeds niet helemaal gelukt. De enige pinautomaat op het eiland staat vlak naast mijn hotel, maar hij is kapot. Hoeveel pech kun je hebben? Mijn hele backpack ondersteboven gegooid en alle (broek)zakken nagekeken. Gelukkig ben ik niet al te georganiseerd en heb ik her en der nog wat kunnen vinden. Morgen schijnt de monteur te komen, laten we het hopen, anders wordt het zand eten en afwassen in het hotel! Maar gelukkig is er van beide genoeg te vinden.

Feliz Natal versus Switi kresneti

2006-12-26T09:23:00.000-08:00

Aan mijn twijfel of ik de feestdagen in Brazilië zou gaan vieren of in het feestgedruis van Suriname zou stappen kwam plots een einde. Er valt niets te kiezen! Maakt het leven weer een stuk makkelijker. I´m stuck in Brazil! De airline waarmee ik terug zou vliegen naar Belem is door de president van Brazilië, Lula, aan banden gelegd. Vanwege de slechte organisatie, de vele vertragingen, de overboekingen van vluchten en het onzorgvuldige onderhoud mogen ze voorlopig geen nieuwe tickets meer verkopen en staan een aantal toestellen aan de grond. Vele mensen zitten al uren, zo niet dagen vast op de vliegvelden. Een grote puinhoop! Afgelopen oktober is er een crash geweest, wat de voorloper is van dit besluit. Nu kon ik wel naar Belem vliegen met een andere maatschappij, maar die heeft uiteraard zijn prijzen verdriedubbeld.

En nu is het dan kerst! Eerlijk gezegd leeft het niet bij me. Die twee plastic kerstbomen in het hostel hebben me niet weten te overtuigen. Kerstavond romantisch bij een fastfoodketen gegeten. Eerste kerstdag vooral doorgebracht in mijn stapelbed, aangezien mijn verkoudheid extreme vormen heeft aangenomen en ik het niet meer kan negeren. In de middag mezelf naar het strand gesleept en daar de rest van de dag gezeten. Zwemmen in de oceaan en drinken uit een kokosnoot. ´s Avonds met een groep gaan eten bij een heerlijk visrestaurant op het strand. Toch wel een bijzondere kerst!
Tweede kerstdag besteed aan het zoeken naar geld. Alle banken afgestruind, maar kon op de een of andere manier geen geld opnemen. Heb wel geld op mijn rekening, maar kan er niet bij. Frustrerend!

Maar nog altijd vind ik het hier geweldig. Op het moment ben ik nog in Salvador, maar vertrek morgen naar een eiland in de buurt, Morro de Sao Paolo. Schijnt het helemaal te zijn. Oud & Nieuw zal ik waarschijnlijk intiem gaan vieren op Copacabana met 2 miljoen andere mensen. De Black Eyed Peas en John Legend geven een gratis concert op het strand, dus dat zal een happening worden! Moet nog wel op zoek naar een wit feestpak, want de hele menigte gaat gekleed in wit. Dit zou geluk brengen en dat wil ik wel.
Om iedereen gerust te stellen: ik zal goed uitkijken en niets waardevols meenemen. Ik heb de verhalen al gehoord dat het geld zelfs uit je onderbroek wordt gehaald, mocht je het daar al hebben zitten.
Vanuit Rio vlieg ik door naar Belem en dan eindelijk eens naar Suriname. Ook wel weer heel veel zin in!!

Vliegensvlug naar Salvador

2006-12-26T09:16:00.000-08:00

Na een paar dagen Jeri vertrokken naar Fortaleza. Met een bus met enorme banden de duinen weer doorkruist. Geen vering en ijzeren banken.....au! In Fortaleza heb ik een nachtvlucht naar Salvador genomen. Nu zijn de vluchten in Brazilië over het algemeen zeer bijzonder. Als je van A naar B moet, vlieg je vaak via C, D, E en F. Zo kan het voorkomen dat je een vlucht neemt naar een plaats 300 km verderop, maar je het hele land doorkruist en dan 6 uur later pas aankomt.
Op het moment is er ook veel vertraging. Ik had een vlucht om 1 uur ´s nachts en om 5 uur vertrok ik dan! De gates veranderen constant, dan moet je met de hele mensenmassa weer switchen naar een andere gate. Soms bijna lachwekkend als je maar op-en-neer blijft lopen.

Maar de vluchten zijn niet al te duur, sneller dan de bus en ook goed verkrijgbaar. Dus je doet het!

In Salvador had ik een hostel in het oude centrum, Pelourinho.

Een zeer mooi gedeelte van de stad! Mooie oude gebouwen en veel sfeer omdat er overal muziek wordt gemaakt en gedanst op straat. Verder weer veel kunst, vooral Afrikaanse kunst. En Capoeira-optredens. Deze optredens worden begeleid met speciale instrumenten.

Soms is het lastig de weg te vinden, omdat sommige straten meerdere namen hebben. Iedereen kent de straat weer onder een andere naam, wat het extra makkelijk maakt.

Gezellige stad en een superhostel. Ik sliep met 10 meiden in een pijpenlade (3-hoog opgestapeld), tussen de kroegen en restaurantjes die zeven dagen in de week tot laat doorgingen. Ideaal voor een paar dagen, maar ben nu toch maar verkast naar een pousada aan het strand.

Blote voeten

2006-12-25T18:32:00.000-08:00

´s Morgens was de chauffeur nergens te bekennen! Maar we hebben hem gevonden en uit zijn bed gehaald. We hadden betaald voor de tocht en wilden hem toch ook wel maken. Echt heel geweldig was het niet, want hij zat chagrijnig achter het stuur en crosste als een bezetene door de duinen.

En om het compleet te maken, kregen we onderweg een lekke band....in het mulle zand! Hoe is het mogelijk. De chauffeur nam zijn tijd de band te wisselen, dus uiteindelijk hebben we de uren die voor de tocht waren gereserveerd doorgebracht bij een huisje middenin de duinen, tussen de hangbuikzwijnen. Heeft ergens ook wel weer z´n charme.

Ze verkochten er ananas en kokosnoot, dus dat maakte ook wel weer wat goed. De hangbuikzwijnen vonden het helaas ook heerlijk, dus je moest rennen zodra ze je hadden gespot.

Het huis was, zoals vele huizen in deze regio, gemaakt van stokken met daartussen modder. Ze nemen het niet zo nauw met het vullen van de gaten tussen de stokken, het is in principe toch warm. Dus het ziet er wel bijzonder uit.

Rest van de dagen in Jeri zelf rondgehangen. Het dorp bestaat uit 5 zandstraten en verder veel pousada´s en barretjes. Het draait eigenlijk allemaal om kunst en (kite)surfen. Heb nog even geprobeerd te windsurfen op de plank die een van de jongens had gehuurd. Kon redelijk staan op de plank, maar er stond zoveel wind dat zodra ik het zeil had gehesen, ik weer in het water lag. Gelukkig is dat tropisch warm.

Omdat alles van zand was, hoefde je de hele dag geen slippers aan. Top! Uit eten, naar een kroeg, shoppen........alles op je blote voeten!

Jeri grenst aan een nationaal park waar ontzettend veel ezels rondlopen.... je zag ze regelmatig over het strand sjokken.

Agressieve pitbull

2006-12-23T06:29:00.000-08:00

De 4x4 kwam uiteraard veel later dan afgesproken voorrijden. Aangezien dit gebied alleen uit zand bestaat en er geen wegen zijn, kun je niet anders verder reizen dan per boot of 4x4.

De backpacks werden bovenop de jeep vastgesjord en we vertrokken. Lekker hobbelig over het strand en door de duinen.

In de jeep genoten van weer eens goede muziek en mooie uitzichten. Omstebeurt zittend op het dak van de jeep. Het begin van de tocht was zeker mooi, door de duinen, door dorpjes, maar toen we eenmaal bij het ´mooiste stukje van Brazilië´ waren, waren we zeer verbaasd. We reden namelijk al een uur op een geasfalteerde hoofdweg! In de verste verte niets moois te bekennen. De chauffeur was blijkbaar, wegens tijdsgebrek, afgeweken van het oorspronkelijke plan. Zonder overleg had hij gewoon de hoofdweg genomen. Hij was ´s morgens twee uur te laat gekomen en daardoor konden we nu niet datgene zien waarvoor we de tocht maakten. Dit resulteerde in eindeloze discussies, maar er was letterlijk en figuurlijk geen weg terug. Aangezien we nu ook een stuk van de tocht in het donker moesten doen, beloofde hij dat hij het zou compenseren door ons de volgende ochtend nog wat in de buurt van Jeri te laten zien.

De chauffeur had zijn dag toch al niet. Tijdens een stop bij een benzinestation, raakte de pitbull des huizes buiten zinnen bij het zien van de chauffeur. Hij zat aan de ketting, achter tralies, maar op een of andere manier trok hij zich los, rende dwars door de tralies heen en beet de chauffeur in zijn grote teen! Ondanks de goede behandeling van 3 uitermate charmante zusters, was deze ´s avonds erg opgezwollen en heel pijnlijk. Maar zo hebben we allemaal wel eens iets aan onze tenen.

Een paar keer moesten we oversteken met een ferry, waar mannen met stokken ons naar de overkant duwden.

We kwamen pas laat aan in Jeri, maar konden wel nog genieten van de zonsondergang op de beroemde zandduin op het strand. Het hele dorp loopt elke avond uit om bovenop de zandduin naar de zonsondergang te kijken. Eerlijk gezegd best spectaculair!

Zandhappen

2006-12-22T14:47:00.000-08:00

De tocht naar Lençóis Maranhenses was strak gepland. Bij het regelen van het vervoer was tegen iedereen een andere tijd gezegd. Zo stond de een om 4 uur in de ochtend met zijn tas buiten te wachten, een ander om 5 uur of 6 uur en uiteindelijk vertrokken we om 7 uur.

Na een paar uur rijden waren we in Barreinhas. Bij aankomst direct ingecheckt in een pousada (hotel) en een uur later weer uitgecheckt......Wijziging van de plannen! Ook wel het meest charmante aan backpacken: je bent ´s avonds altijd ergens anders dan waar je die ochtend dacht heen te gaan.
Vanuit Barreinhas met een boot naar Caburé gevaren. Het was een paar uur varen met een speedboat. Een geweldige tocht met mooi uitzicht over de zandduinen, varend door stukken jungle, langs de mangrove en kaaimannen in het water voor de extra spanning. Halverwege de tocht uitgestapt en door de zandduinen gewandeld.

Het gebied staat erg bekend om zijn zandduinen en de meertjes die zich tussen de duinen vormen door de regen.......helaas is het geen regentijd en is er geen meertje te bekennen. Maar de zandduinen zelf zijn al erg indrukwekkend. Ze komen soms tot 40 meter hoogte. Een klautertocht in het losse zand, en als je het opwaaiende zand en de hitte kunt trotseren is het zeker een mooi uitzicht op de top en nog leuker om naar beneden te springen!

Naast de zandvlakte was er weinig. Heel af en toe een hutje waar mensen woonden. Kwamen een man tegen die een gat aan het graven was op zoek naar water voor zijn beesten. Onderweg veel huiden en skeletten van reptielen moeten ontwijken.

Zandknarsend de boot weer ingestapt en doorgevaren naar Caburé, een erg klein dorpje dat gevangen ligt tussen de oceaan en de Prequiças rivier. Onder het genot van zonsondergang gezwommen in de rivier, die zo zout was dat je bleef drijven. Heerlijk ontspannend, ware het niet dat het zout ook zo lekker prikt in wondjes. En mijn enkels zien er gehavend uit door de vele opengekrabte muggenbulten.
De rest van de avond gevuld met het eten van vers gevangen vis en het drinken van heerlijke Caipirinha´s.

Morgen verder met een 4x4 richting Jeri. Volgens de Lonely Planet is dit de mooiste route van Brazilië. Dus dat belooft wat!

Caipirinha met Capoeira

2006-12-20T20:58:00.000-08:00

Sao Luís, in het verleden gesticht door de Fransen, is een prachtige stad met bijna een miljoen inwoners gelegen op een schiereiland vol stranden. Het is de laatste stad die op de lijst staat als World Heritage Site door Unesco. De binnenstad van Sao Luís heeft tal van historische gebouwen daterend uit de 17e eeuw.

Er hangt echt een goede sfeer! Het oude gedeelte van de stad bestaat uit allerlei smalle steegjes en die zijn ´s avonds compleet volgebouwd met terrasstoelen. Terwijl je op het terras de ene Caipirinha na de andere bestelt, vullen de straten zich met muziek en dans. De stad staat vooral bekend om zijn reggae en de bijbehorende forro-dans.

Op straat wordt ook veel Capoeira beoefend, een Braziliaanse vecht-dans (dança-luta). Deze vecht-dans is ontstaan in de tijd van de slavernij in Brazilië. De slavernij in Brazilië maakte een groot deel uit van de wereldwijde slavernij (37%) en nog steeds drukt dit verleden een stempel op de Afro-Braziliaanse cultuur.

Ik vind het echt een geweldig land en heb daarom ook besloten nog een derde week te blijven! Mijn vlucht naar Suriname kan ik makkelijk uitstellen. Ik kan de SLM een uur vantevoren bellen dat ik niet kom en het wordt kosteloos verzet. Iets te ideaal voor mij eigenlijk!
Het alleen reizen bevalt me erg goed, maar heb inmiddels ook leuke mensen ontmoet en met hen ga ik naar ´Lençois´. In dit gebied wisselen hoge zandduinen zich af met helblauwe meertjes. Helaas zijn er momenteel niet zoveel meren, aangezien het de droge tijd is. Maar de zandduinen zelf schijnen al indrukwekkend te zijn.

Vanuit daar moeten we een 4x4 regelen om verder langs de kust te trekken, want wegen zijn er niet. Je moet over de duinen en langs het strand. Uiteindelijk willen we dan naar Jericoacoara [Jeri-kwah-kwah-rah], een goddelijke badplaats met een onmogelijke naam. Vanaf daar trekt ieder weer z´n eigen plan. Een aantal gaan kite-surfen, anderen vliegen naar Rio en ik naar Salvador. At last!

Bruine bonen met rijst

2006-12-18T07:41:00.000-08:00

Nadat ik mijn spullen bij elkaar had geraapt in Bragança ben ik naar het busstation getogen. De planning was om terug te gaan naar Belem en dan naar Sao Luis, een stad in het noorden. Ik raakte in gesprek met de baliemedewerker en in mijn goede Portugees heb ik hem mijn plan uitgelegd. Met veel gebaren maakte hij me duidelijk dat ik vanuit Bragança ook direct naar Sao Luis zou kunnen gaan, met een nachtbus. Ideaal. Meteen geboekt. Het is wel een rit van twaalf uur, maar ´s nachts verlies je in ieder geval geen tijd. Ik had alleen niet op zo´n lange rit gerekend en had nog niet gegeten. De baliemedewerker ging meteen voor me op zoek en vond een omaatje die wel wat voor me wilde fabriceren. Een heerlijk standaard Braziliaans maaltje: bruine bonen met rijst en een lap vlees. Het vleesgedeelte oogde niet heel betrouwbaar, maar ik moest wat eten en wilde haar ook niet teleurstellen. Uurtje later zat ik in de bus, de Transbrasiliana.

Was helemaal blij met mijn nachtbus en zat als een mummie in de bus, gewikkeld in een laken om de airco te trotseren. Maar vier uur later stopte de bus abrupt bij een groot busstation. Ik moest uitstappen en het werd me duidelijk gemaakt dat de bus niet verder zou gaan........huh? Het was al bijna middernacht! Op het busstation wat mensen aangeklampt en zij vertelden me dat de volgende morgen om 9 uur pas een bus zou gaan naar Sao Luis! Blijkbaar had ik onderweg ergens moeten overstappen op een andere bus. Fijn dat ze dat ook even tegen mij zeggen!

Ik had geen andere keuze dan snel op zoek te gaan naar een slaapplaats. Eerlijk gezegd wist ik niet eens in welke stad ik was. Mokkend liep ik het busstation uit en kwam in een vreemde buurt terecht. Een paar mensen gevraagd waar ik was, wijzend op mijn kaart, maar niemand leek me te begrijpen. Een man zei ´Belem´, maar dat was onmogelijk, want ik was juist 4 uur verder weg van Belem gegaan. Ik keek hem hoofdschuddend aan en liep maar weer zuchtend verder, omdat niemand me leek te begrijpen. Nadat ik een kwartier verschillende ranzige hotelletjes had afgewezen, raakte ik aan de praat met een Portugees die Frans sprak........en wat bleek..........ik wás gewoon weer in Belem!!
Ik moest zo hard lachen, want dat had ik nooit verwacht! Ik heb het hem tien keer gevraagd, maar het was echt waar. Bleek dat ik vier uur lang helemaal de verkeerde kant op was gereden. Snel een taxi gepakt naar mijn vertrouwde hotel in de binnenstad. Gelukkig hadden ze daar nog precies 1 bed over!

Volgende dag maar begonnen met de lange trip naar Sao Luis. Onderweg werd wederom iemand onwel......ben maar weer gaan helpen. Een vrouw raakte steeds bijna buiten bewustzijn. Ze hebben haar zo snel mogelijk naar het ziekenhuis gereden en ik werd innig omhelsd door haar vriendinnen.

Romantische lunch

2006-12-14T05:06:00.000-08:00

Vanuit Belem naar het busstation gegaan om een bus te regelen naar Bragança. Dit dorp staat niet in de Lonely Planet, maar was me via via aangeraden. Dé bus van die dag stond op het punt te vertrekken, dus kon gelijk instappen. Na een aantal maanden op plastic en houten stoelen gezeten te hebben, oogde de bus zeer koninklijk met zijn fluffy, verstelbare stoelen. Het was geweldig......tot het begon te regenen. De bus bleek niet waterproof te zijn. Het dak zat vol gaten en aangezien het hier nooit zachtjes regent, stroomde het overal uit. Uiteindelijk zat ik met mijn backpack op schoot en mijn voeten in een plas water. Hoe koninklijk!

Na 4 uur kwam ik aan in Bragança. Had die dag alleen nog maar ontbeten, dus erge honger. Helaas was er geen restauarant die op maandagen open was. Dan maar op tijd naar bed en wachten tot het ochtend is. De volgende ochtend na een goed ontbijt wandeling gemaakt door het mooie stadje en vervolgens naar het strand vertrokken. Ik wilde gaan lopen, ik had begrepen dat het 3,6 km was, maar de hoteleigenaar keek me zo vreemd aan, dat ik het niet ben gaan proberen.

Dacht een leuke deal te sluiten met een taxichauffeur. Voor 3 Real zou hij me die 3,6 km naar het strand brengen. Na een half uur zat ik nog steeds in de taxi. Het bleek 36 km te zijn......en 30 Real.....Vandaar de reactie van de hoteleigenaar.
Maar het was een erg gezellige taxichauffeur die me allerlei Portugese woorden wilde leren. Hele nuttige woorden zoals dashboard en versnellingspook. Hij moest lachen als ik het na zei en zodra ik hem het Nederlandse woord vertelde, gierde hij het uit.

Maar het strand was de rit zeker waard! Echt een topstrand, nu aan de Atlantische Oceaan. Er was verder niemand, ook geen gieren, maar wel een staartloze, schurftige zwerfhond. Hij lag meer dood dan levend op het strand. Ik kon zijn zielige blik niet weerstaan en heb hem mijn meegenomen lunch gevoerd. Na een paar uur toch maar een broodje gekocht voor mezelf, maar bij de aanblik van het scharminkel dat met zijn stompje staart nog probeerde te kwispelen, kon ik er niet echt van genieten. Eerlijk zullen we alles delen dan maar. Zo heb ik samen met de zwerfhond romantisch geluncht op het strand.

Aan het einde van de middag met de bus teruggegaan naar Bragança. Een mooie route, want je reed door allerlei dorpjes. De bus vulde zich langzaam met de lokale mannen en hun krabbenvangst. Grote hoeveelheden krabben die met touwtjes aan draagstokken waren gebonden.
Op een gegeven stopte de bus abrupt. Een man was onwel geworden. Huilend zat hij voorin de bus, met zijn hand op zijn borst. Nieuwsgierige kids drongen eromheen. Heb de kids aan de kant geschoven en heb naast hem plaats genomen. Met heel wat gebaren geprobeerd vragen aan hem te stellen. Heb de rest van de rit naast hem gezeten en geprobeerd hem te kalmeren. Hij was zo ontzettend bang. Uiteindelijk is hij bij het ziekenhuis afgezet. Hoop dat het goed is gekomen met hem, maar het leek veel op een paniekaanval.

Ik ben vervolgens de bus uitgerend en snel mijn tas gaan pakken om de bus terug naar Belem te nemen.

Werelds alleen

2006-12-14T04:58:00.000-08:00

De afgelopen week was erg gezellig, maar inmiddels zijn de twee meiden weer in Paramaribo en reis ik alleen door Brazilië. Heb het gevoel dat ik tijd voor mezelf moet hebben. Klinkt misschien wat zwaar, maar het is een bijzonder jaar voor me geweest met veel veranderingen en rigoreuze keuzes.

En hoe leuk ik Suriname ook vind, ik wilde liever in Brazilië blijven.
Uiteraard leent het land zich zeer goed voor backpacken. Er is genoeg te zien en je kunt je ook makkelijk verplaatsen voor niet al te veel geld. Naast de geweldige stranden die ik zeker nog aan ga doen, wil ik een aantal steden en dorpen bezoeken. Helaas was een vliegticket naar Salvador nog steeds te duur (ivm kerst), dus nu ga ik vanuit Belem bustochten maken.

Ik moest de eerste dag wennen aan het alleen zijn, maar vind het nu helemaal prima. Ik vermaak me uitstekend, kom reizigers tegen uit alle hoeken van de wereld. Gisteren met twee Duitsers gaan lunchen, ´s avonds met een Koreaan en een Zweed de stad in geweest, vanmorgen met een Colombiaan ontbeten. Maar alleen vind ik ook prima. Heb alweer meer plannen dan dat ik uit kan voeren. Ga dadelijk de stad verder verkennen en pak vanmiddag een lokale bus naar een strand in de buurt. De Brazilianen die ik tot nu toe heb ontmoet, zijn erg vriendelijk. Ondanks dat ze je niet verstaan, willen ze je allemaal helpen, ook ongevraagd. Ze pakken je meteen vast en slepen je mee naar het een of ander.

Je moet wel creatief zijn. Met Engels, Frans, Spaans, enkele woorden Portugees en vooral veel gebarentaal probeer ik mezelf verstaanbaar te maken. Het lukt over het algemeen altijd, kost alleen wat tijd. Ik sta de hele dag vanalles uit te beelden onderwijl woorden roepend om mijn gebaren te ondersteunen....in de hoop dat het Portugese woord lijkt op het Engelse, Franse of Spaanse woord.

Gaat helemaal goed komen deze week!

Shop till you drop!

2006-12-12T19:38:00.000-08:00

Na een paar dagen op Ilha de Morajó aan de terugtocht begonnen naar Belem. Annelies en Annette bleven nog een dagje, maar ik ben ´s morgens in alle vroegte vertrokken om een ticket te kunnen regelen op het vliegveld. Bij de ingang van de ferry nog kunnen ontbijten met een broodje buffelkaas. Heerlijk, maar dat was voorlopig even mijn laatste buffelprodukt. Beetje genoeg buffel gehad.........buffelkaas, buffelboter, buffelbiefstuk.....Je proeft de buffel stiekem toch overal doorheen en dat is een aparte smaak.

Zondag heb ik me overgegeven aan het ultieme shop-gevoel. Na een paar maanden gedwongen shoploos te zijn geweest, kan ik mijn hart hier ophalen in de shopping mall van Belem. Een ieder weet dat ik geen ras-echte shopper ben, maar inmiddels ben ik mijn beperkte kledingkeuze meer dan beu. Had ook niet de beste kleding meegenomen en na wat stevige wasbeurten in de grote trommels van het ziekenhuis, begint het allemaal een beetje te haperen. Tijd voor wat nieuws!

Enige nadeel is dat zodra je een winkel binnenloopt er meteen een van de verkoopsters aanhaakt. Ik heb het een paar keer uitgeprobeerd, maar ook al ga je slalommend door de zaak, ze zitten strak op je hielen! Ook na wat scherpe bochten.
Sommige winkels produceren een enorme herrie. Grote luidsprekers op de stoep, een microfoon in de hand en maar schreeuwen wat er vandaag allemaal te koop is. En uiteraard moet de winkel ernaast overstemd worden.

We hebben er schandalig veel tijd doorgebracht, maar het was een regenachtige zondag. Uiteindelijk toch een goede tijdsbesteding!

De buffelkolonel

2006-12-11T16:43:00.000-08:00

Dag naar het dorp Soure geweest. Na een bord maispap met kaneel op de markt te hebben gegeten, zijn we op zoek gegaan naar een fiets. Het leek even onvindbaar, maar uiteindelijk een oud barrel kunnen huren voor nog geen euro per dag. Je moest wel erg hard trappen om vooruit te komen, maar je kwam tenminste vooruit.
Eerst naar een natuurgebied waar rode vogels broeden. Mooie beesten, maar erg schuw.

Het was afschuwelijk heet, snel afkoelen in het water dan maar. Fietsen in het weiland gezet (hoeft hier allemaal niet op slot) en met een roeibootje naar een strand gevaren. Wederom een rivier in cognito, want je zou zweren dat het een zee was. We waren de enigen (samen met wat buffels die lui in het water lagen te herkauwen). Zelf vooral druk geweest met het aparte zand. Als je over het strand liep, zakte je steeds tot halverwege je kuiten weg. Uiteraard moest er gesprongen worden om nog dieper te komen.........

Volledig bedekt onder het zand, zijn we op zoek gegaan naar het klapstuk van de dag. Buffelrijden! De militaire politie van Soure en omgeving rijdt op buffels. En dat is serieus! We moesten dat natuurlijk met eigen ogen aanschouwen. We kwamen onaangekondigd aan bij de militaire basis, maar werden warm onthaald door de Kolonel himself. We werden uitgenodigd om bij hem op kantoor wat te komen drinken, dan zou hij ondertussen de buffels regelen waar we op mochten rijden. Na een paar uur naar militaire promo-filmpjes te hebben gestaard en glimlachend naar zijn uitgebreide foto-collectie te hebben gekeken, werden de buffels uiteindelijk voorgereden.

Er bleek die dag een fotoreportage gepland te zijn! Echt alles werd uit de kast gehaald en we zijn met buffels, papegaaien en karren naar het strand gehobbeld om daar te gaan rijden. Een heel aparte ervaring!

Ilha de Marajó

2006-12-09T13:19:00.000-08:00

Na aankomst in Belem vooral bezig geweest met het proberen te boeken van een vlucht naar Salvador. Het was zo duur, dat we besloten hebben om toch maar in de buurt van Belem te blijven. Inmiddels was er ook een Zuid-Afrikaan bij ons aangehaakt en die had al vanalles uitgezocht over de regio en hij had de Lonely Planet.........dikke vrienden dus.

De volgende dag meteen Belem verlaten en de ferry gepakt naar Ilha de Marajó, een eiland aan de Amazonerivier. De tocht met de ferry duurde 3 uur en langer had het ook niet hoeven duren, want we werden wederom volledig door elkaar geklotst. Ik lag horizontaal op een bankje te slapen, maar werd even later wakker omdat ik bijna vertikaal van de bank af schoof.

Afijn, het eiland was wel echt helemaal top! Een geweldige pousada gevonden op de top van een berg, uitkijkend over een mooi zandstrand. Echt compleet met hagelwit zand en hoge golven. Je zou zweren dat het een zee was, maar het was toch echt een rivier, de uitmonding van de Amazone.

Het strand was echt verlaten. We hoefden het alleen te delen met een aantal vissers en de nodige gieren die de restanten van de visvangst kwamen opeisen.

Nog een mini-schildpadje kunnen redden uit de klauwen van de gieren. Hij lag op zijn rug te spartelen in het ondiepe water. Hij was volledig verzwakt, kon zijn koppie niet eens optillen. Het was een grappig beestje, dus ik was blij om te horen dat hij inmiddels is opgeknapt en dat ie Suzy heet, naar de grote redder!

´s Avonds verse vis eten op het strand in het licht van de volle maan.......

Grote kleine teen

2006-12-04T13:26:00.000-08:00

Na een avondje Sinterklazen met de groep van de zusterflat (detail: in Suriname schminken ze Sinterklaas) zijn we vanmorgen vroeg vertrokken naar Brazilië.

De avond voor vertrek was weer eens hectisch verlopen. Zondagochtend werd ik wakker met een enorme kleine teen. Had al ruim een week last van erge jeuk en hij werd wel steeds dikker, maar ik dacht dat het wel over zou gaan. Niet dus. Zelf een beetje gaan pulken en het laten bestuderen door de verpleegkundigen van de Kwattaweg. Conclusie: toch wel echt ontstoken. Aangezien ik de volgende dag naar Brazilië zou vertrekken, moest ik er wel wat mee doen. Dus maar naar de avondpoli.
Met z´n allen meegekeken terwijl de arts mijn teen openpulkte. Er zijn foto´s van, maar die zal ik iedereen besparen. Ik blijk een ´Tunga Penetrans´ te hebben. Klinkt spannend, maar in het Nederlands een doodgewone zandvlo. Hij gaat eerst nog even eitjes leggen en komt dan pas weer aan de oppervlakte. Tot die tijd lekker krabben en hem dan met zijn hele nest eruit proberen te lepelen. Kan totaal geen kwaad, men heeft het hier aan de lopende band. Maar het idee is minder smakelijk........en ik maak het weer mee!

De ochtend van vertrek verliep, zoals gewoonlijk, ook weer vlekkeloos. In de vroege ochtend stond ik te wachten op de taxichauffeur. Hij had zich vreselijk verslapen, dus uiteindelijk moesten we in volle vaart naar het vliegveld. In alle haast mijn ontbijt in de taxi laten liggen, snel een broodje kaas besteld op het vliegveld, afgerekend en vervolgens weggelopen en het hele broodje kaas vergeten mee te nemen.
Voordat we het land uit mochten, moesten we eerst nog naar de ´visitatie-kamer´. Gebeurde weinig spannends, maar schijnt dat we op Schiphol wel urenlang worden gecontroleerd. De kranten in Suriname staan er vol mee, aangezien men het schandalig vindt dat elke passagier uitvoerig wordt gecheckt.

Nu zit ik in Brazilië met mijn grote kleine teen en het bevalt uitstekend! Vind het nu al geweldig hier! Zo´n andere sfeer dan Suriname. Zitten in een kleurrijk hostel met mooie oude luiken in een smal steegje. Ontzettend fotogeniek, zal proberen wat te plaatsen. Morgen de stad verkennen en dan op naar het avontuur!

Não compreendo

2006-12-02T08:15:00.000-08:00

Voor menigeen een impulsieve actie, maar kom net terug van het reisbureau......Ik vertrek morgen naar Brazilië! Met Annelies en Annette vlieg ik naar Belem. We verstaan en spreken geen Portugees, dus 'não compreendo', wordt mijn oneliner de komende tijd.

Vanuit Belem, de grootste havenstad aan de Amazone rivier, moeten we nog uitzoeken wat we kunnen doen. Blijkbaar kun je er buffelrijden en dat is uiteraard een must! Hopelijk kunnen we nog een goedkope vlucht regelen naar Salvador. We zien het morgen wel!

Ondersteuning vanuit internet:
Belém, de natuurlijke toegang tot het Amazone gebied, heeft een prachtige architectuur die zich manifesteert in de herenhuizen, paleizen en kerken in het oude centrum. Het is een stad die de bezoekers alle comfort en gemakken biedt van de moderne samenleving, en betoverend is door haar 400-jarig bestaan met een grote schat aan cultuur en traditie. Belém is zeer rijk aan vele musea, bibliotheken, monumenten, kerken en kastelen. De architectuur uit zich in verschillende stijlen, tussen Barok & Koloniale stijlen vermengen zich gewaagde, uitdagende moderne stijlen. Verder wemelt het van theaters, bioscopen, discotheken, bars en restaurants. De stad wordt getekend door de muziek, het primitieve ritme, en het typische, kleurvolle en smaakvolle eten van de staat Pará! Op elke straathoek vind je eettentjes, waar vaak in klederdracht de hapjes worden klaargemaakt.

Ik heb er zin in! Straks meer vanuit Brasil...........Que??

Srefi Densi

2006-11-30T10:13:00.000-08:00

Afgelopen zaterdag, 25 november, was het Srefi Densi. Onafhankelijkheidsdag. Op deze dag herdenken de Surinamers de overdracht van de macht van Nederland aan de zelfstandige staat Suriname in 1975.

Korte geschiedenisles van het internet geplukt
Spaanse ontdekkingsreizigers bereiken het huidige Suriname eind vijftiende eeuw, in de zestiende eeuw gevolgd door Engelse en Nederlandse kolonisten. Het zijn de Engelsen die de eerste succesvolle nederzetting stichten. In 1667 staan zij Suriname af aan Nederland (in dat jaar veroverd door de Zeeuw Abraham Crijnssen) in ruil voor Nieuw Amsterdam, het huidige New York. De Nederlandse kolonie vormt aanvankelijk een plantage-economie die gebaseerd is op slavenarbeid. Na afschaffing van de slavernij in 1863 vindt grootschalige immigratie plaats van contractarbeiders uit Brits-Indië (Hindoestanen) en Nederlands-Indië (vooral Javanen). Vanaf 1920 drijft de economie op bauxietexport. Met het Koninkrijksstatuut van 1954 wordt Suriname rijksdeel van het Koninkrijk der Nederlanden en verkrijgt het autonomie met uitzondering van de terreinen defensie en buitenlandse zaken. Op 25 november 1975 wordt Suriname een onafhankelijke republiek.

Het was groot feest! Had wat weg van Koninginnedag in Nederland. Het begon 's morgens heel vroeg met een defilé. Hilke en ik hadden ons voornamelijk geconcentreerd op de nacht ervoor, die ook bijzonder gezellig was, dus we hebben het officiële gedeelte van horen zeggen.
Maandag stonden de kranten vol van de blunder.......een van de pronkstukken van het nationale leger kreeg panne voor de tribune van de buitenlandse gasten.

Door de hele stad stonden kraampjes met allerlei zelfgemaakte spullen, zoals een gebreide bikini in de kleuren van de Surinaamse vlag (zal vast iemand goed staan).

Uiteraard was het meerendeel van de kraampjes bestemd voor het verkopen van etenswaren. Veel oudere creoolse vrouwen in mooie traditionele kleding stonden met pannen vol eten in het kraampje. De Surinaamse pom, roti, pastei, bami, nasi gingen vlot over de toonbank.

In de palmentuin stonden voornamelijk barbeques. Gemaakt van oude dieseltonnen waar een klein schoornsteentje op is gemonteerd. Een uitermate goed idee gezien de enorme hoosbuien die ook op deze dag regelmatig voorbij kwamen.

Het zag er allemaal heel feestelijk uit. Mensen hadden werk gemaakt van hun vertoning. Gehuld in mooie afrikaanse doeken met geweldige hoeden, haren ingevlochten met duizenden kraaltjes, de gouden tanden opgepoetst. Op elke straathoek swingende muziek of een optreden van een of andere dansgroep.

En af en toe kwam er een heel vaag type voorbij...

Kerst op slippers

2006-11-24T14:55:00.000-08:00

Eenmaal terug uit Kajana bleek ons nieuwe roze huis helaas nog niet klaar te zijn. Lastig, want we hadden de kamer in de zusterflat al opgezegd. Er zat even niets anders op dan illegaal in de flat te verblijven. Twee meiden waren net naar het binnenland vertrokken, dus we konden in hun kamer. Kwam precies goed uit!

Na een aantal dagen konden we verhuizen. Een hele volksverhuizing! Denk je dat je alleen een backpack bezit, maar we hebben toch nog een hele jeep kunnen vullen.
We zitten nu dichterbij het centrum en dat bevalt goed! Geen gedoe met taxi's en bussen, maar lopen en fietsen. Erg veilig met genoeg bewakers, aangezien de hele vriendenclub van de bewakers erbij komt zitten. We kunnen en mogen nu ook mensen uitnodigen, iets wat op de flat onmogelijk was.
Een grote leefkeuken met alle 'luxe' (nu ik dit weer overlees, merk ik dat er niet meer staat dan een koelkast, een oud gasfornuis en wat kleine huishoudelijke apparaten, maar het voelt ineens zo luxe!). Elke dag vers brood, beleg en fruit. Een mega-tv met zelfs het NOS-journaal om 8 uur. Elke ochtend 3 kranten! En sinds een paar dagen ook een splinternieuwe Chinese mountainbike (compleet met E.T.-mandje voorop).
Enige nadeel is dat je over de wc moet klauteren om bij de douche te komen en dat je op de wc alleen in een split-stand plaats kunt nemen.........leve de yoga!

Inmiddels ben ik zelf ook van uiterlijk veranderd. Ik heb pikzwart haar...kleine inschattingsfout met de lokale henna. Een grote schok toen ik ’s morgens wakker werd en in slaap was gevallen met de henna in mijn haar. De integratie zet zich voort!

Vorige week is mijn mantoux-uitslag bekend geworden. Had in mijn laatste stageweek nog even geval open tbc mogen meepikken. Tja, je doet het goed of je doet het niet. Drie dagen heb ik rondgelopen met een grote zwarte cirkel (met dikke merkstift) op mijn onderarm. Maar de uitslag was goed!

Sinds een aantal dagen schijnt de kleine regentijd te zijn begonnen. Hoosbuien die respect afdwingen! De straten verdwijnen onder water. Op de fiets zit je tot aan je enkels in het water. Maar gelukkig regent het niet de hele dag, is het warm en is het over een maand alweer afgelopen!

Ik heb besloten langer te blijven! Suriname heeft iets! De mogelijkheid om kerst en oud & nieuw voort te zetten op mijn slippers....keuze is snel gemaakt. Eind januari zal ik dan naar Nederland vliegen.
Ik ga weer in het Diakonessenhuis werken op de afdeling Interne Geneeskunde. Eigenlijk wilde ik vanuit Parbo nog wat reizen, maar het is niet makkelijk. Veel verder dan wat eilanden kom je niet. Met de rest van Zuid-Amerika heeft Suriname geen verbinding. Om in Ecuador te komen moest ik de volgende route afleggen: Paramaribo - Trinidad - Curacao - Miami - Quito. Het sluit allemaal niet goed aan en het wordt een beetje prijzig.

Maar de Surinamers roepen allemaal heel hard dat december in Suriname echt een happening is. Als je vraagt wat er dan allemaal gaat gebeuren, geeft niemand een concreet antwoord. Je moet het waarschijnlijk gewoon meemaken.....en dat ga ik doen!

De barre terugtocht

2006-11-21T08:11:00.000-08:00

Waar een ieder ander een vliegtuig terug zou nemen, dachten wij dat het wel leuk zou zijn over land/water terug te gaan naar Paramaribo. Bijzonder was het zeker! Vooral omdat je nog ruim een week kunt nagenieten van je reis. Bont en blauw kwamen we de truck uitrollen! Het deed na een aantal dagen nog te pijn om op een metalen terrasstoel te kunnen zitten......(Mies, niets geleerd van Sumbawa). Maar de tocht was het uiteindelijk wel waard!

's Morgensvroeg met de korjaal begonnen aan de bootreis naar Atjoni, een bootreis van 7 uur. Een korjaal is een uitgeholde boomstam, niets meer en niets minder. Je zit op smalle houten plankjes zonder rugleuning.

Onderweg zie je goed hoe hoog het water staat in de regentijd. En bij de overstromingen van afgelopen mei is dit water uiteraard nog verder gestegen.

Je vaart over een rustige rivier vol met rotsen, waardoor je veel moet zigzaggen. Af en toe wordt de rivier opgebroken door een soela (stroomversnelling). Hier gaat het rustige varen over in raften. Door de kracht van het water wordt de boot uit evenwicht gebracht en knal je soms op een rots. En zo kwam er steeds een lek bij.....

Bij te grote soela's konden we niet met de boot verder. Alle spullen werden uit de korjaal gehaald en moesten lopend naar de andere kant worden gebracht. Daar stond dan een lege boot klaar om weer verder te kunnen varen. Kwam erop neer dat je op je blote voeten over de rotsen en door het water loopt met je backpack op je rug en wat lege gasflessen onder je arm. Zo'n boot is goed volgeladen, omdat er allerlei spullen worden meegegeven voor de stad. En alles, inclusief de motor, moet er dan uit.

Wij sjouwen alles op onze rug en met onze handen, maar de vrouwen hier zetten doodleuk een paar kratten bier op hun hoofd en klauteren zo, met blote voeten, over de rotsen.

Aan de andere kant van de soela pak je een andere boot en daarmee vaar je verder. Moet je onderweg plassen..........spring je even in de rivier en kruip je daarna giebelend en met een rood hoofd de boot weer in (he, Annelies). Onderweg nog een jager gezien met zijn trotse vangst: een tapir! Echt een enorm beest!

Na de boottocht kwamen we aan in Atjoni en daar begon onze 6-uur durende reis per truck.

Ik ben nog nooit zo lang en zo hard door elkaar geschud. In een veringloze truck stuiterden we letterlijk over de bauxietweg. Je kon niet blijven zitten op je stoel, maar werd constant gelanceerd. Er was wel een horizontale stang gemonteerd, waaraan je je kon vasthouden (zoals bij een achtbaan). Het zegt genoeg.
Na een kwartier rijden moesten we ineens allemaal de truck uit omdat men de motor moest gaan koelen. En dan moet je nog 5 uur en 3 kwartier.......

Onderweg toch ook een prestatie geleverd door 6 uur lang te luisteren naar de snoeiharde muziek van de buschauffeur............een bandje met maar liefst 3 verschillende reggae-liedjes. De kracht van de herhaling!
Maar voelde me echt wel heel happy, zo denderend over de weg, in het zonnetje, door de natuur met de harde reggae muziek op de achtergrond.

Zwangere mannen

2006-11-20T06:28:00.000-08:00

"Kunnen mannen zwanger worden?" Dat was de vraag van de directeur van de basisschool. Pieter, een Nederlandse leraar, heeft er lang over gedaan om hem uit te leggen dat dat echt niet kan. Dit geeft een beeld van het kennisniveau in het binnenland.

We hebben twee dagen op de polikliniek gewerkt. Het is een vrij nieuw gebouw dat er is neergezet door de Medische Zending. Buiten is een wachtkamer voor de patiënten.

Broeder Jan draait de poli in zijn eentje. Officieel is hij verpleegkundige, maar hij behandelt alles wat zich voordoet. Het ene moment is hij het overgebleven stukje duim van een jongetje aan het verbinden (hij had het afgehakte stukje duim op sterk water staan), moet hij een kind opvangen dat door een schorpioen is gebeten, staat hij steentjes uit een kleuter te pulken (kind had een berg kiezels doorgeslikt), kiezen te trekken of gaatjes te vullen in het gebit van een patiënt of staat hij als verloskundige bij een bevalling.
En vaak zonder de juiste tools. Veel respect, want hij staat er dag en nacht, 7 dagen in de week, toch alleen voor op een bevolking van 1250 mensen. Zijn actieradius is uiteraard klein, want hij moet altijd bereikbaar zijn (op roepafstand).

Wij hebben meegeholpen met de wondenpoli, consultaties voor pasgeborenen, en de algemene poli.

Hij zat te snakken naar een assistent. Zou het graag doen en heb het serieus overwogen, maar ik kan niet met de mensen communiceren. Ze spreken Saramaccaans en daar kan ik niet al te veel van begrijpen. Zou wel de wondenpoli kunnen doen, wat al veel van zijn tijd opeist. Binnenkort is hij in Paramaribo, dan kan ik altijd nog zien of ik mee terug ga.

De meest gebruikte oplossingen voor de kwalen zijn het voorschrijven van paracetamol, vitaminepreparaten en antibiotica. Momenteel zijn er veel mensen met bloedarmoede of ijzertekort. Door de overstromingen zijn de kostgrondjes van de bewoners vernietigd en hebben ze zeer eenzijdig voedsel. Er is vrijwel geen groente en fruit te krijgen.

In het dorp Kajana wonen ongeveer 300 mensen en in totaal zijn er maar 3 families. Er lopen mensen rond met bepaalde afwijkingen. Een 'zesde' vinger of teen komt veel voor. Ook zijn er een aantal albino’s, en dat is toch wel apart om te zien. Ze hebben alle features van een Saramaccaan, maar zijn dan wit en hebben blond haar.

Op de poliklinieken in het binnenland wordt gewerkt met het 'Bolletjesformulier'. Hierop staan verschillende aandoeningen vermeld, zoals 'koorts', 'verkoudheid', 'malaria'. Zodra men een patiënt heeft met een van deze verschijnselen, moet er een bolletje worden ingekleurd op het formulier. Aan het einde van de week worden de bolletjes opgeteld en moet de uitslag worden doorgegeven aan Paramaribo. Op deze manier kunnen ze zien of er epidemieën uitbreken waarop dan actie kan worden ondernomen.

Klop klop

2006-11-16T13:35:00.000-08:00

Op de steiger in Kajana werd ik enthousiast binnengehaald. Vrouwen waren druk bezig met de (af)was of aan het baden in de rivier en een aantal kinderen stonden te vissen met een twijgje en een draadje waaraan een rijstkorrel wordt geregen (en daar vangen ze veel vissen mee!)

Elke dag staat in het teken van deze werkzaamheden.........de (af)was, koken, vissen, naar het kostgrondje en het verzorgen van de kinderen. En kinderen zijn er in overvloed. Een gemiddelde 24-jarige heeft toch wel minimaal 4-5 kinderen.

Ik kon net mijn rugzak neerzetten en hoorde toen dat we naar Awaradam zouden vertrekken, een dorp op een half uur varen van Kajana. Annelies en Hilke hadden de tourguides van de METS, reisorganisatie, leren kennen en ze hadden ons uitgenodigd om een dagje in het 'luxe' vakantieoord te verblijven. Genoten van een heerlijk diner bij zonsondergang in een lodge uitkijkend over een grote soela (stroomversnelling).

De volgende dag weer aan de boottocht naar Kajana begonnen. We hadden een hutje gehuurd op Kosindo (www.kosindo.com). De meeste hutjes zijn tijdens de overstromingen weggespoeld en men is nu fanatiek nieuwe aan het plaatsen. De mannen zetten de muren, de vrouwen rijgen het dak. Mijn hutje stond onder een enorme mangoboom. Mooi voor overdag, maar 's nachts was het een ware dierentuin. Het hele hutje kwam tot leven. Enorme spinnen, kakkerlakken, wormen, hagedissen.......Hoe verder je het binnenland in gaat, hoe groter de beesten lijken te worden!

Held als ik ben, liet ik eerst Annelies met het olielampje naar binnen gaan, gewapend met een slipper. Met het kleine beetje licht zie je weinig en schaduwen worden enorm. Vervolgens snel het bed inspringen en veilig onder de klamboe kruipen. Vanuit daar hoorde ik echt vanalles voorbij stampen, vliegen en kruipen. Fauna is leuk, maar niet als het in je bed ligt. Snel oordoppen inploppen en slapen.
Op dag van vertrek werd ik wakker en zag een enorme spin (handformaat) in mijn tas kruipen. Heb hem er nooit meer uit zien komen. Misschien wandelt hij nu ergens door Paramaribo, maar grote kans dat hij de barre terugreis niet heeft overleefd.

In Kajana hebben we een aantal dagen meegeholpen in de polikliniek en op de basisschool, maar vooral veel gerelaxed. Zwemmen in de rivier met de kids en uiteraard veel lezen in de hangmat. Zonnen op een rots in het midden van de rivier, inmiddels omgedoopt tot de Bakra-rots. Op zo'n 50 meter afstand lag regelmatig een anaconda (van een geschatte 6 meter) op de rotsen, kaaimannen hielden zich schuil in de beplanting aan de oevers en ook de piranha’s waren weer van de partij. En iedereen maar vrolijk zwemmen en vissen. In principe doen ze ook niets, de clou is dat je er niet teveel bij na moet denken.........

De eigenaar van Kosindo, Janjanman, en zijn vele vrouwen en kinderen (32 maar liefst) waren heel gastvrij en zorgden steeds weer voor het eten. De week begon met rijst en vissenkoppen, maar gelukkig werd al snel duidelijk dat we dat niet zo heel lekker vinden. Groente was er vrijwel niet (what's new) omdat de oogst door de overstromingen in mei vrijwel volledig is verwoest. Tijdens het eten bungelen de vogelspinnen boven je hoofd en hoppen de enorme padden onder je tafel door.

Wandelingen gemaakt naar nabijgelegen dorpen. Als je een dorp binnenkomt, moet je onder een balk met gedroogde palmbladeren door lopen om de kwade geesten buiten te houden. In dorp Stonhoekoe (op een rots op een hoek, zoals de naam al doet vermoeden) hebben ze de hoofdweg (zandpad) in tweeën gesplitst. De vrouwen moeten links aanhouden, de mannen rechts. Idee erachter is dat alles gestroomlijnd moet verlopen in geval van drukte (op een bevolking van nog geen 200 man). Maar met ritsen heeft de gemiddelde Nederlander uiteraard geen moeite.

Kinderen krijgen vanaf hun 10e hun eigen hutje, gebouwd naast die van hun ouders. Als je bij iemand op bezoek gaat, roep je 'klop klop' en stapt vervolgens het huis binnen. De wanden van de hutjes zijn vaak bekleed met een uitgebreid assortiment aan glimmende potten en pannen.

Op onze laatste avond was er nog een feest. Er wordt alleen feest gevierd als iemand overlijdt. Vanaf het moment van overlijden tot aan de begrafenis is er elke dag feest. Vervolgens wordt een aantal weken later een herdenking gehouden. Er wordt gebeden en gezongen en traditionele dansen worden uitgevoerd. Vervolgens komt er een dj draaien totdat, door het uitvallen van de generator, de hele boel wordt stilgelegd en de lokale mannen in het donker naar hun hut waggelen met net een Parbo'tje te veel op.

This is your captain speaking!

2006-11-12T12:26:00.000-08:00

Al mijn charmes en wat dollars (of andersom) in de strijd gegooid en uiteindelijk zondag een vlucht kunnen bemachtigen. De mannen van Gum Air waren geweldig en hebben er alles aan gedaan om me in Kajana te krijgen. Een vlucht naar Botopasi stond gepland, maar de piloot wilde wel een stukje verder vliegen om me in Kajana af te zetten.

Op z'n Surinaams besteeg ik de Cessna ruim een uur na oorspronkelijke vertrektijd. Ik was de enige passagier en mocht naar de stoel van de co-piloot klauteren. Mijn veiligheidsgordels waren wederom een standaard Surinaamse maat, die hingen er een beetje losjes bij. Maar ik zat toch vrijwel vastgeklemd tegen het stuur.

Tijdens het opstijgen wilde ik foto's maken van het unieke uitzicht. Piloot Otto pakte meteen mijn camera en ging alle foto’s bekijken. Ondertussen beetje bijsturen of wat naar de toren roepen. 150 foto’s later en 1000 extra hartslagen mijner zijds, had ik het wel een beetje gehad. Ik besloot hem maar wat te vragen over de schermpjes in de cockpit. Het werkte, hij ging zich weer volledig concentreren op het vliegen. Hij begon me alle schermpjes in de cockpit uit te leggen. Uiteraard moet je daarvoor wel wat manoeuvres maken. Had ik nou maar nooit gevraagd 'wat is dat?'.
Afijn, eenmaal weer horizontaal in de lucht, liet hij de stuurknuppel los. Volgens hem wist ik nu genoeg om te kunnen vliegen. Als hij een hartaanval zou krijgen, zou ik ook alleen verder moeten. Geruststellend idee, maar denk dat ik op dat moment zelf meer kans maakte. Maar hij was resoluut en ging gezellig achterover zitten en aanwijzingen geven........de richting, wanneer en hoeveel ik moest dalen of stijgen. Echt zo enorm gaaf!!

Na een uur waren we er. Nog een extra rondje om Kajana gevlogen om het goed te kunnen zien vanuit de lucht.

Eenmaal geland kwamen er vanuit alle hoeken kindjes op ons afgerend. Er werd geen vliegtuig verwacht vandaag en aangezien je het gedonder van de motor al van verre hoort, was iedereen nieuwsgierig geworden.

Ik ben het toestel uitgeklommen, kreeg het telefoonnummer van Otto in mijn handen gedrukt ('je weet maar nooit wanneer je het nodig hebt') en ben in euforische toestand door een bootsman naar het dorp gebracht waar Annelies en Hilke al rondliepen in de plaatselijke geborduurde doeken.

Stress op Stoelmanseiland

2006-11-04T13:47:00.000-08:00

Planning is gewijzigd! Vandaag zelf als patiënt met spoed teruggevlogen naar Paramaribo! Met de Cessna, die toch echt minder grappig is als je er daadwerkelijk in zit en je ziet dat alles aan elkaar hangt met tie wraps of gewoon niet meer aanwezig is in het vliegtuig. Maar wel een geweldig uitzicht!! En een enorme herrie.

De tocht naar naar Stoelmanseiland (Stoelie genoemd door de Surinamers) begon geweldig! Het blijft echt mooi om laag over de jungle te vliegen en de dorpjes, rivieren, bauxietwegen te zien. Landen op de airstrip blijft ook een happening.
Stoelmanseiland is een klein dorp, maar voorziet in de medische zorg voor een groot aantal dorpen in de omgeving. Het heeft een klein ziekenhuis en een polikliniek waar 1 arts en een aantal verpleegkundigen werken.
Op de poli was het heel rustig, alleen wat mensen op het spreekuur gehad die verkouden waren. Ook in het ziekenhuis was er weinig te doen. Er lagen 3 patiënten, en die waren de hele dag pinda's aan het pellen (het moet allemaal doorgaan natuurlijk).

We sliepen in een kamer bij het ziekenhuis. Aan de kamer zat een veranda omheind met kippengaas. We vroegen ons af waarom, maar dat werd binnen korte tijd duidelijk...de kids en de militairen in het dorp stonden geregeld aan het kippengaas en we werden zo dag en nacht bestudeerd.

De kinderen zijn echt heel erg open en nieuwsgierig en komen meteen op je af. Ze pakken ook meteen je hand vast of vragen of je met ze gaat baden (zwemmen). We hebben ook wat uren in de rivier met ze gezwommen en ze wat over en weer gegooid.

De eerste dag hebben we op de poli gewerkt. Vervolgens zijn we een dag met de bootsmannen naar Frans-Guyana gegaan om daar een nieuwe korjaal (uitgeholde boomstam) te gaan kopen.

Vervolgens zijn we twee dagen de rivier opgegaan om kinderen in de omliggende dorpen te vaccineren. Met zuster Jet en broeder David vele dorpen, aan zowel de Surinaamse als de Frans-Guyaanse kant, afgestruind op zoek naar kindjes die gevaccineerd moesten worden. Het werkt allemaal niet al te makkelijk. Zowel de Fransen als de Surinamers komen vaccineren en ze gebruiken andere cocktails, dus er moet goed worden uitgezocht wat een kind al heeft gehad. Daarnaast zijn de moeders vaak met de kinderen naar de kostgrondjes (moestuinen), die dieper in het oerwoud liggen, dus dan zijn de dorpen vrijwel uitgestorven. En vaak willen de ouders de kinderen ook niet vaccineren en worden er allerlei smoesjes verzonnen.

Je vaart of loopt door de jungle van het ene dorp (of kamp) naar het andere. De spullen onder de arm. Je vaccineert ook op de meest bizarre plaatsen, zoals op een krukje in de modder aan de rivier of op een paar tonnen met diesel.

's Avonds geslapen in een hangmat in het oerwoud. Wakker worden met de zon die opkomt boven de rivier, baden in de rivier en verse vis met kwak (gebakken cassave) als ontbijt.

En om er nog wat extra spanning in te gooien....In het allerlaatste dorp, zover mogelijk van Stoelie af, heb ik een prikaccident gehad! Ik liep met de naaldcontainer in mijn hand door het oerwoud, moest over boomstronken klauteren, zakte diep weg in de modder en de naaldcontainer knalde tegen mijn been aan. Geen probleem, ware het niet dat de naaldcontainers hier van karton zijn ipv hard plastic en er heel toevallig een naald uitstak. Deze ging recht mijn been in. Ik kon niets anders doen dan de prikplek zo goed mogelijk te laten bloeden. Verder hadden we geen water of alcohol bij ons. Ik heb Hilke mijn been uit laten knijpen en ben zelf maar gaan huilen. Zo geschrokken, want dit is toch wel een van je nachtmerries. En dan gebeurt het ook nog in de binnenlanden van Suriname. Dan kun je maar aan 1 ding denken.

Zuster Jet en broeder David reageerden heel lakoniek, maar dat zijn we in Suriname wel gewend. We gingen gewoon door met vaccineren en ik moest er maar niet te veel over nadenken. Uiteindelijk met een vrachtboot (een grote korjaal) terug gevaren naar Stoelie. We zaten op de grond tussen de tonnen diesel, maar het kon ons allemaal niet meer schelen. Helaas was het te laat om nog een vlucht te regelen, maar de volgende ochtend heeft de arts geprobeerd om een vlucht terug naar Paramaribo te krijgen. Volgens het protocol had ik 24 uur de tijd om eventueel nog met profylaxe te starten. Dus moest ik voor 11 uur 's morgens in Parbo zijn.
Niemand leek echt haast te hebben en we werden niet echt wijzer van de info die men ons gaf. Iedereen vertelde weer wat anders, variërend van een binnenkomende vlucht in 10 minuten tot geen enkele vlucht de komende dagen. Zodra men een toestel in de lucht zag, probeerde men de piloot op te sporen via de radio om te vragen of ze ons op konden pikken. Uiteindelijk zelf ook nog wat geroepen over de radio ("We moeten met spoed naar Paramaribo. Hoort u mij? Over"). Je voelt je na een paar uur echt een beetje hopeloos en reddeloos als je de toestellen maar over ziet komen en ze landen niet, terwijl de tijd dringt. Maar uiteindelijk landde de Cessna!

Eind goed al goed! Na 23 uur en 52 minuten was ik in het Diakonessenhuis. Gelukkig ken ik daar inmiddels de weg! We hadden meteen na de landing Janneke in kunnen schakelen die op haar beurt de coördinator in het ziekenhuis weer kon inschakelen (Thanx Jan!) dus alles liep verder gesmeerd. Twee befaamde internisten en een HIV-counselor stonden me op te wachten. Er werden meteen bloedmonsters afgenomen en de hele situatie werd in kaart gebracht. Heb ondanks de prik zoveel dingen die wel meezitten, dus dat is goed nieuws! De kans dat ik iets heb opgelopen neigt naar 0%. Maar de echte uitslag krijg ik over 3 maanden. Enorme opluchting en blij dat ik geen profylaxe hoef te nemen, want dat schijnt nogal heftig te zijn.

Minder blij dat ik nu in Parbo ben terwijl ik eigenlijk in Kajana had moeten zijn. Hopelijk kan ik zo snel mogelijk weer met een vlucht het binnenland in, waar Hilke en Annelies op me wachten. Vandaag op vliegveld 'Zorg en Hoop' (een veelbelovende naam) gaan informeren. Ik stond bij alle lokale airlines al bekend als het meisje van de prik. Morgenvroeg ga ik het nog een keer proberen. Dan maak ik kans om mee te gaan met een vrachtvlucht....en voor nu....een biertje op het terras (op doktersadvies).

Bruine sokken!!

2006-10-26T12:39:00.000-07:00

Vandaag met hoofdzuster Ollie mijn eindbeoordelingsgesprek gehad........was erg goed!! Ben nu dan eigenlijk echt verpleegkundige!!
Moet nog wel 3 kleine zinloze reflectieverslagen inleveren, maar het echte werk is verricht!

In principe kan ik hier allerlei mensen gaan bedanken die me gesteund hebben tijdens mijn studie, maar ik vind dat ten eerste iets te dramatisch, en ten tweede weten die mensen dat allang! En uiteindelijk heb ik het toch ook vooral zelf gedaan!

Dit weekend zal ik uit de zusterflat verhuizen. Vertrek nu eerst naar het binnenland. Als ik terugkom in Paramaribo ga ik met een aantal stagiaires in een nieuw appartementencomplex wonen. Splinternieuwe, roze appartementjes in de stad voorzien van alle luxe: eigen badkamer en toilet, airco, tweepersoonsbed, televisie, ligstoelen in de palmentuin (onze hangmatten zijn sinds kort verboden in de zusterflat), computers met internet, gratis airport service, banken op het terras en ontbijt en lunch inbegrepen. Verder een bewaker die ons van 22.00 - 07.00 komt beschermen! En dat voor hetzelfde geld als het verrotte flatje.

Nieuw adres wordt vanaf 10 november: Kwattaweg 67, Paramaribo. Het adres van de zusterflat is ook nog okay, want zal nog wel op de flat komen.

Hoe lang ik nog blijf en wat ik precies ga doen, weet ik nog niet. Vooralsnog heb ik het nog erg naar mijn zin. Misschien ga ik nog reizen in Zuid-Amerika, ga ik chillen op een bounty-eiland, of ik ga gewoon nog een maandje in de zorg werken in Suriname. Zodra ik terugkom uit het binnenland zal ik hierover beslissen.

Bingo!

2006-10-26T11:52:00.000-07:00

Roti leren maken!! De moeder van Michel heeft ons kookles gegeven. Annelies, Maartje, Karin en ik zijn roti gaan rollen op haar keukentafel. Wederom ontdekt dat ik geen toptalent ben, maar ach, mijn roti is gewoon iets aparter. En echt veel ingrediënten heb je er niet voor nodig, dus het moet in Nederland toch wel gaan lukken. Nu alleen nog een keuken.
Op het balkon onze trots gegeten onder het genot van een Pina Colada en Hindoestaanse jengel-muziek (kan het echt niet mooi vinden).

Daarna met zijn moeder naar het casino, haar wekelijkse uitstapje, om te bingo-en. Jaahaaa, kan ook weer op mijn CV! Apart publiek! In de meeste casino’s is het meerendeel Chinees, maar hier waren vooral veel grote Creoolse vrouwen in te kleine jurken met kleurrijke hoofddoeken. In de casino’s in Paramaribo kun je je al heel goed vermaken zonder aan het gegok mee te doen. Hele buffets staan voor je klaar en je kunt alles wat je wilt bestellen aan de bar. Gratis. En om het compleet te maken komt er vaak ook nog een fout optreden van een groep Russische dansers.

Kreeg aan het einde van de avond nog de mobiele telefoon van Michels moeder toegestopt, dus ik heb weer een wekker, een polsteller, een horloge en ik kan weer bellen. Was toch wel beetje onthand zonder dat ding.

Brulaap

2006-10-24T15:55:00.000-07:00

Als afscheidsweekend met de stagiaires van de zusterflat naar Brownsberg natuurpark gereden. Wederom over de bauxietweg, alleen duurde het nu een stuk langer en passeerden er veel vrachtwagens, dus veel stof moeten happen.

We hadden een huisje gehuurd bovenop de Brownsberg. Hier begint het uitgestrekte Amazonegebied en vind je nog ongerept oerwoud.

De berg is een restant van een halfmaanvormig bauxietplateau en steekt met zijn 500 meter hoogte boven het omliggende oerwoud uit. Hierdoor zijn er prachtige uitzichten over het Brokopondo-stuwmeer en de uitgestrekte groene jungle.
Door de aanleg van een stuwdam voor een electriciteitscentrale in 1964 is het Brokopondo stuwmeer ontstaan. Hierdoor is een groot gedeelte van het Saramacaanse grondgebied onder water gelopen. In totaal zijn er 34 dorpen verdwenen en werden 6000 inwoners verplicht te verhuizen. Na meer dan 40 jaar zijn de kale boomtoppen nog steeds te zien.

Geweldige wandelingen gemaakt naar kreken en mini-watervallen in de jungle. Ontzettend mooie tocht, maar ook enorm zwaar. Op de heenweg sterk dalend en je raadt het al.....op de terugweg sterk stijgend. En in de jungle anderhalf uur de berg op klauteren is echt geen grap. Maarja, je moet door en achteraf geeft het natuurlijk een ontzettende kik (en spierpijn).

De topattractie van Brownsberg is de brulaap. We hebben ze gezien, maar ze blijven hoog in de toppen van de bomen. Ze springen van de ene top in de andere op zoek naar voedsel en onderwijl luid krijsend. Ze maken echt enorm veel lawaai, wat moeilijk te definiëren is. Ik heb nog nooit zo’n geluid gehoord. In het begin dachten we dat het de wind was die loeide, daarna leek het wel een intercitytrein die voorbij raasde. Ik heb het geluid opgenomen met mijn telefoon, maar helaas heb ik die zaterdag tijdens een handige actie in het toilet laten vallen.......dus die doet het voorlopig niet meer.

De volgende ochtend vroeg het bed uit om de zonsopgang te zien boven het Brokopondomeer. Indrukwekkend. Daarna ontbijten wat werd opgeleukt door een stelletje brulapen.

En de volgende dag weer terughobbelen met de bus.

Fa waka? A boeng!

2006-10-23T14:12:00.000-07:00

Je zou bijna denken dat ik hier alleen maar vakantie vier, maar ik sta toch echt elke dag rond 6 uur naast mijn houten bed....en ga nog steeds elke ochtend zingend over de afdeling.

Deze week start ik met mijn laatste week in het ziekenhuis en moet eerlijk bekennen dat ik het echt heel jammer vind!! Heb het erg naar mijn zin, voel me thuis op de afdeling, heb leuke collega's, geweldige patiënten en krijg ook steeds meer verantwoordelijkheid. Ben nu zelfs een lokale stagiaire aan het begeleiden. Wel zal ik in Nederland nog heel veel bij moeten leren, want de tijd is te kort geweest en alles gaat hier toch wel heel anders. Maar creatief zal ik zijn en wattenbollen draai ik inmiddels als de beste!

Ik heb de afgelopen weken veel interessante dingen meegemaakt. Maar sommige dingen blijven me echt enorm fascineren en zal ik ook wel nooit helemaal begrijpen. Mijn ogen rollen nog steeds wel eens bijna uit hun kassen en ik kan mijn oren regelmatig niet geloven, maar het heeft ergens ook wel weer zijn charme.

De overdracht in de ochtend is me de afgelopen weken iets duidelijker geworden. Je moet vooral zorgen dat je op tijd binnen bent, een kruk confisqueert en deze snel in het kantoortje zet. Zo kun je de overdracht tenminste horen. Het kamertje van de hoofdzuster is namelijk 2 x 2 meter en probeer daar maar eens 20 Surinaamse zusters in te proppen. Dus het meerendeel van degenen die aanwezig zijn, staat buiten op de gang, vaak te sms'en of te bellen en luisteren niet naar de overdracht. Er wordt veel onnodige informatie verteld en veel belangrijke informatie achterwege gelaten. En halverwege de overdracht komen nog wat zusters bellend en sloffend de afdeling op lopen.....

De bezetting is nog altijd een mysterie voor me! De ene dag sta je met 21 zusters op 26 patiënten, dag erna sta je met 5 zusters op 30 patiënten....zoek de balans.

En het gemak waarmee men hier over dingen heen stapt (soms letterlijk), terwijl men aan de andere kant soms heel heftig kan reageren op zaken....
* Als je met een lege po over de gang loopt, moet je er een doek eroverheen leggen, een podoek. Dat is een strikte order! Maar als de inhoud van de po vervolgens in de gangen ligt, stapt iedereen daar gewoon overheen totdat de poetsploeg komt (wat uren kan duren).
* Daarnaast moet je bedden afsoppen, soms 30 bedden, met hetzelfde water en hetzelfde doekje.....om vervolgens dezelfde vieze lakens er weer op te leggen.
* Vier tot vijf keer per dag worden de vitale functies (bloeddruk, temp, pols) van alle patiënten gemeten (of er nu een indicatie is of niet). De reden hiervoor is dat het anders lastig is om na te denken wie wel moet en wie niet.
* Ze hebben hier een aantal AD(anti-decubitus)-matrassen in het ziekenhuis. Ideaal zou je zeggen, ware het niet dat deze met de verkeerde kant boven liggen! Omdat dat makkelijker sopt!

Daarnaast gebeuren er nog steeds heftige dingen. Vorige week was er een meisje van 13 jaar opgenomen op mijn afdeling (rest van ziekenhuis had geen plaats). Ze kwam uit het binnenland en was erg ziek. Ze had veel bloed verloren. Ze hadden nog bloed besteld voor de transfusie, maar dat gaat hier niet al te snel dus uiteindelijk is ze diezelfde nacht nog overleden. ’s Morgens kwam ik weer op de afdeling en hoorde dat ze overleden was. Ze lag in een aparte kamer ingewikkeld in een laken. Bij de opname waren ze vergeten contactgegevens van haar familie op te schrijven, dus die konden ze niet bereiken. Haar familie wist van niets en kwam tijdens het bezoekuur binnen lopen........toen was het paniek. Schreeuwend en gillend renden ze over de gangen.
Pas was ook een van mijn patiënten, een jongen van 30 jaar, overleden aan AIDS. Zijn vrouw had niet tegen de rest van de familie gezegd dat hij AIDS had (is hier echt een taboe, en wordt in het dossier ook anders omschreven), dus voor de familie die op bezoek kwam, was hij ineens overleden, door toedoen van de arts. Toen was het echt crisis in het ziekenhuis. Krijsend trokken ze door de gangen, artsen werden aangevallen, ze vlogen de ok op............

Er komen hier namelijk niet altijd een paar mensen op bezoek, maar vaak komen ze met hele families. Een man of 30 is dan niet bijzonder. Tijdens een bezoekuur worden ook hele rituelen uitgevoerd, liederen gezongen, gebeden.

Maar al met al echt een GEWELDIGE stage!! Zal het zeker gaan missen, maar denk dat ik in het binnenland ook nog wel het een en ander mee zal gaan maken. En daar kijk ik ook echt enorm naar uit!

100 kilo

2006-10-18T16:46:00.000-07:00

Pepernoten etend in een internetcafé, luisterend naar radio 538.........Even heel luxe. Maar die luxe gaan we snel inruilen, want heb vandaag de details van de Medische Zending doorgekregen.

Over twee weken vliegen Hilke en ik naar Stoelmanseiland, een eiland in de Marowijne-rivier in het oosten van Suriname (foto's zijn van mijn eerdere vlucht). Op Stoelmanseiland gaan we op de medische post werken. Het is een soort polikliniek voor de regio waar één verpleegkundige werkt. De verpleegkundigen van de Medische Zending hebben meer bevoegdheden dan een gewone verpleegkundige, aangezien er een tekort is aan artsen. Bij ernstige zaken kan er radiocontact worden gemaakt met een arts die dan op afstand de verpleegkundige ondersteunt dan wel instrueert. Bij zeer ernstige gevallen moet de patiënt naar Paramaribo worden gevlogen. Een detail: ze vliegen alleen als het licht is, dus na 6 uur ’s avonds moet je niets ernstigs meer krijgen.

Als we geluk hebben, kunnen we bij de verpleegkundige thuis slapen, maar kans is groot dat we in een hangmat ergens in het dorp eindigen. Eten moeten we zelf meenemen (voor 2 weken), want er is geen winkel en de mensen daar hebben zelf ook niet zoveel te eten. Dat worden noodles, noodles, noodles................... Onszelf meegerekend mogen we ieder 100 kilo meenemen, moet lukken dacht ik zo. Samen met je rugzak op de weegschaal dus! Ik zal in ieder geval een Parbo-biertje meenemen, oma, om op je verjaardag te proosten! Water hoeven we alvast niet mee te nemen, want ze vangen regenwater op in grote tonnen en dat water kun je dan weer koken om te drinken.
We blijven hier een week en vliegen vervolgens door naar Kajana, een dorpje dieper in het oerwoud. We hebben een prive-vliegtuigje gecharterd (toch wel luxe, alhoewel....een 4-persoons oude Cessna), een andere manier is er niet vanuit Stoelmanseiland. Een van ons mag dan naast de piloot zitten en we hebben gehoord dat je dan zelf ook een stukje mag vliegen......

In Kajana werkt die Nederlandse leraar die ik op de vorige tour heb leren kennen. Het schooljaar is hier inmiddels ook weer begonnen, dus hoop ook daar even mee te kunnen kijken. Vanuit Kajana willen we in een aantal dagen met de boot en truck terugreizen naar Paramaribo. Hopelijk lukt het, want dan zien we ook weer meer van het binnenland. Maar het ligt er natuurlijk maar net aan of er een boot beschikbaar is.....

Hindoestaanse bruiloft

2006-10-16T09:05:00.000-07:00

Dit weekend waren we uitgenodigd voor een Hindoestaanse bruiloft! Vreemd genoeg niet door de bruid of bruidegom zelf, maar door de moeder van Michel (taxi). We hadden haar pas ontmoet en blijkbaar hadden we een verpletterende indruk gemaakt, want we mochten mee naar de bruiloft van haar buurjongen. Moet erbij zeggen dat er sowieso veel mensen worden uitgenodigd voor de bruiloft, een paar meer maakt eigenlijk ook niet meer uit. Het feest duurt in principe 3 dagen, dus daar komt echt wat bij kijken.

Het was in ieder geval een bijzondere belevenis! Eerst naar het huis van de bruidegom.... Bij binnenkomst kregen we gelijk een bord met hapjes in onze handen gedrukt. Terwijl we de kikkererwten nog aan het oppeuzelen waren, werden we gehaald voor het diner. We schoven naast elkaar aan lange tafels waar de roti werd uitgedeeld.
Allereerst kwam er iemand langs met een schaal met water, waarin je omstebeurt je handen moest wassen (roti eet je namelijk zonder bestek). Daarna kwam men langs met het eten....Een aparte opdiening. Allemaal mannen met zinken emmers kwamen vanuit de keuken. In elke emmer zat een deel van het gerecht. De een liep langs met de emmer kouseband, de ander met de emmer curry-aardappels etc. Vanuit de emmers werd met een pollepel eten op je bord gegoten.
Roti is overigens echt enorm lekker! Binnenkort ga ik het leren maken, dus bij deze is iedereen een keer uitgenodigd!

Ondertussen werden de bruidegom en de bruidsjongen aangekleed onder luid tromgeroffel. Ze zaten in het midden van de oprit op een kleed waarop allerlei offers stonden. Iedereen stond eromheen, terwijl allerlei rituelen werden uitgevoerd.

Uiteindelijk was de bruidegom volledig aangekleed, compleet met enorme kroon, en kon hij naar het huis van de bruid. Beetje jammer dat de kroon niet in de auto paste, dus die moest helaas weer af en in de kofferbak.

Bij het huis van de bruid zat iedereen weer op stoelen op de oprit. De bruid en bruidegom stonden in een soort tempeltje in het midden van de ruimte. De ceremonie zelf duurde drie uur en aangezien alleen de directe familieleden er dan bij zijn, startte de rest de tweede roti-ronde.

Het was echt een groots gebeuren. Veel mensen met mooie Indiase gewaden en vooral veel heerlijk eten. De vrouwen zaten binnen op de oprit op plastic stoelen, de mannen stonden op straat te socializen. Er stonden op straat nog allerlei kraampjes zoals een Javaan (met een Konmar-pet op) met nasi en bami (mocht je nog honger hebben) en een karretje met schaafijs (typisch Surinaams: geschaafd ijs met stroop) en een koelbox met Oranjeboombier blikjes!

Met z'n allen swingend en zingend in de bus van Michel (we integeren snel) zijn we richting het centrum gereden, om de avond af te sluiten in de Starzz. Moet zeggen dat ik het wel heel erg vind dat het een van mijn laatste weekenden in Paramaribo was. Komende weekenden zit ik namelijk vooral in het binnenland.

Hammam

2006-10-12T13:50:00.000-07:00

Soms moet je jezelf een beetje verwennen............dus naar de Turkse Hammam geweest hier in Paramaribo. Wat die in Paramaribo doet? Geen idee! De manager is een Indiër die bij de Rotterdamse politie heeft gewerkt (moet niet gekker worden).

Met een aantal meiden van de zusterflat een avondje daar doorgebracht. Stoombad, scrub, massage, zwemmen................echt wel even heel erg lekker! En enorm genoten van een warme douche!! Ondanks de temperatuur hier, vind ik een koude douche echt niet grappig. Elke dag is het weer een strijd om onder de koude straal te gaan staan.....Eerst 1 voet....even wennen. Dan toch maar de andere........brrrr. Dan 1 arm........Nee, toch maar niet douchen nu. Oh ja, het moet toch. Okay, dan toch ook maar die andere arm.....pffff. Snel inzepen dan maar, want dan moet ik wel. Sta je daar ingezeept en wel...........hoppa, er onderdoor hollen en snel afdrogen. Ramp!

Stage zit er over 2 weken op! Toch wel gek idee, want dan heb ik mijn studie eigenlijk afgesloten. In Nederland hoef ik dan verder niets meer te doen.....alhoewel, genoeg andere dingen te doen helaas.

Jodensavanne

2006-10-09T13:25:00.000-07:00

Zaterdag dagtocht gemaakt naar de Jodensavanne. Michel had een busje kunnen regelen, met 4-wheel drive, om de wegen hier te kunnen trotseren. Eerst over de Surinaamse highway, daarna over een bauxiet weg. Mochten we de highway al bumpy vinden........de bauxietweg was echt een kermisattractie.

Je werd volledig heen en weer geschud. En echt een enorme stofzooi! Alles, maar dan ook alles, in de buurt is rood. Maar wel een erg mooie route, zo door de natuur. Onderweg nog een enorme vogelspin gezien die over de weg liep. Ze zijn zo groot dat je ze vanuit de auto al kunt spotten.
Ook reden we langs ananasvelden. Ze zaten er al aan te komen, maar het echte ananasseizoen begint blijkbaar pas in december....helaas.

Halverwege de trip moesten we de Surinamerivier oversteken. Oorspronkelijk was er een brug, maar die is inmiddels vernield door drugssmokkelaars. Door de brug te vernielen kunnen ze voorkomen dat de politie hen kan achtervolgen bij een van de droppings.

Dus dan maar met de veerboot over. Een klein stukje varen, maar de bootsman had wat moeite met manoeuvreren, dus onderweg werden wat palen geraakt die in het water stonden. Gelukkig stonden we stevig volgepakt op de boot.

Aan het einde van de middag bij de Jodensavanne aangekomen. Een voormalige Joodse nederzetting aan de oever van de Surinamerivier. Dit plaatsje dankt haar naam aan de Joden die zich rond 1650 op de zandgrond vestigden. De restanten van de synagoge en de graven zijn nog zichtbaar in het oerwoud.

Michel vertelde nog wat verhalen over de piranha’s in de Surinamerivier. Ze schijnen toch wel mensen opgegeten te hebben.....SLIK. Je moet niet met bloedende wonden het water in (dat wisten we), maar ook niet met eten..........zaten we paar weken geleden lekker aan de bami met kip in de rivier te genieten van de zonsondergang.

’s Middags nog langs een dorpje in de buurt van de Jodensavanne gereden. Redi Doti (rode aarde). Een Indianendorpje met een echt dorpshoofd.........helaas was hij niet aanwezig, want ik had me er al een hele voorstelling van gemaakt.

Gaan zwemmen bij een kreekje in de buurt, Blaka Watra (zwart kreekwater). Even afkoelen! Want is hier toch wel 37 graden! Er waren veel Surinamers die echt een dagje kwamen relaxen. Erg gezellige mensen, met koelboxen vol eten en drinken. Compleet met barbeques en woktoestellen werd er vanalles bereid. Ook wij kregen vanalles aangeboden...........kip met patat, gewokte kikkererwten met knoflook..... Superlekker!

Eenmaal thuis in Paramaribo, vies en rood, bleek de electra uitgevallen te zijn.... ook handig. Koelkast ontdooid, geen licht en dus ook geen eten (aangezien de restaurants en winkels dan ook dicht gaan). Maar douchen met een waxinelichtje heeft dan ook wel weer wat.
De electra valt hier vaker uit. Dan is de hele stad donker, afgezien van een paar afdelingen in het ziekenhuis natuurlijk. Meestal is het na een paar uur wel weer verholpen. Het water valt nog vaker uit. Vaak in de middag, als je net uit je werk komt. Uiteraard lastig voor ons, maar helemaal voor het ziekenhuis. Meestal wordt er net vantevoren gebeld en kunnen we in het ziekenhuis snel allerlei kannen en flessen vullen.

Erwtensoep

2006-10-05T12:25:00.000-07:00

Een foto van de inmiddels befaamde zusterflat! Is een prima flatje, wel beetje klein en rot. Ik slaap op de eerste verdieping, ergens halverwege de gang (bij de blauwe hangmat).

Aangezien ik vele verzoeken heb gehad om niet alleen over die hangmat te praten, maar hem ook eens te tonen, liefst met mij erin.......bij deze.

We kunnen niet koken, dus we moeten verplicht uit eten. Soms eet ik 's middags in het ziekenhuis, als ze een maaltijd over hebben op de afdeling. De overgebleven maaltijden worden verzameld en verdeeld onder de zusters. Omdat ze weten dat ik van groenten houd, roepen ze me dan meteen voor dat deel van de maaltijd.
In de buurt van het ziekenhuis zitten wat tentjes waar je goede nasi, bami of roti kunt halen. En soms gaan we de stad in, daar kennen we inmiddels ook wel wat goede restaurants. Vorige week erwtensoep (een specialiteit hier!) gegeten. Toch bijzonder bij deze tropische temperaturen.

In de supermarkten kun je ongelooflijk veel Nederlandse producten krijgen. Er zijn veel producten van Euroshopper, maar ook de merken zoals Roosvicee, Knorr, Honig, De Ruyter, Venz........het hele Nederlandse assortiment. Vandaag heb ik Appelsientje Rode Vruchten gekocht! Helemaal blij, want dat was mijn nieuwe verslaving in Nederland.